loader image
Home Blog

ඊශ්‍රායල ප්‍රහාරයකින් අල් ජසීරා මාධ්‍යවේදීන් පස් දෙනෙක් මරුට

ඊශ්‍රායල ප්‍රහාරයකින් අල් ජසීරා මාධ්‍යවේදීන් පස් දෙනෙක් මරුට

By Anjali Withanage -අගෝස්තු 11, 2025 ප.ව. 12:020

©Al Jazeera

ගාසාහි අල්-ෂිෆා රෝහල ආසන්නයට එල්ල කළ ඊශ්‍රායල ප්‍රහාරයකින් අල් ජසීරා මාධ්‍යවේදීන් පස් දෙනෙකු මිය ගොස් තිබේ.

අල් ජසීරා පුවත් සේවය සඳහන් කර ඇත්තේ, වාර්තාකරුවන් වන අනාස් අල්-ෂරීෆ්, මොහොමඩ් ක්‍රෙයිකේ සහ කැමරා ශිල්පීන් වන ඉබ්‍රාහිම් සහර්, මොහොමඩ් නෞෆාල් සහ මෝමෙන් අලිවා යන මාධ්‍යවේදීන් පස් දෙනා මෙලෙස මිය ගොස් ඇති බව ය.

මෙම ප්‍රහාරය “ඉලක්කගත ඝාතනයක්” බවත් මෙය “මාධ්‍ය නිදහසට එල්ල වූ තවත් පැහැදිලි සහ සැලසුම්සහගත ප්‍රහාරයක්” බවත් අල් ජසීරා පුවත් සේවය සඳහන් කරයි.

මාධ්‍යවේදීන් ආරක්ෂා කිරීමේ කමිටුව (CPJ) අනුව, 2023 ඔක්තෝම්බර් මාසයේදී ගාසා තීරයේ ඊශ්‍රායල හමුදා ප්‍රහාරය ආරම්භ වූ දා සිට මාධ්‍යවේදීන් 186 දෙනෙකු මිය ගොස් ඇත. (Mawbima lk News)

Almost a third of people in Gaza not eating for days, UN food programme warns

0

Almost a third of people in Gaza not eating for days, UN food programme warns
BBC NEWS
By Maia Davies
Published
25 July 2025,

International concern has risen this week with warnings that starvation has gripped Gaza

Almost one in three people in Gaza are going days without eating, the UN’s food aid programme has warned.

“Malnutrition is surging with 90,000 women and children in urgent need of treatment,” the World Food Programme (WFP) said in a statement.

Warnings of starvation in Gaza have intensified this week. Nine more people died of malnutrition on Friday, according to the territory’s Hamas-run health ministry – bringing the total such deaths since the war began to 122.

Israel, which controls the entry of all supplies into Gaza, says there is no restriction on aid getting into the territory and blames Hamas for any malnutrition.

An Israeli security official said on Friday that airdrops of aid into Gaza could be allowed in the coming days – something aid agencies have previously cautioned is an inefficient way to get supplies into Gaza.

While local media reported the United Arab Emirates and Jordan would carry out the latest drops, a senior Jordanian official told the BBC that its military was yet to receive permission from Israel to do so.

The UN has described the move as a “distraction to inaction” by the Israeli government.

The move came amid mounting international concern about humanitarian conditions in Gaza.

On Friday, Germany, France and the UK called on Israel to “immediately lift restrictions on the flow of aid” into the territory.

In a joint statement, they called for an immediate end to the “humanitarian catastrophe that we are witnessing in Gaza,” and to the war itself, adding that Israel must “uphold its obligations under international humanitarian law”.

“Withholding essential humanitarian assistance to the civilian population is unacceptable,” read the statement.

The UN Secretary-General António Guterres said he could not “explain the level of indifference and inaction we see by too many in the international community – the lack of compassion, the lack of truth, the lack of humanity”.

Addressing the Amnesty International global assembly, he said more than 1,000 Palestinians had been killed while trying to access food since 27 May – when the US and Israeli-backed Gaza Humanitarian Foundation (GHF) began distributing supplies as an alternative to the UN-led system.

01:04
Contains upsetting scenes.
Media caption,
‘I’m so tired’: Mother of starving Gazan baby speaks to BBC

A US security contractor who worked for the GHF in May and June 2025 told the BBC on Friday that he had “without question… witnessed war crimes” during that time.

Anthony Aguilar said he saw the IDF and US contractors using live ammunition, artillery, mortar rounds, and tank fire on civilians at food distribution sites.

The retired soldier said: “In my entire career, I have never witnessed the level of brutality and use of indiscriminate and unnecessary force against a civilian population until I was in Gaza at the hands of the IDF and US contractors.”

In its response, the GHF said the claims – which came from “a disgruntled former contractor who was terminated for misconduct a month ago” – were “categorically false”.

Trump says Hamas ‘didn’t want deal’ as US and Israel leave Gaza talks

He went to get aid and didn’t come back – stories of people killed in Gaza

French pledge to recognise Palestine is a gamble – so will Starmer follow suit?

Meanwhile, the future of talks to secure a new ceasefire and hostage-release deal remains uncertain, after the US and Israel withdrew their negotiating teams from Qatar.

US President Donald Trump said Hamas “didn’t really want to make a deal”.

“I think they want to die,” he said.

Hamas has expressed surprise about the US remarks.

A senior Hamas official also told the BBC’s Gaza correspondent that mediators had informed the group negotiations had not collapsed, and said the Israeli delegation was expected to return to Doha next week.

Israel launched a war in Gaza in response to the Hamas-led attack on southern Israel on 7 October 2023, in which about 1,200 people were killed and 251 others were taken hostage.

More than 59,000 people have been killed in Gaza since then, according to the Hamas-run health ministry.

Israel imposed a total blockade of aid deliveries at the start of March and resumed its military offensive against Hamas two weeks later, collapsing a two-month ceasefire. It said it wanted to put pressure on the group to release its remaining Israeli hostages.

Although the blockade was partially eased after almost two months amid warnings of a looming famine from global experts, the shortages of food, medicine and fuel have worsened.

Most of Gaza’s population has been displaced multiple times and more than 90% of homes are estimated to be damaged or destroyed.

On Thursday, France announced it would official recognise a Palestinian state in September – a move which angered Israel and its main ally, the US.

A day later, more than a third of UK MPs signed a letter to Prime Minister Keir Starmer calling for the UK to follow suit.

But Sir Keir indicated such a move would not be imminent – it would have to be part of a “wider plan which ultimately results in a two-state solution” – a Palestinian state alongside Israel. (BBC NEWS)

පළමු ටෙස්ට් තරගයේ ජය ලංකාවට

පළමු ටෙස්ට් තරගයේ ජය ලංකාවට

ARUNA LK NEWS

23 September 2024

සංචාරක නවසීලන්ත කණ්ඩායම සහ ශ්‍රී ලංකාව අතර පැවති පළමු ටෙස්ට් තරගය ලකුණු 63කින් ජයගැනීමට ශ්‍රී ලංකාව සමත්වුණි.

අනුව තරග දෙකකින් සමන්විත ටෙස්ට් තරගාවලිය තරග 1 ට 0ක් ලෙස පෙරමුණ ගෙන සිටින්නේ ශ්‍රී ලංකාවයි.

අද දිනය සඳහා තරග ආරම්භ කරනවිට ලකුණු 275ක ජයග්‍රාහි ඉලක්කයක් හඹා යෑමට පිටියට පිවිසි නවසීලන්ත කණ්ඩායම සිය දෙවන ඉනිමට කඩුලු 8ක් දැවි ලකුණු 207ක් රැස්කරගෙන සිටියේය.

ජයග්‍රහණය වෙනුවෙන් ශ්‍රී ලංකාව කඩුලු දෙකක් දවාගත යුතුවු අතර නවසීලන්තය ලකුණු 68ක් රැස්කරගත යුතුව තිබුණි.

ශ්‍රී ලංකා පන්දු යවන්නන්ට හිසරදයක්වූ රචින් රවීන්ද්‍ර නොදැවි ලකුණු 91ක් රැස්කරගෙන සිටි අතර අජාස්පටෙල් ලකුණු නොලබා කඩුල්ලේ රැඳි සිටියේය.

තරගයේ ජය දෙපිලටම දෝලනය වෙමින් අද දිනය ආරම්භ වූ අතර දිනය ආරම්භයේදීම රචින් රවීන්ද්‍ර දවාගත් ප්‍රභාත් ජයසූරීය ශ්‍රී ලංකාවේ ජයග්‍රහණය තහවුරු කළේය.

ඒ අනුව නවසීලන්තය සිය දෙවන ඉනිමට සියලුදෙනා දැවි ලකුණු 211ක් රැස්කළ අතර ඔවුන් සිය පළමු ඉනිමට ලකුණු 340ක් රැස්කළේය.

අද දිනයේදී තරගය ක්‍රියාත්මක වුණේ විනාඩි 15ක් පමණක් වීම විශේෂත්වයකි.

තරගයේ පළමුව පන්දුවට පහර දුන් ශ්‍රී ලංකාව සිය පළමු ඉනිමට ලකුණු 305ක් රැස්කළ අතර දෙවන ඉනිමට ලකුණු 309ක් රැස්කරගෙන සිටියේය.

පන්දු යැවීමේදී ප්‍රභාත් ජයසූරීය නවසීලන්ත දෙවන ඉනිමේ ලකුණු 68ට කඩුලු 5ක් දවාගත් අතර ඔහු සමස්ත තරගයේදී කඩුුලු 9ක් දවාගත්තේය.

රමේෂ් මෙන්ඩිස් ලකුණු 83ට නවසීලන්ත දෙවන ඉනිමේ කඩුලු තුනක් දවාගත් අතර ඔහු දවාගත් සමස්ත කඩුලු සංඛ්‍යාව 6කි.

ඒ අනුව දෙරට අතර පැවති පළමු ටෙස්ට් තරගය ජයගත් ශ්‍රී ලංකාව තරග 1 ට 0ක් ලෙස තරගාවලියේ පෙරමුණ හිමිකර ගත්තේය.

තරගාවලියේ වීරයා ලෙස සම්මාන හිමිකරත්තේ ප්‍රභාත් ජයසූරියයි.

CRICKET WORLD CUP :England on verge of early exit after eight wickets thumping by Sri Lanka in Bangalore

BREAKING

Cricket World Cup: England on verge of early exit after eight-wicket thumping by Sri Lanka in Bangalore

SKY NEWS UK

By Ali Stafford

Thursday 26 October 2023 15:27, UK

England have now lost four of their opening five matches in India and need several scenarios to go in their favour to keep their slim semi-final qualification hopes alive; watch England vs India on Sunday live on Sky Sports Cricket (8.30am start)

Ben Stokes and Jos Buttler show their dejection during England’s defeat by Sri Lanka

Defending champions England are all but mathematically out of the Cricket World Cup as Sri Lanka cruised to an emphatic eight-wicket victory in Bangalore.

Jonny Bairstow (30) and Dawid Malan (28) put on a 45-run opening stand after England won the toss and elected to bat, only for a flurry of wickets to see Jos Buttler’s side dismissed for just 156 inside 33.2 overs in Bangalore.

Ben Stokes top-scored with 43 in an innings where six players failed to reach double figures, as Lahiru Kumara (3-35), the returning Angelo Mathews (2-14) and Kasun Rajitha (2-36) helped bowl out England for their lowest total of an already disappointing tournament.

England’s heavy defeat to Sri Lanka – as it happened

Scorecard | World Cup table | Results/fixtures

Stream the Cricket World Cup and more top sport with NOW

Play Video – Wood out as England set Sri Lanka a chase of just 157!

Mark Wood is stumped for five England’s final wicket to set Sri Lanka a chase of just 157

David Willey (2-30) took two early wickets to briefly raise England’s hopes, before Pathum Nissanka (77 not out) and Sadeera Samarawickrama (65no) fired an unbroken 137-run partnership for the third wicket to guide Sri Lanka to an emphatic victory in the 26th over.

England have yet to be officially eliminated from the competition, despite registering just two points from five matches and being joint-bottom of the table, although would need to win all four of their remaining matches and for several other results to go in their favour if they are to have any chance of reaching the semi-finals.

England on brink of World Cup exit as Sri Lanka cruise to victory

England on verge of World Cup exit – what has gone wrong? Have your say LIVE!

EL/ECL LIVE! Villa, West Ham and Rangers in early kick-offs

Papers: Premier League recommends Everton face 12-point deduction

Liverpool vs Man Utd & Chelsea’s Christmas Eve trip to Wolves live on Sky

Mbonambi to start WC final | ‘Insufficient evidence’ to prove alleged Curry slur

Hamilton assesses impact of Mercedes upgrade | Max on ‘rookie numbers’ vs Lewis

How Sri Lanka put England on the brink

England – making three changes from their record-breaking loss to South Africa – were fortunate not to lose a wicket from the opening delivery when Sri Lanka decided against reviewing a Madushanka yorker that hit Bairstow’s pad first, with replays showing it would have gone on to clatter leg stump.

England got lucky off the first ball against Sri Lanka as the ball appeared to hit Jonny Bairstow’s pad first but wasn’t sent for a review

Bairstow and Dawid Malan negotiated a moving new ball to put on 45 for the opening wicket, including 15 from one Rajitha over as they scored quickly on a fast outfield, only for Angelo Mathews to make the breakthrough in his first ODI bowling spell since March 2020.

Also See:

Scorecard: England vs Sri Lanka

England’s thrashing as it happened

Latest Cricket World Cup table

Cricket World Cup: Latest headlines

Mathews needed just three balls to have Malan (28) caught behind after a successful review, with England suffering another setback in the 10th over when a huge mix-up saw Joe Root (three) sent back by Bairstow when chasing a risky single and being run out trying to dive back into his crease.

Joe Root walks off before the review after a mix-up with Jonny Bairstow to gift Sri Lanka’s second wicket

Stokes almost chipped one to extra cover as he struggled for rhythm early in his innings, while Bairstow (30) hacked a length ball from Rajitha to leave a simple take at mid-on and captain Jos Buttler (eight) fell to a superb Mendis catch off Kumara to leave England languishing at 77-4.

Livingstone (one) lasted just six balls until he was trapped lbw by Kumara, with his immediate review unsuccessful, while Moeen Ali (15) offered some brief respite with a 37-run stand for the sixth wicket until a loose shot presented a routine catch at backward point.

England's Chris Woakes reacts after Sri Lanka's Pathum Nissanka hits a four on his delivery during the ICC Men's Cricket World Cup match between England and Sri Lanka in Bengaluru, India, Thursday, Oct. 26, 2023. (AP Photo/Aijaz Rahi)

Image:

England’s Chris Woakes reacts after Sri Lanka’s Pathum Nissanka hits a four on his delivery

Samarawickrama produced a brilliant diving catch at point to dismiss Woakes off Rajitha without scoring, with Stokes’ one-man charge and boundary burst ended when he picked out the sub fielder at deep mid-wicket.

Sharp work from Mendis saw Rashid (two) run out at the non-striker’s end, having seen the England batter backing up out of his crease, before the Sri Lanka keeper wrapped up the innings with a stumping off Theekshana after Wood (five) danced down the wicket.

Play Video – ‘What has happened here!?’ | Rashid run out at the non-striker’s end

Adil Rashid run out at the non-striker’s end as Sri Lanka reacted by throwing down the stumps while he was out of his crease and a direct hit had him run out

Willey got England off to a strong start when a leading edge from Perera (four) looped up to Stokes at mid-off, while Mendis almost fell with the next ball as his nick just evaded Root at slip and raced for a boundary.

Mendis (11) top-edged Willey and left a ballooning catch for Buttler behind the stumps, leaving Sri Lanka 23-2, before Nissanka and Samarawickrama confidently made chanceless half-centuries to push them towards their victory target.

England's Chris Woakes reacts after Sri Lanka's Pathum Nissanka hits a four on his delivery during the ICC Men's Cricket World Cup match between England and Sri Lanka in Bengaluru, India, Thursday, Oct. 26, 2023. (AP Photo/Aijaz Rahi)

Image:

England’s Chris Woakes reacts after Sri Lanka’s Pathum Nissanka hits a four on his delivery

Sri Lanka breezed past the 100 mark in the 17th over and brought up their century stand four overs later, before Nissanka secured victory in style as he blasted Rashid for a huge six with the fourth ball of the 26th over.

Victory moves Sri Lanka to four points and fifth in the standings, with the top four at the end of the round-robin campaign reaching the semi-finals, while England drop one place to ninth in the 10-team table and see their net run rate – which could determine qualification – worsen to -1.63.

Pathum Nissanka smashes huge six to seal eight-wicket victory to leave England on the verge of an early exit from the Cricket World Cup.

Buttler: ‘No clear answer’ to England’s struggles

England captain Jos Buttler: “We’ve not just been short of our best, but by a very long way. As captain, you feel that a lot. I’m disappointed for myself and all of the boys that we’ve not given a good account of ourselves.

“There is no clear answer [to the struggles] at the moment. If there was one golden nugget that we were obviously not doing then we would try to pick that up. I can’t fault the guys’ efforts, we’re just playing a long way short of our best.”

Jos Buttler says he can’t put his finger on why England aren’t reaching the standards they set themselves.

Former England captain Nasser Hussain, speaking to Sky Sports: “Ravi Shastri uses the right word there, ‘outplayed’. I’d add another word in there – completely outplayed with bat, with ball and in the field.

“Jos Buttler can have no complaints. Won a toss, this time he decided, ‘we’ll have a bat’ and the batting let him down again, 156 all out. That’s three massive losses, now four if you include Afghanistan.”

The Cricket World Cup continues Friday, as Pakistan face South Africa (9am on Sky Sports Cricket, 9.30am start), before a double-header on Saturday sees Australia take on New Zealand (5.30am on Sky Sports Cricket, 6am start) and the Netherlands play Bangladesh (9am on Sky Sports Mix, 9.30am start).

England are next in action against hosts India on Sunday (8am on Sky Sports Cricket, 8.30am start), with their qualification hopes in the balance. Sri Lanka are next in action on Monday and can boost their semi-final hopes against Afghanistan (8am on Sky Sports Cricket, 8.30am start). Stream the Cricket World Cup and more top sport with NOW.

All reactions:

Lanka News UK Online issue -April 2026

0
  • ගෝලීය ආර්ථිකය විනාශ කරමින්
  • කිසිදු පාර්ශවයකට සැබෑ ජයග්‍රහණයක් අත්නොවූ මැදපෙරදිග ගැටුම
  • දින 39 ක ගැටුමකින් පසුව, 2026 අප්‍රේල් 8 වන දින සිට සති දෙකක සටන් විරාමයක් ක්‍රියාත්මක වූ අතර, එක්සත් ජනපදය/ඊශ්‍රායලය සහ ඉරානය අතර දෙපාර්ශ්වයම “ජයග්‍රහණයක්” අත් නොලද විනාශකාරී ප්‍රතිපල අත්වීමක් පමණක් ලැබූ එකක් යයි විදෙස් මාධ්‍ය හා යුද විශ්ලේෂකයින් ප්‍රකාශ කර ඇත. එකී විශ්ලේෂකයින් වැඩි වැඩියෙන් යුද්ධය විස්තර කරන්නේ සැබෑ ජයග්‍රාහකයින් නොමැති බවත්, දෙපාර්ශයටම විවිධ මට්ටමේ පාඩු පමණක් මේ ගැටුම තුළින් සිදුවූ බවත්ය.
  • ගැටුම, සියලු‍ ප්‍රධාන සහභාගිවන්නන්, ආරම්භ වීමට පෙර තිබු ගෝලිය ආර්ථිකය වඩා නරක තත්වයකට ඇද දමා තිබේ. ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් සහ ඊශ්‍රායල් ජනාධිපති බෙන්ජමින් නෙතන්යාහු සිය යුධ ශක්තිය ලොවට පේනවා දිනපතා මාධ්‍ය සංදර්ශන පවත්වමින් සිදුකළ දෑ හැරුනු විට ඔවුන් බලාපොරොත්තුවූ පරිදි දින කිහිපයකින් මේ ගැටුම අවසන් නොවීය. ඒ අනුව ගැටුම තුළින් අති විශාල ජයග්‍රහණයක් සිදුකර ගැනුමේ ඔවුන් සිතා සිටි සිහිනය බොඳවී ඇතැයි ඉරානය මේ ගැටුමේ දී සිය නායකයන් මරා දැමුවද වැඩි විනාශයක් ලැබූ පාර්ශවය වූ නමුදු එහි සැබෑ ජයග්‍රාහකයා වන්නේ ඉරානය යයි යුද විශ්ලේෂකයින්ගේ හා විදෙස් මාධ්‍ය මගින් සඳහන් කර ඇත.
  • එක්සත් ජනපදය සහ ඊශ්‍රායලය: ගුවන් ආධිපත්‍යය ස්ථාපිත කිරීම සහ උත්තරීතර නායක අලි කමේනි ඇතුළු ඉහළ ඉරාන නායකයින් ඝාතනය කිරීම තිබියදීත්, පාලන තන්ත්‍රය වෙනස් කිරීම හෝ ඉරානයේ න්‍යෂ්ටික සහ මිසයිල වැඩසටහන් සම්පූර්ණයෙන්ම විනාශ කිරීම වැනි මූලික ඉලක්ක සපුරා ගැනීමට ඔවුන් අපොහොසත් විය.
  • ඉරානය: රට දැවැන්ත යටිතල පහසුකම් හානියක් සහ එහි ඉහළ නායකත්වය අහිමි වී ඇත. පාලන තන්ත්‍රය යලි සකසා ගත් අතර, එය දැන් ගැඹුරු ආර්ථික හුදකලාවකට සහ දැඩි අභ්‍යන්තර නායකත්වයකට මුහුණපාමිණ සිටිති.
  • ගෝලීය ආර්ථිකය: යුද්ධය ප්‍රධාන බලශක්ති අර්බුදයක් ඇති කළ අතර, තෙල් මිල බැරලයකට ආසන්න වශයෙන් ඩොලර් 120ක් දක්වා ඉහළ ගියේය. හෝමූස් සමුද්‍ර සන්ධිය තවමත් උණුසුම් ස්ථානයක් වන අතර, දැන් ඉරානය සංක්‍රමණ ගාස්තු අය කිරීමේ අයිතිය තහවුරු කරන ”ගාස්තු කුටියක්” ලෙස ක්‍රියා කරමින් සිටි.
  • ඇමරිකානු ලෝකයේ අති විශාල නාවික බලඇණි හා සියගණනක් වූ නවීන ගුවන් යානා මගින් බෝම්බ දමමින් ඉරානයේ බලාගාර, පරිපාලන ගොඩනැගිලි, හා නෂ්ඨික බලාගාර විනාශකර දැමීම ඇමෙරිකානු හා ඊශ්‍රායල හමුදා දින 39 තිස්සේ අඛණ්ඩව සිදු කලද, ඉරානයද සිය ප්‍රහාර දිගින් දිගටම පසුගිය සති කිහිපය තිස්සේ නොකඩවා සිදු කරමින් ඇමෙරිකානු මැදපෙරදිග පිහිටි කඳවුරු, ප්‍රහාරක යානා වෙත මිසයිල නාශක යාන්ත්‍රණය මගින් බලවත් ප්‍රහාර රැල්ලක් එල්ලකර තිබුණි. මෙනිසා ඇමෙරිකානු අතිනවීන ජෙට් යානා විනාශ කර දැමීමටත්, ඉරානයේ මිසයිල ඊශ්‍රායල ආරක්ෂක පද්ධතිය මගහැර ප්‍රහාර එල්ලකිරීමටත් යුහුසුලු‍විය.
  • පෙබරවාරි 28දා ඇරඹුණු මැදපෙරදිග ඉරානයට පහර දීම ආරම්භකර මාසකුත් දින 13 ගතව තිබු අතර මේ වනවිට ඉරානයේ මුල්පෙළේ නායකයන්වූ අයතුල්ලා අල් කමේණි හා අල් ජරිජානි වැනි නායකයන් වෙත එල්ලකොට ඝාතනය කර දැමුවේය. ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් එසේ කළේ ඒ අනුව ඔහුට නතු පාලකයෙකු එහි පත් කලහැකියයි යන විශ්වාශයෙනි. නමුත් අල් කමේණිගේ පුත්‍රයා වූ මුජාල්බා කුමෙනි ඒ වෙනුවෙන් ආදේශ කළේය. ඉරානය සුනු විසුනු කිරීමට ඇමරිකාව පොළඹවාගෙන තිබුණේ ඊශ්‍රායලයේ ජනාධිපති බෙන්ජමින් නෙතන්යාහුගේ බලවත් ඇවිටිල්ල මත යයි සඳහන්වේ. කෙසේ නමුදු බලවත් අමෙරිකානු හා ඊශ්‍රායල ප්‍රහාර නොතකමින් ඉරානය ප්‍රති ප්‍රහාර එල්ලකරමින් ඇමෙරිකාවේ මැදපෙරදිග රටවල එනම් බහරේන්, කුවේට්, ඩුබායි, සවුදි අරාබියානු, ජෝර්දානු, රටවල තිබු යුද කඳවුරු වලටද, ඒ රටවල ඇමරිකානුවන් සතු සමාගම් වලට ප්‍රතිප්‍රහාර එල්ල කළේය. මේ නිසා ඒ රටවල විසු ලක්ෂ සංඛ්‍යත ඇමරිකානු හා ඊශ්‍රායල සමාගම් වලට ඩ්‍රෝන ප්‍රහාර මාලාවක් එල්ල කරනු ලැබු අතර ඒ හමුවේ එම පිරිස් ඉවත්කිරිමටද ඔවුනට සිදු විය. ඉන් නොනැවතී ඉතා ප්‍රබල බෝම්බ හෙලිමට පැමිණි ජෙට් යන 4ක්ද විනාශකර දමා තිබුනි. බි්‍රතාන්‍ය සතු සයිප්‍රස්හි පිහිටි ඇමෙරිකානු කඳවුරකටද, තුර්කියේ සහ අසර්බයිජානයේ කඳවුරකටද ප්‍රහාර එල්ල කළේය, ඊශ්රයලය සිය රට සතුරු මිසයිල වලින් ආරක්ෂිතයයි කලක් තිස්සේ උදම් අනමින් පසුවූ රටක් විය, ඉරානය මේ ආරක්‍ෂිත වළලු‍ හරහා සිය ඩ්‍රෝන මෙහයවන්නටද මේ අතර තුර සමත්වූ අතර ඒ නිසා බලාපොරොත්තු නොවූ අන්දමේ විනාශයකටත් එරට වැසියන්ටද මුහුණපාන්නට සිදුව තිබුණි. මේ නිසා එම ප්‍රහාර වහා නවතා දමන ලෙස වැසියන් ගෙන් විරෝධතා මතුව තිබුණි.
  • විදෙස් වාර්තා අනුව ඇමරිකානු භටයින් 18 මියගොස් 538 තුවාල වී ඇතැයි සඳහන්වේ. තවද 416 සුළු තුවාල සිදුවූ අතර මැදපෙරදිග කඳවුරු වලට කළ පහර දීම් වලදී 745 තුවාල වූ බවත් ඇමරිකාවේ ප්‍රහාරක රේඩාර් පද්ධති රැසක් විනාශවූ බවත් සඳහන්වේ. ඊශ්‍රායලය මෙම තොරතුරු සඳහන් කර නොතිබුණි.
  • ඉරානයේ මෙම යුදගැටුම නිසා 2,076 මිය ගොස් තිබු අතර 26,500 ක් තුවාල ලබා තිබු බව එහි සෞඛ්‍ය අමාත්‍යංශය සඳහන් කොට ඇත. යුධ හමුදා භටයින් ටෙහෙරණයේ 400ක්ද, හර්නාහි 3,036ක්ද, හමුදා භටයන් 1,221ක්ද, සිවිල් වැසියන්, 1,714 මිය ගොස් 15,000 තුවාල ලබා ඇතැයි සඳහන්වේ. එහි පාලම් ගොඩනැගිලි, හා බලාගාර රැසක් ඉතාදැරුණු අන්දමේ ප්‍රහාරවලින් විනාශවී ඇතැයි එම වාර්තා වල සඳහන්වේ.
  • අප්‍රේල් 10 වනදා පකිස්ථානයේ හයිද්‍රබාද් නගරයේදී මැදපෙරදිග ගැටුම සම්බන්දයෙන් සිදු කරනු ලැබූ සති 2 ක සටන් විරාම ගිවිසුම තවදුරටත් දීර්ඝ කිරීමේ සම සාකච්ජාවක් ඇමරිකානු උප ජනාධිපති වෑන්ස් මහතා හා සෙසු නියෝජිත පිරිස් සමග සිදු කරනු ලදී. මෙහිදී පකිස්තානු විදේශ ඇමති අබ්බාස් මහතා විසින් ඊශ්රායෙලය සමබන්දව කරනුලැබූ ප්‍රකාශයක් සම්බන්ධයෙන් දැඩි විරෝධතාවක්ද මතුවී ඇතැයි විදෙස් පුවත් මගින් ප්‍රචාරය කරනු ලැබුවේය. ඔහු මෙහිදී සඳහන් කොට තිබුනේ ඊශ්රාලය මුළුමහත් ලොවටම හානි ගෙන දෙන ”පිළිකාවක්” බවය, මේ ප්‍රකශය ගැන එහි ජනාධිපති නවාස් ෂෙරිෆ් මහතා කණගාටුව ප්‍රකාශකර තිබුණි. තවද ඇමරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් ඉරානය භෝමුස් සමුද්‍ර සන්දිය හරහා ගමන් කරන ලබන නැව් වලින් සටන් විරාම ගීවිසුම කඩකරමින් මුදල් විශාල ලෙස අය කරනු ලබන බව නිවේදනය කර තිබුණි.
  • ඇමෙරිකාවේ ජනතාවගෙන් හා විපක්ෂයෙන් මෙන්ම සිය මිතුරු රටවල් සහය දීමට මැලිවීම, නේටෝ සංවිධානයේ නිහඬබව ඇමරිකන් ජනාධිපතිවරයා සාම ගිවිසුමට ඉරානය පෙළඹ වීම මුලික හේතුව වී යයි විදෙස් විශ්ලේෂකයන් සඳහන කරයි. මේ යුද්ධයට ඇමරිකාව ඇදදමා ඇත්තේ ඊශ්‍රායලය යයි සඳහන් කරන විශ්ලේෂකයන් පෙන්වා දෙන්නේ නැවතත් මෙම ගැටුම මතුවිය හැකිය යන්නය. අපේ රටට ආසන්න මුහුදේදී ඉරාන නැවක් බෝම්බ හෙළා ගිල්වා දැමිමත්, තවද ඉන්දියන් සයුරේ අප රටට ආසන්න මුහුදේ පිහිටි දිවයිනකට ඉරානය බෝම්බ දැමීමත්, තවද ඇමෙරිකාව විසින් ඔවුන්ගේ නවීන යානා නැවැත්වීම සඳහා අයැදුමක් කිරීමත් මේ යුද්ධ ගැටුමේ අප දිවයින මැදිවූ අවස්ථා ලෙස සඳහන් යුතුය. කෙසේ නමුත් අප ජනාධිපතිවරයා එම ඉල්ලිම ප්‍රතික්ෂේප කිරීම ඉතිහාසගතවන කරුණක් බව මෙහිලා සඳහන් කලයුතුය.
  • නීතිඥ ශාන්ත සේනාධීර 

ලෝක පාරිභෝගික දිනය නිමිත්තෙන් ලක්බිමේදී
ප්‍රථමවරට සම්මන්ත්‍රණයක් –
ලන්ඩන්හි පලකරනු ලබන ලංකා නිවුස් යුකේ කතු අගයයි


ලෝක පාරිභෝගික දින නිමිත්තෙන් සංවිධානය කරනු ලබන සම්මත්‍රණයක් මාර්තු 15 වන දින කොළඹ, ශ්‍රි ලංකාවේ වෘතිකයන්ගේ සංවිධානයේදී විද්වත් රැසකගේ සහභාගිත්වයෙන් පවත්වනු ලැබූණි. සර්වෝදය සංවිධානයේ සභාපති වින්යා ආරියරත්න මහතාගේ ප්‍රධානත්වයෙන් පැවැත්වූ මෙම උත්සවයේදී විද්වතුන් රැසක් විසින් දේශන පවත්වනු ලැබූ අතර එක්සත් රාජධානියේ ඇති එකම ශ්‍රී ලාංකික පුවත්පතවූ ලංකා නිවුස් කර්තෘ ශාන්ත සේනාධීර මහතාගේ සේවාව ඇගයයිමකටද ලක්කරමින් තිළිණයක්ද ඔහු වෙත ප්‍රධානය කරනු ලැබුවේය. ශ්‍රිලංකාවේ පාරිභෝගික ජනතාව මුහුණපාන ගැටළු නීතිමය බාධක හා අනාගතයේදී ඒ සඳහා ගතයුතු පියවර මොනවාද යන ඉතා වැදගත් දේශන රැසක් එම සම්මන්ත්‍රණයට සහභාගිවූ වියතුන් විසින් කරණු ලැබුවේය.

මහාචාර්ය ප්‍රතිභා මහානාම, ආචාර්ය දයානාත් ජයසුරිය, වෙද්‍ය වින්යා ආරියරත්න, ජනාධිපති නීතිඥ සරත් විජේසිංහ යන වියතුන් විසින් මෙම පාරිභෝගික කටයුතු වත්මන් ලෝකයට ගැලපෙන පරිදි සකස් කිරීම පිළිබඳව දේශන පැවැත්වූවේය.

ලොව ප්‍රධාන පෙළේ රටවල් රැසක පාරිභෝගික දින උත්සව පවත්වනු ලබන අතර ශ්‍රී ලංකාවේදී පැවැත් වීමට මුලිකත්වය ගෙන ඇත්තේ ශ්‍රී ලංකා නීතිඥ සංගමයේ හිටපු ලේකම් හා එක්සත් එමීර් හා ඊශ්‍රායෙල් තානාපති ලෙස කටයුතු කළ ජනාධිපති නීතිඥ සරත් විජේසිංහ මහතා හා ලන්ඩනයේ ශ්‍රී ලංකා නිතීඥ සංගමයේ ලේකම්වරයාව සිටි දමින්ද ගුණතිලක යන මහතුන් ඇතුළු පිරිසක් විසිනි.

මෙහිදී ලේක්හවුස් ආයතනයේ හිටපු ජ්‍යෙෂ්ඨ මාධ්‍යවේදියෙකු සහ කොළඹ නීතිඥ සංගමයේ ලේකම්වරයෙකුව සිටි දැනට එක්සත් රාජධානියේ ඇති එකම ශ්‍රීලාංකික පුවත්පතවූ ලංකා නිවුස් කර්තෘ ශාන්ත සේනාධීර මහතාගේ සේවාව ඇගයයිමකටද ලක්කරමින් තිළිණයක්ද ඔහු වෙත ප්‍රධානය කරනු ලැබුවේය. ඔහු ලංකාවේ ආහාර පනත හා පනත් කිහිපයක්ම සිය පුවත් හරහා ගෙන ඒමට කටයුතු කළ ජනමාධ්‍යවේදියෙකු වීම විශේෂයෙන් මෙහිදී සඳහන් කරනු ලැබුවේය. මෙම උත්සවය අවසානයේ තේපැන් සංග්‍රහයක්ද පවත්වනු ලැබුවේය.

නීතිඥ ශාන්ත සේනාධීර පිළිබඳ
කෙටි හැඳින්වීමක්

ඔහු වෘතීය පුවත්පත් කලාවේදියෙකු ලෙස ලේක්හවුස් ආයතනයේ සිළුමිණ කතු මඩුල්ලේ සේවයට එකතුවුයේය. 1977 දී ඔහු ගවේෂණාත්මක පුවත්පත් කලාවේදියෙකු ලෙස එකළ ලංකාවේ ඇති බොහෝ නීතිමය දුර්වලතා පිළිබඳ පුවත් මගින් බලධාරින් දැනුවත් කරන්නට කටයුතු කළ අයෙකු විය. ඉන් ප්‍රධාන එකක් වන්නේ සිළුමිණේ ප්‍රධාන පුවතක් වූ 1977 “සල්ලි දී වසකා ලෙඩවෙති”‍ යන පුවතයි. එය ඉරිදා ඉංග්‍රීසි පුවත් පතක්වූ සන්ඩේ ඔබ්සව්ර්හි (Adulteration of food stuff in Sri Lanka) ද පළවුනා- ඉන් පෙන්වා දුන්නේ ගඩොල් කුඩු ලී කුඩු මිශ්‍රකර කුළුබඩු පාරිභෝගිකයනට විකිණීමෙන් සිදුවන විපත ගැනය. ඔහු එවකට වෛද්‍ය විද්‍යාලයේ උප කුලපතිව සිටි මහචාර්ය කොට්ටෙගොඩ, සහ මහාචාර්ය නන්දදාස කෝදාගොඩ ඇතුළු විද්වතුන් රැසකගේ අදහස් ඒ සඳහා විමසා ඒ පිළිබඳ ඔවුන්ගේ මතය එම පුවත්පත් අතිරේකය මගින් ප්‍රසිද්ධියට ගෙන ඒමට සැලැස්වූ අතර එමගින් මෙරට ජනතාවගෙන් විශාල පිරිසක් කෙටි කලකින්ම පිළිකා හා වකුගඩු රෝගීන් වන බවත් ඔවුන් ගේ අදහස් අනුව පෙන්වාදී තිබුණි. මේ සඳහා වගකිව යුත්තන් නීතිය හමුවට ගෙන ඒමට අවශ්‍ය නීති එවකට නැතිකම පෙන්වාදී තිබුණි. ඒ පුවත පිලිබඳ එවකට සෞඛය ඇමති ගාමිණී ජයසුරිය මහතා පාර්ලිමේන්තුව දැනුවත්කර සති කිහිපයක් ඇතුලත නීති ගෙන ඒමට නීතිපති දෙපාර්තමේන්තුවට කටයුතු කරන්නට ඉඩකඩ සස්වා තිබුණි. එම පුවත පළදරු බවට කියවෙන පුවතක් දින කිහිපයක් යනවිට දිනමිණ පුවතපත සහ ඔබසව්ර් පුවත්පතද දැනුවත් කර තිබුනු අතර ඒ අනුව මෙරට ආහාර පනත ගෙන ඒමට හැකිවුයේ ඔහුගේ එම පුවත නිසාබව කිව යුතුය.

2- මෙහි කිරි දරුවන් විදේශිකයනට විකිණීමේ ජාවාරමක් දිගටම පවත්වා ගෙනගොස් තිබුනේය. මේ සඳහා ඇතැම් නීතිඥයන් හා විනිසුරෙකුත් මේ ජාලයේ කටයුතු කරමින් සිටියේය. අනාථ වූ ඇතැම් කාන්තාවන්ට රුපියල් 1000 වැනි සුළු මුදලකට කිරි දරුවන් විකිණීම ජයටම සිදු කර ගෙන ගොස් තිබුණි. ඒ සඳහා විදේශිකයන්ගෙන් ලක්ෂ ගනන් මේ පිරිස අයකර තිබු අතර එම ‍පුවත සිංහල ඉංග්‍රීසි පුවත්පත් වලත් පල වුයේ “කිරි දරුවෙක් රුපියල් 1000යි”‍ සිරස්තල යටතේ ය. මහත් ආන්දෝලනයට ලක්වූ මෙම පුවත් පිළිබඳ සමාජසේවා අධ්‍යක්ෂකවරිය වූ දයා විජේසේකර ඔහුට උදව් කළ බව කියවේ. ඒ යටතේ මේ සඳහා නව නීති රැසක් ගෙන ඒමට රජය පියවර ගෙන තිබුනි. මේ පුවත පිළිබඳ ස්වීඩන් රුපවාහිනී නාලිකාවකින් මෙරටට ඇවිත් මෙම පුවත ලියු සේනාධිරයන්ගෙන් කරුණු විමසා සිට තිබුණි. ඒ පවුතේ ප්‍රතිපලයක් ලෙස අද විදේෂිකයන්ට දරුකමට හදා ගත හැක්කේ දරුවන් දෙදෙනෙක් පමණයි. වසර දෙකකින් මේ දරුවන් නැවත ඔවුන් සමාජ සේවා දෙපාර්තමේන්තුවට ඉදිරිපත්කර සහතිකයක් ගත යුතු බවට නව නීති ඉන් පසු ගෙනවිත් තිබුණි. ඔහු ලන්ඩනයට ගිය විටදී මේ පිරිස් ඒ දරුවන් සමග වරින්වර මුණගැසුණ බවද ඔහු මෙහිදී සඳහන් කරතිබුණි.

3- ශාන්ත සේනාධිරයන් නිතීඥ වෘත්තියට 1980 ඇතුළු වී 1987-88 කොළඹ නීතිඥ සංගමයේ ලේකම් ලෙස ද කටයුතු කළ අයෙකු විය. ලේක් හවුස් ආයතනයේ සහකාර නීති නිලධාරි තනතුර දරු අතර පසුව ඉන් ඉවත්ව නීති වෘත්තියෙහි කටයුතු කළේය. ඒ කාලය තුළදී 13 වන ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවට එරෙහිවූ තරුණ පිරිස් රජයේ අනුදැනුම මත කටයුතු කළ අවිගත් පිරිස් ඔවුන් අනිනීතිකව පැහැර ගැනීමට විරුද්ධව නැගී සිටි අයෙකුවිය. තරුණ නීතිඥයන් පිරිසක්ද සමග සංවිධානය වී සිරගතව සිටි තරුණයන්ගෙන් පිරිස් 400 ගැන ජේෂ්ඨ නීතිඥයින් වෙත හබයාස්කොපස් නඩු දැමීමට කණිටු නීතිඥ පිරිසක් හදුන්වා දී තිබුණි. ඔහු ගැන වචනයකින් හෝ සඳහන් කිරීමට බොහෝ ජෙෂ්ඨයන් පවා මැලිවූ අතර, මින් බොහෝ දෙනෙකු අකාලේ ඝාතනය විය. විජේදාස ලියනාරච්චි, චරිත ලංකාපුර මින් දෙදෙනේකු වේ. මේ අතර ඔහුට හා සිය පවුලටද මරණ තර්ජන රැසක් වරින්වර පැමිණීම හමුවේ රටින් බැහැරව සිටීමට උපදෙස් ලැබී තිබුණි- ඔහුට ඇවබෙරි සාමිවරයා මෙන්ම මෙහි එකල සිටි බි්‍රතාන්‍ය මහකොමසාරිස් වූ ඩේවිඩ් ගැල් ඩ්සන්, ප්‍රින්ස් ගුණසේකර හා ඩෙස්මන් ද සිල්වා යන මහතුන් උදව් කර තිබුණි.

ඔහු සිය (නීතිඥ) බිරිඳ හා දරු තිදෙනා සමග දැනට වසර 37 වසරක් ලංඩනයේ ජීවත්වේ- ඔහුගේම නිතීඥ සමාගමක් පවත්වා ගෙන යමින් ලොවපුරා මානව හිමිකම් අහිමි 1000 අධික විශාල පිරිසකට රැකවරණය හා යහපත් ජිවිතයක් ගෙනයාමට උදව් කරමින් සිටින අයෙකු බව කිවයුතුය. දැනට ඔහුගේම වියදමින් එක්සත් රාජධානියේ වෙසෙන ශ්‍රී ලාංකිකයන් සඳහා සිංහල හා ඉංග්‍රීසි යන දෙබසින්ම පුවත්පතක් වසර 8 පමණ කලක් තිස්සේ පවත්වාගෙන යන අතර, එහි බොහෝ ආගමික ස්ථානවලට නොමිලේ නීති අධාරදීම වැනි සමාජ සත්කාරක සේවාවන් ඉටු කරන අයෙකු බවද කිවයුතුය.

ඔහුගේ සේවාව අගැයීමට වෘත්තිකයන්ගේ සංවිධානය කටයුතු කිරීම පිළිබඳ ගෞරවය මින් පුද කරන බව පැවසූ ඔහු, විශේෂයෙන් දිවයිනේ හා ඉන් පිටතදී නිහඬ ඉතා විශිෂ්ඨ සේවාවක යෙදෙන හිටපු ශ්‍රීලංකා නිතීඥ සංගමයේ ලේකම් මෙන්ම එක්සත් අරාබි ජනරජයේ හා ඊශ්‍රායලයේ තානාපතිවූ ජනාධිපති නීතීඥ සරත් විජේසිංහයන් පිළිබඳව ද ඔහු සිහිපත් කර සිටී.

මෙම උත්සවයෙදි මෙරට පාරිබෝගික සංවිධානයක අවශ්‍යතාව පිළිබඳ දේශන රැසක් පවත්වනු ලැබුවේය.

LNUK විශේෂ වාර්ථාකරු 

See less

Comments

No comments yet

Be the first to comment.

  • ඉරාන – ඇමරිකා – ඊශ්‍රායල යුද්ධය මැදට මැදි වූ ශ්‍රී ලංකාව
  • ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය සහ ඊශ්‍රායලය ඉරානයට එරෙහිව පෙබරවාරි 28 වන දින ආරම්භ කළ හමුදා මෙහෙයුම්වල බලපෑම් මැදපෙරදිගට පමණක් නොව, ලෝකය පුරා පැතිර යන්නට විය. 2022 වර්ෂයේ සිදුවූ මූල්‍ය කඩාවැටීමේ බලපෑම තවමත් යථා තත්ත්වයට පත් වී නොමැති පසුබිමක, ආනයන මත යැපෙන කුඩා දූපත් ආර්ථිකයක් හිමි ශ්‍රී ලංකාවට, මෙම ගැටුම හුදු දුරස්ථ භූ-දේශපාලනික සිදුවීමක් පමණක් නොව, ක්ෂණික ආර්ථික හදිසි අවස්ථාවක් බවට පත්ව ඇත. හෙට දිනයේ සටන් විරාමයක් ප්‍රකාශයට පත් කළ ද, එහි කම්පනය වසරකට වැඩි කාලයක් පුරා පැවතිය හැකිය.
  • බලශක්ති අර්බුදයක පුනරාගමනය
  • ලොව තෙල් සහ ගෑස් ප්‍රමාණයෙන් සියයට 20ක් පමණ ප්‍රවාහනය කෙරෙන හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය ඉරානය විසින් වසා දැමීම, ශ්‍රී ලංකාවේ වඩාත්ම සංවේදී මර්මස්ථානයට එල්ල වූ පහරක් විය. ශ්‍රී ලංකාව සිය බලශක්ති අවශ්‍යතාවලින් සියයට 60ක් පමණ සපුරා ගන්නේ මෙම මුහුදු මාර්ගය හරහාය. ඒත් සමගම QR ක්‍රමය මත පදනම් වූ ඉන්ධන සලාක ක්‍රමය නැවත හඳුන්වා දීමට ශ්‍රී ලංකා රජයට සිදු වූ අතර, එය 2022 අර්බුදයේ අමිහිරි මතකයන් නැවත අවදි කරන්නට විය. ගැටුම් ආරම්භ වූ දා සිට ඉන්ධන පිරවුම්හල්වල මිල ගණන් දැනටමත් සියයට 33කින් පමණ ඉහළ ගොස් ඇත.
  • දිගින් දිගටම වැඩිවන වියදම් බර
  • ඉන්ධන ආනයනය සඳහා ශ්‍රී ලංකාව වාර්ෂිකව ඩොලර් බිලියන 4.4ක් පමණ වැය කරයි. ලෝක වෙළඳපොළේ තෙල් මිල සියයට 10කින් ඉහළ යාම පමණක් මෙරට වියදම් තවත් ඩොලර් මිලියන 404 කින් පමණ ඉහල යන්නට හේතු විය. මෙම හානිය ඉන්ධන මිලට පමණක් සීමා නොවේ. ලොව යූරියා (පොහොර) ප්‍රමාණයෙන් අඩක් පමණ හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය හරහා ප්‍රවාහනය කෙරෙන අතර, පොහොර සැපයුම් දාමයට එල්ල වී ඇති බාධා හේතුවෙන් ආහාර මිල ගණන් ද ඉහළ යමින් පවතී. කීල් ලෝක ආර්ථික ආයතනයේ (Kiel Institute for the World Economy) පර්යේෂකයන් ඇස්තමේන්තු කරනු ලබන්නේ ශ්‍රී ලංකාවේ ආහාර මිල සියයට 15කින් ඉහළ යා හැකි බවයි. මෙය පෙර පැවති උද්ධමනය යථා තත්ත්වයට පත් වන පසුබිමක සිටි මෙරට වැසියන්ට දරාගත නොහැකි පහරකි.
  • විදේශ ප්‍රේෂණ සහ මැද පෙරදිග සබඳතාව
  • ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රධානතම විදේශ විනිමය මූලාශ්‍රය වන්නේ විදේශ රැකියාවල නියුතු ශ්‍රී ලාංකිකයන් එවන ප්‍රේෂණ වේ.. එය 2025 වසරේදී ඩොලර් බිලියන 7.8 සිට 8.0 දක්වා වාර්තාගත අගයකට පත් විය. ශ්‍රී ලාංකිකයන් මිලියනයක් පමණ ගල්ෆ් කලාපයේ රටවල සේවය කරන අතර, එම රටවල ආර්ථිකයන් ද මෙම ගැටුමෙන් කම්පනයට පත් වී ඇත. ඉදිකිරීම් ක්ෂේත්‍රය අඩාල වුවහොත් හෝ එම රටවල් වියදම් කපා හැරියහොත්, මෙරටට ලැබෙන ප්‍රේෂණ ප්‍රමාණය සැලකිය යුතු ලෙස අඩුවිය හැකිය. මීට අමතරව, මේ වන විට ඊශ්‍රායලයේ සේවය කරන 15,000ත් 20,000ත් අතර පිරිස සෘජු ජීවිත අවදානමකට ද මුහුණ දී සිටිති.
  • තේ, වෙළඳාම සහ සංචාරක ක්ෂේත්‍රයට එල්ල වූ පීඩනය
  • ශ්‍රී ලංකාවේ තේ අපනයනයෙන් සියයට 40-45ක්ම ලබාගන්නේ මැද පෙරදිග රටවල් විසිනි. ඉරාකය, ඉරානය, එක්සත් අරාබි එමීර් රාජ්‍යය, සෞදි අරාබිය සහ තුර්කිය ඒ අතර ප්‍රධාන වේ. නාවික ගමන් බාධා සහ අවිනිශ්චිතභාවය හේතුවෙන් තේ අපනයනයට දැනටමත් තර්ජන එල්ල වී ඇත. එමෙන්ම සංචාරක ක්ෂේත්‍රය ද ගුවන් යානා ඉන්ධන මිල ඉහළ යාම සහ ගෝලීය සංචාරක ඉල්ලු‍ම අඩුවීම නිසා දැඩි පසුබෑමකට ලක්වෙමින් පවතී.
  • අවි නිහඬ වුවද, වේදනාව ඉතිරි වනු ඇත
  • ශ්‍රී ලංකාව සිය රාජ්‍යතාන්ත්‍රික ප්‍රතිචාරය ඉතා ප්‍රවේශමෙන් හසුරුවා ඇත. ඇමරිකානු ගුවන් යානාවලට ගොඩබැස්වීමේ ඉල්ලීම ප්‍රතික්ෂේප කිරීම, ඉරාන නාවික යාත්‍රාවලට නැංගුරම් ලෑමට ඉඩ නොදීම සහ එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයේදී ඉරානයට එරෙහි ඡන්දය දීමෙන් වැළකී සිටීම ඒ අතර වේ. එහෙත්, මෙම මධ්‍යස්ථභාවය ආර්ථික බලපෑම්වලින් ආරක්ෂා වීමට ප්‍රමාණවත් නොවේ.
  • ඉක්මන් සටන් විරාමයක් ඇති වුවද, එමගින් ක්ෂණික සහනයක් නොලැබෙනු ඇත. ඉහළ ගිය ඉන්ධන මිල සහ රක්ෂණ වාරික සාමාන්‍ය තත්ත්වයට පත්වීමට බොහෝ කාලයක් ගත වේ. උපායමාර්ගික සංචිත නැවත ගොඩනැගීමට සහ සංචාරක විශ්වාසය යථා තත්ත්වයට පත් කිරීමට මාස 12 සිට 24 දක්වා කාලයක් ගත විය හැකිය. එමෙන්ම ඉරානය සමඟ පැවති ‘තේ වෙනුවට තෙල්’ හුවමාරු ගිවිසුම පවා නැවත සාකච්ඡා කිරීමට සිදුවනු ඇත.
  • සටන් නැවතීමෙන් ලේ ගැලීම නතර විය හැකිය. නමුත් ජාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදලේ :ෂඵත්‍*අධීක්ෂණය යටතේ පවතින ශ්‍රී ලංකාව වැනි දුර්වල ආර්ථිකයකට, මෙම තත්ත්වය සමනය වීමට තවත් බොහෝ කාලයක් ගත වනු ඇත.
  • මහාචාර්ය ප්‍රසන්න පෙරේරා
  • April 08 – Lankalokaya.lk
  • **********************************
  • Sinhala and Tamil New Year,
  • A community celebration that brings joy and happiness
  • The sound of the familiar koha (or the ‘asian koel’), chanting the rhythmic tune, which millions of Sri Lankans wake up to, is a sign that ‘Avurudu’ (New Year) is near.
  • The Sinhala and Tamil New Year is not just a celebration of the dawn of a new year, but also that of unity, cultural enrichment and a sense of family unity. This is all demonstrated, for example, in the ‘boiling of milk’ ritual, where milk is boiled in a new clay pot and the time when the whole family sits down to have the auspicious meal.
  • Each ritual, from the boiling of the milk to the auspicious meal to what you wear, is decided by astrologers who determine the precise astrological time and dress codes for various rituals. The dawn of the New Year is signified by the sun’s movement from the Meena Rashiya (House of Pisces) to the Mesha Rashiya (House of Aries).
  • Cleansing
  • The initial ritual Sri Lankans observe is the bathing of oneself, by applying a herbal mixture; this is so that one can purify oneself and be fully prepared before embracing the neutral period of the new year. This ritual takes place usually on April 13.
  • Nonagathaya (Neutral time)
  • Before embracing the New Year, there is a time when we are in between the old year and the New Year. This period usually begins on April 13 and goes on for around 12 hours. At this time, people are encouraged to prepare themselves spiritually for the New Year, so they do this by rejecting material pursuits and engaging in day-to-day activities such as cleaning, cooking or reading.
  • As the ‘Nonagathaya’ comes to an end, we proceed with the lighting of the hearth, or simply boiling milk on a brand new clay pot. As the pot boils and the milk overflows, the one overseeing the pot usually calls on the whole family to gather to observe the overflowing of the milk, which is to signify prosperity and abundance for the New Year.
  • The kiribath (milk rice) is prepared to be had at the table with other accompaniments (like any curries or sambols to go with the kiribath), and the most exciting part of all meal prep is laying out the New Year sweets. Usually, the layout consists of Kokis (the orange crispy snack), Kavum (Oil Cake), Mung Kavum (made with sweetened mung green gram), Athirasa (a flat sweet-cake), Aasmi (a deep-fried snack) and many other delicacies.
  • Ganu Denu (Exchanging wishes)
  • It is customary to offer betel leaves to parents, and in return, they may offer blessings or money (Kai-vishesham in Sri Lankan Tamil) for the New Year. This ritual symbolises respect and gratitude, which is customary in Sri Lankan culture, yet the values of respecting your elders are reminded here. The act of exchanging usually takes place before the first meal.
  • Right after the main activities, family members go from house to house in the neighbourhood, exchanging wishes and even parcels of delicacies. In return, other households exchange their treats with the visitors. This fosters neighbourliness and brings a sense of community to the celebrations.
  • In the past, the ‘Avurudu Utsawa’ (New Year festival) was common in many village communities. The town’s folks gather around, organising festivities, activities and events coinciding with the astrological times. This, in effect, fosters a sense of community amongst village folks. And the one aspect that makes such community events so popular is the popular New Year games. Some popular games include the: “Kotta Pora” (pillow fighting), “Aliyata Aha Thabima” (marking the elephant’s eye), “Avurudu Kumara Kumariya”, “Kamba Adeema” (tug of war), Thirikkal races and many other joyful activities.
  • In the current day, while the feeling of the ‘Avurudu Uthsawa’, the community aspect of the New Year might not be the same. Schools, universities and other corporates, fuel the festival’s spirit by organising such events to help bring about togetherness and socialising amongst students. They are most likely busy with studies and assignments and employees are generally busy with work, hence for workers and students alike, it is an opportunity to have a lighter moment with each other for once during the busy year. Leading hotels and resorts also organise large community-style ‘Avurudu Uthsawa’ where guests can engage in the same activities, similar in spirit to the traditional festivals held in villages. Nonetheless, most people, especially in Urban Sri Lanka, keep their celebrations to themselves and then visit neighbours or relatives. Some families go out of Colombo to celebrate the New Year with relatives who live far away, where the New Year’s spirit might be a few notches higher.
  • Roshan Ratnayake 
  • See less
  • Comments

  • Sri Lanka’s Economic Prospects Shine with the Introduction of Graphene
  • Posted on March 30, 2026
  • by Sienna De Silva –
  • Financial Chronicle
  • 29th March 2026, the Kingsbury Colombo hosted an exclusive business conclave aimed at promoting investments in graphene technology, drawing considerable attention from both local and international investors. This distinguished event was organized by Eng. Keerthi Wickramarathna, the Chairman of Ragedara Graphite Mines, renowned for its expertise in mining, research, and the production of vein graphite and graphene in Malsiripura, Sri Lanka.
  • The conclave provided a vital platform for discussions centered around the promising future of graphene and its potential to revolutionize various industries worldwide. Significant themes addressed included the strategic value of graphite and graphene, which are poised to propel technological innovations and enhance national economic development.
  • Nishantha Jayaweera, the Deputy Minister of Economic Development, shared optimistic insights regarding Sri Lanka’s economic prospects, emphasizing the importance of the private sector in generating value-added products for specialized export markets. This sentiment was reiterated during the unveiling of a new graphene product.
  • “Sri Lanka has attained a more stable economic status as we approach 2025, exceeding our financial expectations this year, which is a notable achievement,” he remarked. “Our primary focus moving forward is to expedite development and expand our economy, while consolidating Foreign Direct Investments (FDI) and attracting local investments. This aligns with the expectations of our citizens,” he stressed.
  • Furthermore, Deputy Minister Jayaweera introduced three new legislative measures intended to bolster investment opportunities in Sri Lanka: an Investment Protection Act, an Investment Promotion Act, and a Strategic Development Act. He also disclosed a five-year Investment Diversification Plan set to achieve specific governmental objectives, which includes potential tax incentives for investment projects in the Port City.
  • Eng. Keerthi Wickramarathna emphasized the importance of graphene, stating, “Sri Lankan Graphene has been recognized globally as the highest quality Conductive Graphene, having undergone rigorous testing at the University of Singapore. With appropriate infrastructure and a focus on production, we can deliver top-tier graphene to the international market and generate substantial foreign revenue.”
  • He noted that high-grade graphene is currently valued at 30 times the price of gold and expressed optimism about ongoing orders from various countries, including China, Germany, the USA, Japan, India, Korea, England, and several European nations, with many investors eager to engage in the graphene sector in Sri Lanka.
  • “We can produce graphene more economically than our competitors, and our product quality is rated three times higher based on global market acceptance and feedback,” he concluded, underscoring the potential for Sri Lanka to leverage its abundant natural resources in the graphene industry.
  • රත්තරන් වලටත් වඩා මිල අධික,
  • ලංකාවේ ආර්ථිකය
  • ගොඩගන්න පුළුවන්
  • “කළු රත්තරන්”‍ ගැන ඔබ දැන සිටියාද?
  • දශක ගණනාවක් තිස්සේ අපේ රටේ වටිනා මිනිරන් කුණු කොල්ලයට අමුද්‍රව්‍යයක් ලෙස පමණක් විකුණපු යුගය දැන් අවසන්! ශ්‍රී ලංකාවට ඩොලර් ගෙනෙන නවතම අපනයන පෙරළිය “‍ග්‍රැෆීන්”‍ (Graphene) නිෂ්පාදනය දැන් අපේ රටේම ආරම්භ වෙලා.
  • විශ්වාස කරන්න, මේ ග්‍රැෆීන් ග්‍රෑම් 1ක් රුපියල් 50,000ක් පමණ වෙනවා! එය රන් මිලත් අභිබවා ගිය සුපිරි වටිනාකමක්.
  • ඇයි මේවා මෙච්චර වටින්නේ?
  • කාර්මික ලෝකයේ පෙරළියක් කරමින් අද වනවිට දියුණු රටවල් තම ගුවන් යානා, අභ්‍යවකාශ යානා, විද්‍යුත් මෝටර් රථ (EV’s) සහ උසස් තත්ත්වයේ කොන්ක්‍රීට් නිෂ්පාදනය සඳහා බහුලවම යොදා ගන්නේ මේ ග්‍රැෆීන් ය.
  • ලංකාවට ලැබෙන වාසිය කුමක්ද?
  • ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රථම වතාවට “රාගෙදර”‍ මිනිරන් පතල් කර්මාන්තශාලාව මගින් මිනිරන් වලට අගය එකතු කර (Value Addition) මෙම ග්‍රැෆීන් නිපදවන අතර, මේ වනවිටත් ජාත්‍යන්තර වෙළඳපොළට අපනයනය කිරීම ආරම්භ කර ඇත. මෙය ශ්‍රී ලංකාවේ ආර්ථිකය යළි නඟා සිටුවීමට ලැබුණු දැවැන්ත අවස්ථාවක් බව පසුගියදා කොළඹ කින්ග්ස්බරි හෝටලයේ පැවති අන්තර්ජාතික මිනිරන් සමුළුවේදී දෙස් විදෙස් විද්‍යාඥයින් සහ ව්‍යවසායකයින් රැසක් තහවුරු කළා.
  • නිකන්ම පස් විදියට සම්පත් විකුණනවා වෙනුවට, අපේම රටේ මෙවැනි අගය එකතු කළ නිෂ්පාදන ලෝකයට යැවීම ජාතියක් විදියට අපට මහත් ආඩම්බරයක්! 
  • See less

Page 5-

  • ඈත අතීතයේ අප දිවයින පිළිබඳ තොරතරු ලොවට හෙළිකළ විදේශිකයෝ 34 වන කොටස
  • හියුන් සාං
  • Hiuen Tsang BC 596-664
  • අප දිවයින පිළිබඳ තොරතුරු ලියා ප්‍රකාශයට පත්කළ බොහෝ දෙනෙකු මෙරටට පැමිණි යුරෝපීය ජාතිකයන් හා මැදපෙරදිග සිට පැමිණි ඉස්ලාම් සම්භවයක් ඇති අරාබි ජාතිකයන්ය. මේ හැරුණු විට අතීතයේ සිට ආගමික, වෙළඳ සම්බන්දතා නිසා අප දිවයින පිළිබඳ සමීපතම සම්බන්දතාවයක් පවත්වාගෙනගිය පිරිසක් වන්නේ චීන ජාතිකයන්ය. ඔවුන් අතුරින් අප රටේ ඉතිහාසය හදාරණ හා බොහෝ දෙනෙකු මුවග රැඳුණු බෞද්ධ භික්ෂුන් වහන්සේලා දෙනමක් පිළිබඳ නිරන්තරයෙන්ම සඳහන් කරණු දක්නට ලැබේ. ඔවුන් අතුරෙන් මුල්තැනක් හිමිවන්නේ ක්‍රි. ව. 45 මෙරටට පැමිණි පාහියන් (Fa-Hien) හිමියන්ටය. උන්වහන්සේ මෙරටට පැමිණ දෙවසරක් මෙහි සංචාරයේ නිරතව සිටි බව උන්වහන්සේ විසින් හා එම සංචාර පිළිබඳ විවිධකතුවරුන් ලියු පොත්පත් රාශියක සඳහන් කර තිබේ. මේ පිලිබඳ ලිපියක් මා විසින් මෙම ලිපි පෙළ ඔස්සේ පළකර ඇති හෙයින් ඒ පිළබඳ වැඩි විස්තරයක් සිදු නොකරනු ලබන බව කරුණාවෙන් සඳහන් කරමි. එම අනෙක් භික්ෂුන් වහන්සේ හියුන් සං නැතහොත් ෂුවාන් ශැන්ග් (Xuanzang
  • ) හිමියන්වේ.
  • උන්වහන්සේ ලංකාවට නොපැමිණි අතර ඔහු ඉන්දියාවේ වසර දහයක් පමණ ගතකර තිබුණි. එරට එවකට පැවැති නාලන්දා සරසවියෙහි ඉගෙනුම ලබමින් එහි ඉගෙනීමේ යෙදුණු ලාංකික බෞද්ධ වහන්සේලා දෙනමකගෙන් මෙරට ඉතිහාසය විජයාවතරණය පිළිබඳ සඳහන් සිංහබාහු-සිංහ සීවලී කතා පුවත යනාදී මෙරට ජනාවාස වු අයුරු ඉතා මැනැවින් විස්තර කර තිබුණි හා ඔහුගේ ගුරුවරුන් ගෙන්ද ලංකාව පිලිබඳ ලියා තිබු පොත්පත් මගින් ලැබූ දැනුමින් ඔහු දැනගත් තොරතුරු ඔහු විසින් රචිත සිය දේශ සංචාරක සටහන් වල විශේෂයෙන් උන්වහන්සේ සඳහන් කර ඇත. උන් වහන්සේ අප දිවයින හදුන්වා තිබුණේ “සිංහල දේශය”‍ යනුවෙනි. ඒ පිළිබඳ දිගු විස්තරයක්ද ඇතුලත් කර තිබුණි.
  • හියුං සාං උපත ලැබුවේ චෙන් හුයි හෝ චෙන් යි ලෙසින. උන් වහන්සේගේ සංස්කෘත ධර්ම නාමය වන මොක්ෂදේව ලෙසද හැඳින්වේ. 7 වන සියවසේ විසු චීන බෞද්ධ භික්ෂුවක් වූ එතුමා විද්වතෙක්, සංචාරකයෙක් සහ පරිවර්තකයෙක් විය. ඔහු චීන බුද්ධාගමට යුග ගණනාවක් පුරාවට කළ දායකත්වය, 629-645 දී ඉන්දියානු උපමහාද්වීපයට කළ ගමන පිළිබඳ සංචාරක විස්තරය, අවම වශයෙන් ඉන්දියානු ග්‍රන්ථ 657ක් චීනයට ගෙන ඒමට ඔහු දැරූ උත්සාහය සහ මෙම ග්‍රන්ථවලින් සමහරක් පරිවර්තනය කිරීම සඳහා ප්‍රසිද්ධය. ඔහුට පරිච්ඡේද 1,335 න් වෙනස් කොටස් 75ක් පමණක් පරිවර්තනය කිරීමට හැකි වූ නමුත් ඔහුගේ පරිවර්තනවලට වඩාත් වැදගත් මහායාන ග්‍රන්ථ කිහිපයක් ඇතුළත් විය.
  • හියුං සං ක්‍රි. ව. 602 අප්‍රේල් 6 වන දින චීනයේ හෙනාන් පළාතේ වර්තමාන ලු‍ඕයැං අසල චෙන්ලියු හි උපත ලැබීය. ලමාවියෙහි පටන, ඔහු ආගමික පොත් කියවීමට පටන් ගෙන සහ එහි ඇති අදහස් තම පියා සමඟ අධ්‍යයනය කිරීමට පටන් ගත්තේය. ඔහුගේ වැඩිමහල් සහෝදරයා මෙන්, ඔහු ද ජින්ග්ටු ආරාමයේ බෞද්ධ අධ්‍යයන ශිෂ්‍යයෙකු බවට පත්විය. ඔහු වයස අවුරුදු දහතුනේදී ශ්‍රමණේර (ආධුනික භික්ෂුවක්) ලෙස පැවිදි විය- සුයි රාජවංශයේ බිඳවැටීම නිසා ඇති වූ දේශපාලන හා සමාජීය නොසන්සුන්තාව හේතුවෙන්, ඔහු තම සහෝදරයා සමඟ සැතපුම් 300 ක් දකුණට වර්තමාන සිචුවාන් පළාතේ චෙන්ග්ඩු වෙත ගිය අතර, එහිදී ඔහු වයස අවුරුදු විස්සේදී භික්ෂුවක් (පූර්ණ භික්ෂුවක්) ලෙස පැවිදි විය, ආරාමයේ බෞද්ධ ග්‍රන්ථ සහ පිළිවෙත් අධ්‍යයනය කළේය.
  • පසුව ඔහු බුද්ධාගමේ පූජනීය ග්‍රන්ථ සොයමින් චීනය පුරා සංචාරය කළේය. අවසානයේ, ඔහු එවකට ටැන්ග්හි ටයිසොං අධිරාජ්‍යයාගේ සාමකාමී පාලනය යටතේ පැවති චැන්‘ආන් වෙත පැමිණියේය. එහිදී ෂුවාන්සාං ඉන්දියාවට පැමිණීමේ ආශාව වර්ධනය කර ගත්තේය. ෆැක්සියන්ගේ ඉන්දීය සංචාරය ගැන ඔහු දැන සිටි අතර, ඔහු මෙන්, චීනයට ළඟා වූ බෞද්ධ ග්‍රන්ථවල අසම්පූර්ණ සහ වැරදි ලෙස අර්ථකථනය කරන ලද ස්වභාවය ගැනද ඔහු සැලකිලිමත් විය. විවිධ චීන පරිවර්තනවල තරඟකාරී බෞද්ධ න්‍යායන් ගැනද ඔහු සැලකිලිමත් විය. මෙම ගැටළු කිහිපයක් විසඳීමට උපකාර කිරීම සඳහා ඔහු ඉන්දියාවෙන් මුල් පරිවර්තනය නොකළ සංස්කෘත ග්‍රන්ථ සොයා ගත්තේය.
  • වයස අවුරුදු 27 දී, ඔහු ඉන්දියාවට ඔහුගේ අවුරුදු දාහතක් තිස්සේ ගොඩබිම් ගමන ආරම්භ කළේය. එය ඉතා දුෂ්කර එකක් විය- එකළ රටවල් යාකරනු ලබන අද මෙන් මංමාවත් නොතිබූ සමයක් විය- මහකඳු යාය, වනාන්තර මැදින් ජලදුර්ඝ ගිරිදුර්ඝ, වන සතුන් මෙන්ම, සොරුන් මං පහරන්නන්, දේශගුණික විපර්යසයනට මුහුණදෙමින් ඔහුගේ ඉන්දියාවට ඒමට වසර ගණනාවක් ගතවිය. ඇතැම් අවස්ථාවල ඔහුගේ දිවි බේරාගෙන තිබුනේ හාස්කමකිනි.
  • ඔහු තම ජාතියේ විදේශ සංචාර තහනම නොසලකා හරිමින්, ඛෝටන් වැනි මධ්‍යම ආසියානු නගර හරහා ඉන්දියාවට ගමන් කළේය. ඔහු ඉන්දියාවේ නූතන බිහාර් හි පිහිටි ප්‍රසිද්ධ නාලන්දා විශ්ව විද්‍යාලයට ගිය අතර එහිදී ඔහු ශීලභද්‍ර භික්ෂුව සමඟ අධ්‍යාපනය ලැබීය. ඔහු ඉන්දියාවෙන් පිටත්ව ගියේ අශ්වයන් විසි දෙනෙකුගෙන් යුත් තවලමකින් සංස්කෘත ග්‍රන්ථ රාශියක් රැගෙන ය. ඔහුගේ නැවත පැමිණීම චීනයේ ටයිසොං අධිරාජ්‍යයා විසින් පිළිගනු ලැබූ අතර, ඔහු සංචාරක වාර්තාවක් ලිවීමට ඔහුව දිරිමත් කළේය.
  • බටහිර කලාපවල වාර්තා ලෙස නම් කර ඇති මෙම චීන සංචාරක වාර්තාව, සුආන්සාං පිළිබඳ කැපී පෙනෙන මූලාශ්‍රයක් වන අතර, 7 වන සියවසේ ඉන්දියාව සහ මධ්‍යම ආසියාව පිළිබඳ ශිෂ්‍යත්වය සඳහා ද වේ- ඔහුගේ සංචාරක වාර්තාව අසත්‍ය, කටකතා සහ සෘජු වාර්තාවක මිශ්‍රණයකි. එයින් තෝරා ගැනීම් භාවිතා කර ඇති අතර මතභේදයට තුඩු දී ඇත. ඔහු සඳහන් කරන සිදුවීම්, නම් සහ පාඨ සඳහා 645 හි පර්යන්තයක් ලෙස, ඔහුගේ පාඨය, සුආන්සාංගේ මරණයෙන් සියවස් නවයකට පමණ පසු මිං රාජවංශය තුළ වූ චෙංගන් විසින් රචිත ”‍ජෝර්නි ටු ද වෙස්ට්”‍ නවකතාව සඳහා ආභාෂය ලබා දුන්නේය.
  • හියුන්සාං හිමියන්ට අනුව සිංහල දේශය ලී 7000 ක්‌ පමණ වට ප්‍රමාණයෙන් යුක්‌තය. මේ රටේ අගනුවර ලී 40 ක්‌ පමණ පරිධියෙන් යුක්‌ත බව උන්වහන්සේ පවසයි. උණුසුම් දේශගුණයක්‌ සහිත අප රටේ ධාන්‍ය වර්ග, පුෂ්ප වර්ග හා පල වර්ගයෝ බහුලව හටගන්නා බව හියුන්සාං හිමි වාර්තා කරයි. මේ භූමිය තුළ උපදිනා වූ රත්න වර්ගයන් නිසා අතීතයේදී මේ රට රත්නදීප නමින් හැඳින්වූ බව උන්වහන්සේ වාර්තා කර ඇත.
  • ඉන්දියාවට ආ චීන ජාතික භික්‍ෂූන් අතර ප්‍රබලම චරිතය ලෙස හියුන්සාං හිමියන් හඳුන්වාදීමට පුළුවන. එතුමා ගේ සටහන් එකල ඉන්දියාවේ තිබුණ ඉතිහාසය මෙනම් ආගමික සාමාජික කරුණු රැසක් නිරාකරණය කර ගැනීමට ඉවහල් වී ඇති බව කිවයුතුය. එතුමාගේ මේදෙරට එනම් ඉන්දියාව හා ලංකාව පිළිබඳ ඔහු සටහන් කර තිබෙන සියලු‍ම කරුණු මෙවැනි කෙටි ලිපියකින් සඳහන් කිරීම කල නොහැකි කරුණකි.
  • ඔහු විසින් සඳහන් කර තිබෙන පරිදි දඹදිව, භාරතය, භාරතවර්ථය ආදී විවිධ නම් වලින් ඉතිහාසය තුළ පැරණි ඉන්දියාව හඳුන්වා තිබේ. මධ්‍යම ආසියාවේ සෙසු රටවලින් ඉන්දියාව වෙන්ව තිබුණද මේ රට ලෝකයාට විවෘත කළ සාධක වන්නේ උතුරේ කඳුවැටි හරහා වැටුණු කපොළු හා වෙරළ තීරයේ පිහිටි වරායන්ය. මේ භෞතික සාධක භාවිත කරමින් ලෝකයේ විවිධ රටවල ජනයා ඉන්දියාව තුළට ඇතුළු වූ බව පෙනේ. එලෙස ඔවුන් ඉන්දියාවට පැමිණියේ විවිධ අරමුණු සාර්ථක කර ගැනීම සඳහාය. ආක්‍රමණික, අධ්‍යාපනික, ආගමික, සංචාරක ආදී විවිධ අරමුණු මත මේ ජනයා ඉන්දියාවට පැමිණ තිබුණි. එලෙස පැමිණි බොහෝ දෙනා ඉන්දියාව තුළ තමන් ගත කළ කාලය හා සම්බන්ධ අත්දැකීම් ආපසු රට බලා ගිය පසු වාර්තා කළහ. ක්‍රි.ව. 4 සියවසේ අග ඉන්දියාවට එන ෆාහියන් හිමි ද ක්‍රි.ව. 8 සියවසේ ආරම්භක භාගයේදී ඉන්දියාවට පැමිණි හියුන් සාං හිමි ද ක්‍රි.ව. 8 සියවසේදී ඉන්දියාවට එන ඉත්සිං හිමියන්ද තම දේශ ගවේෂණය අළලා වාර්තා තබා ඇත. ක්‍රි.ව. එලෙස ඉන්දියාව පිළිබඳ වාර්තා තැබූ චීන භික්‍ෂුවක්‌ ලෙස හියුන්සාං හිමියන් හඳුන්වා දිය හැක.
  • ඉන්දියාවට එකළ පැමිණි චීන ජාතික භික්‍ෂූන් අතර ප්‍රබලම චරිතය ලෙස හියුන්සාං හිමියන් හඳුන්වාදීය හැක යයි හියුං සියං භ්‍රමණ වෘත්තාන්තය නම් කෘතියෙහි පොල්වත්තේ බුද්ධදත්ත ස්‌ථවීර (69)සඳහන් කර ඇත. හියුන්සාංට අනුව ඉන්දියාව තුළ ජනයාගෙන් බහුතරය බ්‍රාහ්මණයන්ය. මේ නිසා බ්‍රාහ්මණයන්ගේ රට නමින්ද හඳුන්වයි. ඉන්දියාව ප්‍රදේශ 05 ට බෙදා තිබුණ බව හියුන්සාං වාර්තා කරයි. මේ කොටස්‌ නිසා ඉන්දියාවට පංචභාරතයයිද කියන බව උන් වහන්සේ තම කෘතිය තුළ විස්‌තර කරන්නේ. ලී 90000 ක්‌ පමණ වට වූ ඉන්දියාව තුන් පැත්තකින් සාගරයෙන් වට වූ රටක්‌ බව හියුන්සාං හිමියන්ගේ අදහස වියක්‍රි.ව. උතුරු දෙසින් හිමාල කඳුවැටිය සීමා වූ ඉන්දියාව උෂ්ණ රටක්‌ බවත් ජලය, සුළඟ පොළොව තෙත්ව ඇති රටක්‌ බවත් මොහු විස්‌තර කරන්නේය. මෙකල ඉන්දියාව තුළ දුර මැනීම සඳහා භාවිත වූ මිණුම් ක්‍රමය පිළිබඳ හියුන්සාං හිමියන් තොරතුරු දක්‌වයි. උන්වහන්සේට අනුව ඒ සඳහා භාවිත කළ මිණුම් ක්‍රමය යොදුන නම් ඒකකයයි. එය චීන ක්‍රමයට අනුව ලී 40 කි. ඉන්දියාව තුළ දක්‌නට ලැබුණ සෘතු වර්ග පිළිබඳව ද, බුදු දහම අනුව වස්කාලය පිළිබඳවද, එහි ජනයාගේ සිරිත් විරිත්, හින්දි දේවස්ථාන හා බෞද්ධ සිද්ධස්ථාන පිළිබඳ දීර්ඝ විස්තරයක් ඇතුලත් කර ඇත. අශෝක අධිරාජ්‍යයාගේ සේවාව හා කනිෂ්ක රජුගේ සේවාවන් පිළිබඳවද කරුණ ඇතුලත්කර තිබුණි.
  • ශ්‍රී ලංකාව පිළිබඳ කරන විස්‌තර මේ දසවන පරිච්ඡේදය තුළ සිංහල දේශය පිළිබඳ ඉතා කෙටි විස්‌තරයක්‌ සැපයීමට හියුන්සාං හිමි ක්‍රියාකර ඇත්තේයි. ”‍මෙතැනින් ලී 20000 ක්‌ පමණ තැන සිංහල දේශය පිහිටියේය. නිශ්චල රාත්‍රියක එදෙස බලන අපට එරට දළදා මැදුර මත්තෙහි සවිකළ මාණික්‍යයේ ආලෝකය දැල්වෙන පන්දමක්‌ මෙන් හෝ තරුවක්‌ මෙන් පෙනේ.”‍ (හියුංසියං භ්‍රමණ වෘත්තාන්තය දශම පරිඡ්ඡේදය පෙල්වත්තේ බුද්ධදත්ත ස්‌ථවිර)
  • හියුන්සාං හිමියන් ලංකාවට පැමිණි බවට සාධක නැත. තම දේශාටන වාර්තාවේ එකළොස්‌වන පරිච්ඡේදය තුළ අප රට පිළිබඳ තොරතුරු සපයන්නේ ඔහු දකුණු ඉන්දියාවේ භික්‍ෂුන්ගෙන් අසන ලද කතා පුවත් වලිනි. නැව් නැග ලී 300 ක්‌ පමණ ගිණිකොණදිගට ගිය කල සිංහල නම් රටට පැමිණිය හැකි බව හියුන්සාං හිමි පවසයි.
  • ශ්‍රී ලංකාව ජනාවාසකරණය වූ ආකාරය පිළිබඳ හියුන්සාං හිමි ඉතා පැහැදිලි විස්‌තරයක්‌ සපයයි. ඒ පැහැදිලි කිරීම මෙරට ජනාවාස කිරීම පිළිබඳව මහා වංසය දක්‌වන විස්‌තරයට බොහෝ දුරට සමානයි. නමුත් හියුන්සාං හිමියන්ගේ කතා නායකයා සිංහ නම් පුත්‍රයෙකි. ඔහු තම සිංහ නම් පියා ඝාතනය කළ නිසා එරට රජ ඔහු හා ඔහුගේ නැඟණිය නැවක දමා රටින් පිටුවහල් කරන ලදී. එලෙස මුහුදුගත වූ සිංහගේ නැව රත්නදීපයට ආ බවත් සොහොයුරිය සහිත නැව පර්සියාවට යාත්‍රා කළ බවක්‌ හියුන්සාං හිමියන් සඳහන් කරයි- සිංහ කුමාරයා මෙරටට පැමිණ මෙරට වෙළෙඳුන් මරා ඔවුන්ගේ දරුවන් පැහැර ගත් බවත්, ආදි පුරුෂයා සිංහයෙකු මැරූ නිසා මෙරට සිංහල නාමයෙන් ප්‍රකට වූ බවත් හියුන්සාං හිමියන් සඳහන් කරයි. සිංහගේ නැඟණිය ගමන් කළ දේශය බටහිර ස්‌ත්‍රින්ගේ දේශයයි කියන බවද මුන්වහන්සේ වාර්තා කර ඇත.
  • සිංහල දේශයේ මිනිසුන්ගේ ස්‌වරූපය පිළිබඳ වාර්තා කිරීමටද මුන්වහන්සේ අමතක කර නැත. මෙරට ජනයා කළු පැහැතිය. කුඩා ශරීර ඇත්තවුන්ය. පළල් වූ නිකටද උස්‌ වූ නළල් ද ඇත්තේය. නිර්භීතය. හියුන්සාං හිමියන්ට අනුව මෙරට මුල් කාලයේ ජීවත් වී ඇත්තේ රාජසිංහයන්ය. ඔවුන් මෙරටට එන වෙළෙන්දන් රවටා ගෙන සැප විඳ අවසානයේ ඔවුන් යකඩ සිරගෙයක දමා සිරකොට කැමති විටක උන් එළියට ගෙන මරා කා දැමූහ.
  • මිහිඳු හිමියන් මෙරටට බුදු දහම හඳුන්වා දුන් සිදුවීමද මහාවිහාර හා අභයගිරි වශයෙන් ථෙරවාදය බෙදී ගිය ආකාරය පිළිබඳව ද හියුන්සාං හිමි තොරතුරු වාර්තා කරයි. රජ මාලිගය සමීපයේ පිහිටි දළදා මාලිගය පිළිබඳව ද තම කෘතිය තුළ තොරතුරු වාර්තා කළේ එය තමන් දුටු ආකාරයටයි. මහවැලි බත්හල පිළිබඳවත් මෙරට හටගන්නා මුතුපර පිළිබඳවත් ශ්‍රී ලංකාවේ පිහිටි ලංකා පර්වතය පිළිබඳවත් ලංකාවතාර සූත්‍රය පිළිබඳවත් ලංකාව පිළිබඳව කරන විස්‌තරයේදී පැහැදිලි කිරීමට මුන්වහන්සේ අමතක නොකිරීම අගය කළ යුතුයි.
  • ලෝකයේ වැදගත්ම ආගමික චරිතයක් වන ෂුවාන්-සැන්ග් (ෂුවාන් සැන්ග් දා ෂි – ශ්‍රේෂ්ඨ ගුරුවරයා වන සුආන් සැන්ග්) ගේ කැපී පෙනෙන ජීවිතය අත්විඳීමෙන් තොරව චීන බුද්ධාගම අධ්‍යයනය කිරීම, පුහුණු කිරීම සහ ඉගෙන ගැනීම කළ නොහැක්කකි. බොහෝ බටහිර ජාතිකයින්ට, බොහෝ බෞද්ධයින්ට පවා,ඔහුගේ ජීවිතය බොහෝ දුරට නොදන්නා හෝ අවම වශයෙන් පුරාවෘත්ත හා මනඃකල්පිත වැස්මකින් වැසී ඇත. කෙසේ වෙතත්, නැගෙනහිර ආසියානු බුද්ධාගමට, පිළිබඳවත් කර ඇති සේවාව සදා අගය කලයුතුය.
  • මෙහි ඇතැම් කරුණු හා සේයාරූ ද එතුමා පිළිබඳ ලියැවුණු පොත්පත් හා අන්තර් ජාලය ඇසුරින් සකස් කර ඇති අතර ඒවායේ මුල් හිමිකම් ඔවුන් සතුබව කරුණාවෙන් සළකන්න.
  • නීතිඥ ශාන්ත සේනාධීර 
  • See less
  • Comments

  • “මා අකමැතිව සිටි ජේ. ආර්.” කෘතිය එළිදැක්වීම
  • හිටපු ජනමාධ්‍ය අමාත්‍යවරයෙකු මෙන්ම කෘතහස්ත දේශපාලනඥයෙකු වන නීතිඥ ඉම්තියාස් බාකිර් මාකර් මහතා විසින් රචිත “මා අකමැතිව සිටි ජේ. ආර්.” කෘතිය එළිදැක්වීම මාර්තු මස 30 වනදා උත්සවාකාරයෙන් පැවැත් විය.
  • ඒ, කොළඹ, 07 ධර්මපාල මාවතේ පිහිටි ජේ.ආර් ජයවර්ධන කේන්ද්‍රයේදීයි. මෙම උත්සවයට හිටපු ජනාධිපතිවරයෙකුවූ මයිත්‍රීපාල සිරිසේන, හිටපු කතානායක වරයෙකුවූ කරු ජයසුරිය, ඇතුළු පාර්ලිමේන්තු මැති ඇමතිවරුන් මෙන්ම ජනමාධ්‍ය කේෂ්ත්‍රය නියෝජනය කරනු ලැබූ පිරිසක්ද, ඇතුළු සම්භාවනිය පිරිසක් පැමිණ තිබුණි.
  • මෙම උත්සවයේ දේශනයන් ප්‍රවීන ජේෂ්ඨ ජනමාධ්‍යවෙදියෙකුවූ ආචා© රංග කලන්සුරිය, රොහාන් ජයවික්‍රම විසින් පවත්වනු ලැබුවේය. ඉම්තියස් බකීර් මාකාර් සිය ස්තුති කතාවද එහිදී පවත්වනු ලැබුවේය.
  • සිංහල, දෙමළ සහ ඉංග්‍රීසි භාෂා ත්‍රිත්වයෙන් මුද්‍රණය කර ඇති මෙම කෘතිය පිළිබඳව විවිධ ක්ෂේත්‍ර නියෝජනය කරන විද්වතුන් කිහිප දෙනෙකුට මෙම කෘතිය පිළිගැන්විමද මෙහිදී සිදු කරනු ලැබුවේය.
  • LNUK විශේෂ වාර්ථාකරු
  • ***********************************
  • Mehran Karimi Nasseri,
  • the man who made
  • Charles de Gaulle Airport, home for 18 years..!
  • Nasseri was born in the Anglo-Persian Oil Company settlement located in Masjed Soleyman, Iran. His father, Abdel Karim, was an Iranian doctor working for the company which allowed Nasseri to grow up relatively affluently. Nasseri has claimed that he was the result of an illegitimate affair, and that his mother was a nurse from Scotland working in the same place but had also claimed a Swedish mother. However, these claims were never substantiated, and it is most likely that Nasseri’s mother was an Iranian homemaker. Aged 28, he arrived in the United Kingdom in September 1973, to take a three-year course in Yugoslav studies at the University of Bradford.
  • Nasseri alleged that he was expelled from Iran in 1977 for protests against the Shah and after a long battle, involving applications in several countries, was awarded refugee status by the United Nations High Commissioner for Refugees in Belgium. This allegedly permitted residence in many other European countries. However, this claim was disputed, with investigations showing that Nasseri was never expelled from Iran.
  • He was able to travel between the United Kingdom and France, but in 1988, his papers were lost when his briefcase was allegedly stolen. Others indicate that Nasseri actually mailed his documents to Brussels while on board a ferry to Britain, lying about them being stolen. Arriving in London, he was returned to France when he failed to present a passport to British immigration officials. At the French airport, he was unable to prove his identity or refugee status and was detained in the waiting area for travellers without papers.
  • Nasseri’s case was later taken on by French human rights lawyer Christian Bourget. Attempts were then made to have new documents issued from Belgium, but the authorities there would do so only if Nasseri presented himself in person. In 1995, the Belgian authorities granted permission for him to travel to Belgium, but only if he agreed to live there under the supervision of a social worker. Nasseri refused this on the grounds of wanting to enter the UK as originally intended. Both France and Belgium offered Nasseri residency, but he refused to sign the papers as they listed him as being Iranian (rather than British) and did not show his preferred name, “Sir, Alfred Mehran” (including the misplaced comma). His refusal to sign the documents was much to the frustration of his lawyer, Bourget. When contacted about Nasseri’s situation, his family stated that they believed he was living the life he wanted.
  • During his long stay at Terminal 1 in the Charles de Gaulle Airport, he could be found, day or night, around the Paris Bye Bye bar, where he wrote in his journal, listened to the radio, and smoked his gold pipe, or ate a meal at McDonald’s. The meals were bought for him by strangers, and he sometimes sat on a red bench in the Terminal’s first level in a reflective trance. In other accounts, his luggage was always by his side, as he wrote in his diary or studied economics.
  • In 2003, Steven Spielberg’s DreamWorks production company paid a rumoured US$275,000 to Nasseri for the rights to his story, but ultimately did not use his story in the film The Terminal.
  • Nasseri’s 18-year stay at the airport ended in July 2006 when he was hospitalized and his sitting place was dismantled. Towards the end of January 2007, he left the hospital and was looked after by the airport’s branch of the French Red Cross; he was lodged for a few weeks in a hotel close to the airport. On 6 March 2007, he was transferred to an Emmaus charity reception centre in Paris’s 20th arrondissement. From 2008 onwards, he lived in a Paris shelter, though in the wake of Nasseri’s death in 2022, the Associated Press reported that he had recently returned to live at the airport.
  • Nasseri was reportedly the inspiration behind the character Viktor Navorski, played by Tom Hanks, from Steven Spielberg’s 2004 film The Terminal.However, neither the film’s publicity materials, nor the DVD “special features” nor the film’s website mentions Nasseri’s situation as an inspiration for the film. Despite this, in September 2003, The New York Times noted that Spielberg had bought the rights to Nasseri’s life story as the basis for The Terminal. The Guardian indicated that Spielberg’s DreamWorks production company paid US$250,000 to Nasseri for rights to his story and reported that, as of 2004, he carried a poster advertising Spielberg’s film draping his suitcase next to his bench. Nasseri was reportedly excited about The Terminal, but it was unlikely that he would ever have had a chance to see it in cinemas.
  • On 12 November 2022, at the age of 76, Nasseri died of a heart attack at Terminal 2F of Charles de Gaulle Airport. Local police and a medical team attempted resuscitation but were unsuccessful, and was pronounced dead at the scene.
  • He was interred on 8 December 2023 in Cimetière communal de Mauregard (the communal cemetery of Mauregard) in France.
  • (Source: Wikipedia) 
  • See less
  • Comments

ලෝකයේ බෞද්ධයෝ අඩුවෙති!

ලෝකයේ ප්‍රධාන ආගම් අතරින් පසුගිය දශකය තුළ සිය අනුගාමිකයින් සංඛ්‍යාව පහත වැටුණු එකම ආගම බුදුදහම බව Pew Research Center විසින් 2026 මාර්තු මාසයේදී නිකුත් කරන ලද නවතම සමීක්ෂණ වාර්තාවකින් හෙළිදරව් වී තිබේ.

2010 සිට 2020 දක්වා කාලය තුළ ලෝක ජනගහනය 12% කින් වර්ධනය වී තිබියදීත්, බෞද්ධ ජනගහනය මිලියන 343 සිට මිලියන 324 දක්වා එනම් 5% කින් පහත වැටී ඇත. මේ හේතුවෙන් ගෝලීය ජනගහනය තුළ බෞද්ධ ප්‍රතිශතය 4.9% සිට 4.1% දක්වා අඩු වී තිබේ. මෙම අනපේක්ෂිත පසුබෑමට බලපා ඇති ප්‍රධාන සාධක මොනවාද යන්න පිළිබඳව අදාළ වාර්තාව ගැඹුරු විශ්ලේෂණයක් ඉදිරිපත් කරයි.

වයස්ගත ජනගහනය සහ අඩු උපත් අනුපාතය
මෙම පිරිහීමට ප්‍රධානතම හේතුවක් වී ඇත්තේ ලොව පුරා සිටින බෞද්ධ ජනගහනයේ වයස් ව්‍යූහය සහ අඩු උපත් අනුපාතයයි. දත්තවලට අනුව, 2020 වන විට ලොව බෞද්ධයෙකුගේ මධ්‍ය වයස (median age) අවුරුදු 40ක් වූ අතර, එය සාමාන්‍ය ගෝලීය වයස වන අවුරුදු 31 ට වඩා වසර 9 කින් වැඩි අගයකි.

එසේම, ක්‍රිස්තියානි (31), හින්දු (29) සහ මුස්ලිම් (24) වැනි අනෙකුත් ප්‍රධාන ආගම්වලට වඩා බෞද්ධයන් සාපේක්ෂව වයස්ගතය. මීට අමතරව, බෞද්ධ කාන්තාවකගේ සඵලතා අනුපාතය (fertility rate) දරුවන් 1.6ක් වැනි ඉතා පහළ අගයක පවතී.

ජනගහනයක් ස්ථාවරව පවත්වා ගැනීමට නම් මෙම අනුපාතය අවම වශයෙන් දරුවන් 2.1ක් විය යුතු අතර, ප්‍රතිස්ථාපන මට්ටමට වඩා (replacement level) අඩු උපත් අනුපාතයක් ඇති එකම ප්‍රධාන ආගම වන්නේද බුදුදහමයි. මේ නිසා, වයස්ගත වී මියයන බෞද්ධයන් ප්‍රතිස්ථාපනය කිරීමට ප්‍රමාණවත් නව උපත් සංඛ්‍යාවක් සිදු නොවේ.

ආගමික විශ්වාසයන් වෙනස් කිරීම
(Religious Switching)
උපත් අනුපාතයට අමතරව, ළමා කාලයේදී බෞද්ධ පවුල්වල හැදී වැඩුණු පුද්ගලයින් වැඩිහිටි වියේදී ආගම අතහැර යාම හෝ වෙනත් ආගම්වලට සම්බන්ධ වීම බෞද්ධ ජනගහනය අඩුවීමට බලපා ඇති තවත් ප්‍රබල සාධකයකි. වාර්තාව පෙන්වා දෙන පරිදි, වෙනත් ආගම්වලින් බුදුදහමට එක්වන පිරිසට වඩා වැඩි පිරිසක් බුදුදහම හැර යමින් සිටිති.

සංඛ්‍යාත්මකව ගත් කල, බෞද්ධ පවුල්වල හැදී වැඩුණු සෑම වැඩිහිටියන් 100 දෙනෙකුගෙන් 12 දෙනෙකු වෙනත් ආගම්වලින් බුදුදහමට එක්වන අතර, 22 දෙනෙකු බුදුදහම හැරදා වෙනත් ආගම් වෙත හෝ කිසිදු ආගමක් නොමැති (unaffiliated) තත්ත්වයට පත්වෙති. මේ අනුව, ආගම් මාරු කිරීමේ ක්‍රියාවලිය හරහා බුදුදහමට ශුද්ධ වශයෙන් අනුගාමිකයින් 10 දෙනෙකු අහිමි වේ.

නැගෙනහිර ආසියාවේ බලපෑම
මෙම ජනගහන පහත වැටීම ලොව පුරා ඒකාකාරීව දක්නට නොලැබෙන අතර, එය ප්‍රධාන වශයෙන්ම නැගෙනහිර ආසියානු කලාපය කේන්ද්‍ර කරගෙන සිදුවන්නකි. ලොව සමස්ත බෞද්ධ ජනගහනයෙන් 98% ක්ම ජීවත් වන්නේ ආසියා-පැසිෆික් කලාපයේ වන අතර, ඉන් 40% ක්ම චීනය, ජපානය, දකුණු කොරියාව, තායිවානය සහ හොංකොං යන නැගෙනහිර ආසියානු රටවල් 5 ට අයත් වේ.

අඩු උපත් අනුපාතය සහ ආගම අතහැර යාමේ ප්‍රවණතාවය මෙම රටවල අතිශයින් ඉහළ මට්ටමක පවතී. උදාහරණයක් ලෙස, ජපානයේ බෞද්ධ පවුල්වල හැදී වැඩුණු වැඩිහිටියන්ගෙන් අඩක් පමණද, දකුණු කොරියාවේ 60% ක් පමණද මේ වන විට බුදුදහමෙන් ඈත් වී සිටිති.

මේ හේතුවෙන් 2010 සහ 2020 අතර කාලය තුළ මෙම නැගෙනහිර ආසියානු රටවල් පහේ පමණක් බෞද්ධ ජනගහනය මිලියන 32 කින් (22% කින්) පහත වැටී තිබේ. කෙසේ වෙතත්, තායිලන්තය වැනි අග්නිදිග ආසියානු රටවල බෞද්ධ පවුල්වල හැදී වැඩුණු බොහෝ දෙනා තවමත් බුදුදහම අනුගමනය කරන බවද වාර්තාව වැඩිදුරටත් පෙන්වා දෙයි.

(මූලාශ්‍රය: Pew Research Center” ——Why is Buddhism shrinking worldwide” March 11 2026&)

(සටහන – චමිඳු නිසල් ද සිල්වා)
Lankalokaya.lk

  • බිස්මාර්ක් ගිල්වා දැමීම,
  • දෙවැනි ලෝක යුද්ධයේ
  • අතිශය තීරණාත්මක මුහුදු සටනක්!
  • දෙවනි ලෝක යුද්ධයේ මුල් කාලේ බි්‍රතාන්‍යය හිටියේ ගොඩක් අසරණ වෙලා. ජර්මන් ගුවන් ප්‍රහාර වලින් බි්‍රතාන්‍ය නගර විනාශ වෙලා තිබුණේ. ජනතාවට කෑම බීම වලින් 50% ක්ම සහ ඉන්ධන 100% ක්ම ආවේ ඇමරිකාවෙන් එන නැව් වලින්.
  • ඒ අතරේ දැනටම ජර්මන් U-boats කියන සබ්මැරීන් මාසෙකට බඩු ගේන නැව් 30-50 ත් අතර ගාණක් ගිල්වන ගමනුයි හිටියේ. ඒ එක්කම ජර්මනිය හදපු Bismarck වගේ යෝධ යුධ නැවකට පුළුවන් මේ මුළු සැපයුම් ජාලයම කපලා දාලා බි්‍රතාන්‍යය සම්පූර්ණයෙන්ම වට්ටන්න.
  • ඒ හින්දම පළිගන්න හිතාගෙන බි්‍රතාන්‍ය යුධ නැව් 16ක් මේ තනි ජර්මන් යෝධයාව පන්නගෙන ආවා. මේක නිකන්ම නිකන් හඹා යාමක් නෙවෙයි, මේක දෙවනි ලෝක යුද්ධයේම අතිශය තීරණාත්මක සටනක්!
  • 1936 දී හදන්න පටන් ගත්ත Bismarck කියන්නේ ඒ කාලේ තිබුණු ජර්මන් තාක්ෂණයේ උපරිමයක්. මේකේ පිටත ආරක්ෂිත ආවරණය හැදුවේ ‘Krupp cemented කියන විශේෂිත මූණත-දැඩි කරපු වානේ වලින්.
  • මේකේ තිබුණු අඟල් 15 ප්‍රධාන අවි පද්ධතියට Siemens fire-control computers සවි කරලා තිබුණා. ඒ නිසා කිලෝමීටර් 36ක් දුරට, විනාඩියකට එක උණ්ඩයක් ගානේ අතිශය නිවැරදිව වෙඩි තියන්න ඔවුන්ට පුළුවන් වුණා. ඒ වගේම චුම්භක බෝම්බ සහ ටෝපිඩෝ වලින් බේරෙන්න Meskoz self-protection කියන පටි සහ කිලෝමීටර් 100ක් ඈතින් එන නැව් පවා කල්තියා හඳුනාගන්න පුළුවන් අතිසංවේදී Hydrophones තාක්ෂණය මේ යෝධ යුධ නැවේ තිබුණා.
  • 1941 අවුරුද්දේ මැයි 24 උදේ 5:52 ට Denmark Strait වලදී මේ ජර්මානු බිස්මාක් සහ බි්‍රතාන්‍යයේ HMS Hood කියන දැවැන්ත නැව් දෙක මුහුණට මුහුණ හමුවෙනවා. ඒ කාලේ බි්‍රතාන්‍යයේ අභිමානය විදියට සළකපු, අද්මිරාල් ලැන්සලොට් හොලන්ඩ්ගේ නායකත්වයෙන් ආපු මේ HMS Hood සහ Prince of Wales
  • කියන නැව් Bismarck එක්ක සටනට සූදානම් වුනා.
  • Bismarck ගේ පළවෙනි ප්‍රහාර කිහිපය Hood නැව වටේට වැටෙද්දී, එක පාරටම ලක්ෂයකට එකක් විදිහට වදින දරුණු කිලෝග්‍රෑම් 800 ක ෂෙල් වෙඩි ප්‍රහාරයක් Hood නැවේ ආවරණය තුනී තැනකින් පසාරු කරගෙන ගිහින් ඇතුළේ තිබුණ ටොන් 112ක වෙඩි බෙහෙත් ගබඩාවට වැදුණා.
  • මේ නිසා මහා ගිනිදැල්ලක් එක්ක මුළු නැවම පුපුරලා දෙකට කැඩිලා ගිලු‍ණා. නැවේ හිටපු 1,418 දෙනෙක්ගෙන් බේරුණේ 3 දෙනෙක් විතරයි! මේ දරුණු පරාජය අහපු වින්ස්ටන් චර්චිල් කේන්තියෙන් බි්‍රතාන්‍ය හමුදාවට දුන්නේ එකම එක නියෝගයයි: ඒ තමයි “‍Sink the Bismarck.
  • මේ සටනේදී Bismarck ටත් දරුණු ප්‍රහාර කිහිපයක් වැදිලා තෙල් කාන්දු වෙන්න ගත්තා. ඒ නිසා ඔවුන් බි්‍රතාන්‍ය රේඩාර් වලින් මිදිලා ජර්මන් පාලනය යටතේ තිබුණු ප්‍රංශයට පැනගන්නයි හැදුවේ. ඔවුන්ට ගැලවෙන්න ලොකු අවස්ථාවක් තිබුණා. හැබැයි ජර්මන් අද්මිරාල් ගුන්තර් ලු‍ට්ජෙන්ස් අතින් ලොකු වැරැද්දක් වුණා.
  • අලු‍ත් රේඩාර් තාක්ෂණය ගැන නොදැනුවත්කම හින්දා, බි්‍රතාන්‍යයන්ට තමන්ව මගහැරිලා කියලා නොදැන, ඔහු විනාඩි 30ක් පුරාවට ජර්මන් මූලස්ථානයට රේඩියෝ පණිවිඩයක් යැව්වා. මේක අල්ලාගත්තු බි්‍රතාන්‍ය බුද්ධි අංශ, නැව තියෙන තැන හරියටම හොයාගත්තා. හැබැයි පොඩි සිතියම් ප්‍රශ්නයක් නිසා මුලින් බි්‍රතාන්‍ය නැව් ටිකත් වැරදි පැත්තට හැරුණට, පසුව තමන්ගේ අත්වැරැද්ද හදාගෙන ඔවුන් හරි මාර්ගය හොයාගත්තා.
  • මේ දැවැන්ත නැව නවත්වන්න බි්‍රතාන්‍යයන්ට තිබුණ එකම විකල්පය වුණේ Victorious කියන ගුවන් යානා ගෙන යන නැවෙන් ගුවන් ප්‍රහාරයක් එල්ල කරන එක. ඒකට පාවිච්චි කළේ Swordfish කියන පරණ මාදිලියේ තටු දෙකේ ගුවන් යානා 15ක්. රෙදි වලින් ආවරණය කරපු මේ ගුවන් යානා නිකන් Bismarck
  • යුධ නැව ඉස්සරහා කෞතුකාගාර භාණ්ඩ වගේ.
  • මේ ගුවන් නියමුවෝ අධික සීතල සහ කුණාටු මැදින් ගිහින් Bismarckට ටෝපිඩෝ ප්‍රහාරයක් එල්ල කළා. ජර්මන් නැවත් තමන්ගේ ප්‍රධාන අවි වලින් මුහුදට වෙඩි තියලා වතුර රැළි හදලා බේරෙන්න හැදුවා. හැබැයි අර පරණ ගුවන් යානා වල වේගය අඩු නිසා ජර්මන් කාලතුවක්කු වලට ඒවා හරියට ඉලක්ක කරගන්න බැරි වුණා.
  • මේ අතරේ ඒ ගුවන්යානා වලින් දාපු එකම එක ටෝපිඩෝවක් නැවේ පිටිපස්සට වැදිලා කිලෝග්‍රෑම් 200ක TNT ප්‍රමාණයක් පුපුරලා ගිහින් නැවේ සුක්කානම අංශක 12කට වම් පැත්තට හැරිලා හිර වුණා. දැන් Bismarck ට කෙලින් යන්න බැහැ, මුහුද මැද එකම තැන රවුමට කැරකෙනවා විතරයි!
  • එදා රෑ, අඳුර මැදින් ආපු පෝලන්තයේ පොඩි Destroyer නැවක් වුණ Piorun කියන නැව මේ ජර්මන් යෝධයට අභියෝග කළා. මේ නැවේ ප්‍රමාණය Bismarck නැවේ ප්‍රමාණයෙන් හයෙන් පංගුවක් විතරයි. හැබැයි පෝලන්ත ජාතිකයෝ ජර්මනියට කොච්චර වෛර කළාද කිව්වොත්, ඔවුන් මම පෝලන්ත ජාතිකයෙක් කියලා පණිවිඩයක් යුධ නැවට යවලා එක දිගට නැවට ප්‍රහාර එල්ල කළා.
  • මේකෙන් ලොකු භෞතික හානියක් නොවුණත්, එක දිගට ආපු ප්‍රහාර නිසා ජර්මන් සෙබළුන්ගේ මානසිකත්වය සම්පූර්ණයෙන්ම කඩාවැටුණා. අද්මිරාල් ලු‍ට්ජෙන්ස් ජර්මනියට පණිවිඩයක් යැව්වා. “අපිට නැව හරවන්න බෑ. අපි අවසාන උණ්ඩය වෙනකම් සටන් කරනවා”‍ කියලා.
  • උදේ 8:47 ට බි්‍රතාන්‍යයේ Rodney සහ King George V කියන ප්‍රබල යුධ නැව් මේ සටන පටන් ගත්තා. මුල් ප්‍රහාරයකින්ම Bismarck යුධ නැවේ ප්‍රධාන පාලන මැදිරිය විනාශ වෙලා නායකයෝ ඔක්කොම මියගියා.
  • අන්තිමේට බි්‍රතාන්‍ය නැව් උණ්ඩ 2,800ක් විතර මේ තනි නැවට ගැහුවා. එතනින් 400ක් විතර හරියටම වැදුණා. නැවේ උඩ කොටස සම්පූර්ණයෙන්ම විනාශ වෙලා ගිහින් එකම යකඩ ගොඩක් බවට පත්වුණා. සමහරු බයටම මුහුදට පැන්නා. හැබැයි නැවේ ආරක්ෂිත ප්‍රධාන කොටස කොච්චර ශක්තිමත්ද කිව්වොත් බි්‍රතාන්‍යයන්ට එච්චර ගහලත් ඒ දැවැන්ත යකඩ කඳ ගිල්වන්න ලේසි වුණේ නෑ.
  • උදේ 9:31 වෙද්දී ජර්මානු යුධ නැවේ ඔක්කොම අවි පද්ධති විනාශ වෙලා තිබුණේ. අන්තිමට නැව සතුරන්ගේ අතට පත්වෙනවට අකමැති වුණ ජර්මන් ඉංජිනේරුවෝ ඇතුළෙන් බෝම්බ පුපුරුවාගෙන නැව ගිල්වලා දැම්මා. නැව වම් පැත්තට අංශක 20ක් ඇලවෙලා මුහුදු පතුලට ගියා.
  • බි්‍රතාන්‍යයේ Dorsetshire නැව ඇවිත් බේරුණ අයට උදව් කළත්, ජර්මන් U-boat එකක් එනවා කියලා බයක් ආපු හින්දා යුධ නැවේ හිටපු 2,200න් ඔවුන්ට බේරගන්න පුළුවන් වුණේ 115ක් විතරයි.
  • හැබැයි මේ විනාශය මැද ලී කෑල්ලක් උඩ පාවෙවී හිටපු ”‍Oscar”‍ කියන කළු සුදු පූසාව බි්‍රතාන්‍යයන් බේරගත්තා. පස්සේ බි්‍රතාන්‍ය නාවිකයින් “‍‍Sam”‍ කියලා නම දාපු මේ පූසා තවත් බි්‍රතාන්‍ය නැව් දෙකක් (Cossack සහ Ark Royal) ගිලෙද්දී ඒවයිනුත් පුදුම විදිහට බේරුණා! ඊටපස්සේ මේ පූසා ඉතිහාසයේ ” Unsinkable Sam” (ගිල්වන්න බැරි සෑම්) විදිහට ප්‍රසිද්ධ වුණා.
  • Bismarck ගේ අවසානයත් එක්කම ලෝක නාවික ඉතිහාසයේ Battleship යුගය අවසන් වුණා කියලා ඔප්පු වුණා. ජපානයත් මේක තේරුම් ගත්තා. එදා පටන් මුහුදේ දැවැන්ත රජවරු වුණේ ගුවන් යානා ගෙන යන නැව්.
  • මේ සටනින් පස්සේ බි්‍රතාන්‍ය අද්මිරාල් ජෝන් ටෝවි ජර්මන් සෙබළුන්ගේ අතිශය ධෛර්යවන්ත සටනට තමන්ගේ ගෞරවය පුද කළා. මේ සටන් දෙකෙන් (Hood සහ Bismarck) ජීවිත 3,500ක් විතර අහිමි වුණා. යුද්ධය කියන්නේ මහා ඛේදවාචකයක් වුණත්, සටන් කළේ තමන්ගේ වගකීම වෙනුවෙන් නිසා මේ පරණ නාවිකයින් අතර අන්‍යෝන්‍ය ගෞරවයක් අන්තිම මොහොත වෙනකම්ම තිබුණා.
  • මේ අපූරු ඓතිහාසික කතාව ගැන ඔයාට හිතෙන්නේ මොකක්ද? ජර්මනිය මේ නැව වෙනුවට තව සබ්මැරීන් හැදුවා නම් යුද්ධය වෙනස් වෙන්න තිබුණාද?
  • From the Facebook page of
  • Sulochana Dissanayake
  • Sources: (WW2 Archives) 
  • See less
  • Comments
  • No comments yet

  • Sri Lanka thump England
  • by 52 runs Women’s Under19
  • Tri-Series 50-over match
  • 8 April 2026 – Daily FT
  • England Women suffered their second straight defeat when Sri Lanka thumped them by 52 runs in the Women’s Under19 Tri-Series 50-over match played at Ian Healy Oval, Brisbane on 7th April 2026.
  • England lost to Australia in their first match played at the same venue on Monday by six wickets and yesterday they failed to chase down Sri Lanka’s total of 170 being bowled out for 118. It was Sri Lanka’s opening match of the Tri-Series which features 50-over and T20 matches against Australia and England.
  • England bowlers were guilty of giving away 29 extras which included 20 wides which helped build up Sri Lanka’s total. Limansa Thilakarathna, daughter of former Sri Lanka captain Tillakaratne Dilshan top scored for her team with a refined knock of 51 off 85 balls (2 fours, 1 six). With Shashini Gimhani who made 39 off 50 balls, Limansa put together a stand of 56 off 74 balls for the fifth wicket.
  • England never got going against the left and right-arm spin combination of skipper Chamodi Praboda (3/13) and Aseni Thalagune (3/11) and failed to come up with any partnership of substance.
  • Sri Lanka play host Australia at the same venue today (8th April).
  • Scores: Sri Lanka Women (U19) 170 (42.4) (Limansa Thilakarathna 51, Shashini Gimhani 39, Extras 29, Trudy Johnson 4/9, Maria Andrews 2/23, Bea Willis 2/40)
  • England Women (U19) 118 (42.1) (Bryony Gillgrass 35, Bea Willis 20*, Chamodi Praboda 3/13, Aseni Thalagune 3/11) 
  • See less
  • Comments
  • No comments yet

ගීත කෝකිලාවිය අශා බොෂ්ලේ ඔබට සුබගමන්.

ගීත කෝකිලාවිය අශා බොෂ්ලේ ඔබට සුබගමන්.

බොලිව්ඩ් රිදී සීනුව නමින් සුපතළ ඉන්දියාවේ දශක 7 කට අධික කාලයක් ගියමින් රසික හදවත් අමනාන්දනයට පත්කළ ජනප්‍රිය ඉන්දියානුගායිකා ආශා බෝස්ලේ (92) සිය දිවිසැරිය නිම කරයි.

ඉන්දියානු පසුබිම් ගායනයේ අසමසම රැජින හෘදයාබාධයකින් රෝහල් ගත කිරීමෙන් පසු මුම්බායිහිදී අද උදාසන් මිය ගොස් තිබුණි.භාරතයේ ගීත කොකිලාවියගේ බාල සොහොයුරියවු ඇය සිය සොහොයුරිය ගේ අභාෂයෙන් සංගීත දිවියට පිවිස තිබුණි.
ඇගේ මරණය බොලිවුඩ් සංගීතයේ යුගයක අවසානය සනිටුහන් කරයි – ඇගේ වෘත්තීය ජීවිතය දශක අටකට වඩා දිගු වන අතර ගීත 12,000 කට වඩා ඇතුළත් වේ. නළු නිළියන් ඇගේ අමතක නොවන ගීතවලට තොල් සමමුහුර්ත කරන විට බෝස්ලේගේ සුවිශේෂී හඬ අසංඛ්‍යාත චිත්‍රපට ගීතවලට ජීවය ලබා දුන්නේය. බොලිවුඩයේ ඇයගේ පුළුල් පැවැත්ම නිසා ඇයට 1997 දී ජනප්‍රිය වූ Cornershop උපහාරය Brimful of Asha හිමි වූ අතර, බ්‍රිතාන්‍ය සංගීතඥ Boy George සමඟ සහයෝගීතාවයක් සඳහා ඇය ජාත්‍යන්තරව ද ප්‍රසිද්ධ විය.

ඇගේ මරණය පිළිබඳ පුවත සමාජ මාධ්‍යවල උපහාර ගලා ගොස් තිබේ. අගමැති නරේන්ද්‍ර මෝදි ඇයව “ඉන්දියාව මෙතෙක් දැන සිටි වඩාත්ම සංකේතාත්මක සහ බහුකාර්ය හඬක්” ලෙස හැඳින්වීය. X හි සටහනක ඔහු පැවසුවේ ඇගේ “අසාමාන්‍ය සංගීත ගමන” ජාතියේ සංස්කෘතික උරුමය පොහොසත් කළ බවත් “ලොව පුරා අසංඛ්‍යාත හදවත්” ස්පර්ශ කළ බවත්ය. නිළියක් සහ දේශපාලනඥයියක් වන හේමා මාලිනී ඇගේ ශෝකය ප්‍රකාශ කරමින් කියා සිටියේ ගායිකාවගේ මරණය “මට විශේෂයෙන් දුෂ්කරයි, මන්ද මට අශාජි සමඟ චිත්තවේගීය සම්බන්ධතාවයක් ඇති බැවිනි – ඇය මගේ ගීත බොහොමයක් ඇගේ අද්විතීය හඬ සහ ශෛලිය සමඟ එතරම් ජනප්‍රිය කර ඇත”. “අද සෑම ඉන්දියානුවෙක්ම හදවත බිඳී ගොස් ඇත” යනුවෙන් රචක ශංකර් මහදේවන් පැවසූ අතර, ඇගේ සංගීතය “මනුෂ්‍යත්වය පවතින තාක් කල් කිසිදා විනාශ නොවනු ඇත” සහ ඇය “ඇගේ ඇදහිය නොහැකි හඬ ලොව පුරා දෝංකාර දෙමින් සදහටම ජීවත් වනු ඇත” යනුවෙන් පැවසීය. උපහාර මගින් බෝස්ලේගේ විශිෂ්ට කලාත්මක බව පිළිබඳ පුළුල් පිළිගැනීමක් පිළිබිඹු වේ.

1933 සැප්තැම්බර් 8 වන දින මහාරාෂ්ට්‍රයේ ගෝර් හි උපත ලැබූ බෝස්ලේ ප්‍රසිද්ධ මංගේෂ්කර් පවුලෙන් පැවත එන්නෙකි. ඇගේ නළුවෙකු සහ සම්භාව්‍ය ගායකයෙකු වන දීනනාත් මංගේෂ්කාර්ගේ පියා විසින් සංගීතයෙන් පොහොසත් නිවසක හැදී වැඩුණු ආශා, 1943 දී මරාති චිත්‍රපටයක් වන මජා බල් සඳහා ඇගේ පළමු ගීතය ගායනා කරමින් ඇගේ සංගීත ගමන ආරම්භ කළාය.

ඇගේ වෘත්තීය ජීවිතය 50 සහ 60 දශකවල ඉහළ ගියේ ඇය විවිධ ප්‍රභේද හරහා බහුකාර්ය කලාකාරිනියක් බවට පත්වීමත් සමඟයි – චිත්‍රපට, ගසල්, භජන්, කව්වාලි සහ පොප් සඳහා රංගනය. ඕපී නයියාර්, බර්මන් සහ එස්ඩී බර්මන් සමඟ සහයෝගීතාවය ඇයට ගෘහ නාමයක් බවට පත් කළේය. අයියේ මෙහර්බාන් (1958), පර්දේ මේන් රෙහෙනේ දෝ (1968) සහ ඩම් මාරෝ ඩම් (1971) වැනි ජනප්‍රිය ගීත ඇගේ පුළුල් ප්‍රසංගයේ කැපී පෙනෙන අවස්ථා කිහිපයක් පමණි. මොහොමඩ් රාෆි, කිෂෝර් කුමාර් සහ මන්නා ඩේ වැනි ජනප්‍රවාද සමඟ ඇය ගායනා කළ යුග ගීත සදාකාලික සම්භාව්‍යයන් ලෙස පවතී. බෝස්ලේගේ පෞද්ගලික ජීවිතය ඇගේ වෘත්තීය ජීවිතය තරම්ම සජීවී විය.

1933 සැප්තැම්බර් 8 වන දින මහාරාෂ්ට්‍රයේ ගෝර් හි උපත ලැබූ බෝස්ලේ ප්‍රසිද්ධ මංගේෂ්කර් පවුලෙන් පැවත එන්නෙකි. ඇගේ නළුවෙකු සහ සම්භාව්‍ය ගායකයෙකු වන දීනනාත් මංගේෂ්කාර්ගේ පියා විසින් සංගීතයෙන් පොහොසත් නිවසක හැදී වැඩුණු ආශා, 1943 දී මරාති චිත්‍රපටයක් වන මජා බල් සඳහා ඇගේ පළමු ගීතය ගායනා කරමින් ඇගේ සංගීත ගමන ආරම්භ කළාය.
ඇගේ වෘත්තීය ජීවිතය 50 සහ 60 දශකවල ඉහළ ගියේ ඇය විවිධ ප්‍රභේද හරහා බහුකාර්ය කලාකාරිනියක් බවට පත්වීමත් සමඟයි – චිත්‍රපට, ගසල්, භජන්, කව්වාලි සහ පොප් සඳහා රංගනය. ඕපී නයියාර්, බර්මන් සහ එස්ඩී බර්මන් සමඟ සහයෝගීතාවය ඇයට ගෘහ නාමයක් බවට පත් කළේය. අයියේ මෙහර්බාන් (1958), පර්දේ මේන් රෙහෙනේ දෝ (1968) සහ ඩම් මාරෝ ඩම් (1971) වැනි ජනප්‍රිය ගීත ඇගේ පුළුල් ප්‍රසංගයේ කැපී පෙනෙන අවස්ථා කිහිපයක් පමණි. මොහොමඩ් රාෆි, කිෂෝර් කුමාර් සහ මන්නා ඩේ වැනි ජනප්‍රවාද සමඟ ඇය ගායනා කළ යුග ගීත සදාකාලික සම්භාව්‍යයන් ලෙස පවතී. බෝස්ලේගේ පෞද්ගලික ජීවිතය ඇගේ වෘත්තීය ජීවිතය තරම්ම සජීවී විය.

අය ඉන්දියාවේ රත්න විභූෂණ සම්මානය ඇතුළු සම්මාන සියගණනකින් පිදුම් ලද ගායිකාවක් විය, යට දරුවන් තිදෙනෙකු සිටියේය.අයගේ අවසන් කටයුතු හෙට දිනයේදී අප්‍රේල් 13වනදා 2026 වන දින සිදු කිරීමට නියමිතය.

ඇය චිත්‍රපට ගිගැයීමට අමතරව ඉන්දියාව හැරුණු විට බොහෝ රටවල් රාශියක සංගීත සංදර්ශනවලට තිබුණි. ඇතැම් ගීත ඉතා ජනප්‍රිය ගී විය,ඇය ශ්‍රී ලංකාවට කිහිපවතාවක් පැමිණි අතර දිවයිනේ ජනප්‍රිය සංගීත කණ්ඩායමක් වූ භාතිය සන්තුෂ් සමග ගී ගයා සංගීත ප්‍රසංග කිහිපයකටද වුවාය , අෂා බෝශ්ලේගේ හින්දි ගී අප රසිකයන් ආදරයෙන් වැළඳ ගෙන තිබුණි.මේ ගී ගුවන් විදුලි හා රුපවාහිණි නාළිකා ඔස්සේ සිය දහස්වතාවක් වදනයවන්නට ඇත.

ගීත කෝකිලාවිය අශා බොෂ්ලේ ඔබට සුබගමන්.

Lanka News UK

ගෝලීය ආර්ථිකය විනාශ කරමින් පාර්ශවයකට සැබෑ ජයග්‍රහණයක් අත්නොවූ මැදපෙරදිග ගැටුම

0

page 1

Lanka News UK – April 2026

දින 39 ක ගැටුමකින් පසුව, 2026 අප්‍රේල් 8 වන දින සිට සති දෙකක සටන් විරාමයක් ක්‍රියාත්මක වූ අතර, එක්සත් ජනපදය/ඊශ්‍රායලය සහ ඉරානය අතර දෙපාර්ශ්වයම “ජයග්‍රහණයක්” අත් නොලද විනාශකාරී ප්‍රතිපල අත්වීමක් පමණක් ලැබූ එකක් යයි විදෙස් මාධ්‍ය හා යුද විශ්ලේෂකයින් ප්‍රකාශ කර ඇත. එකී විශ්ලේෂකයින් වැඩි වැඩියෙන් යුද්ධය විස්තර කරන්නේ සැබෑ ජයග්‍රාහකයින් නොමැති බවත්, දෙපාර්ශයටම විවිධ මට්ටමේ පාඩු පමණක් මේ ගැටුම තුළින් සිදුවූ බවත්ය.

ගැටුම, සියලු‍ ප්‍රධාන සහභාගිවන්නන්, ආරම්භ වීමට පෙර තිබු ගෝලිය ආර්ථිකය වඩා නරක තත්වයකට ඇද දමා තිබේ. ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් සහ ඊශ්‍රායල් ජනාධිපති බෙන්ජමින් නෙතන්යාහු සිය යුධ ශක්තිය ලොවට පේනවා දිනපතා මාධ්‍ය සංදර්ශන පවත්වමින් සිදුකළ දෑ හැරුනු විට ඔවුන් බලාපොරොත්තුවූ පරිදි දින කිහිපයකින් මේ ගැටුම අවසන් නොවීය. ඒ අනුව ගැටුම තුළින් අති විශාල ජයග්‍රහණයක් සිදුකර ගැනුමේ ඔවුන් සිතා සිටි සිහිනය බොඳවී ඇතැයි ඉරානය මේ ගැටුමේ දී සිය නායකයන් මරා දැමුවද වැඩි විනාශයක් ලැබූ පාර්ශවය වූ නමුදු එහි සැබෑ ජයග්‍රාහකයා වන්නේ ඉරානය යයි යුද විශ්ලේෂකයින්ගේ හා විදෙස් මාධ්‍ය මගින් සඳහන් කර ඇත.

එක්සත් ජනපදය සහ ඊශ්‍රායලය: ගුවන් ආධිපත්‍යය ස්ථාපිත කිරීම සහ උත්තරීතර නායක අලි කමේනි ඇතුළු ඉහළ ඉරාන නායකයින් ඝාතනය කිරීම තිබියදීත්, පාලන තන්ත්‍රය වෙනස් කිරීම හෝ ඉරානයේ න්‍යෂ්ටික සහ මිසයිල වැඩසටහන් සම්පූර්ණයෙන්ම විනාශ කිරීම වැනි මූලික ඉලක්ක සපුරා ගැනීමට ඔවුන් අපොහොසත් විය.

ඉරානය: රට දැවැන්ත යටිතල පහසුකම් හානියක් සහ එහි ඉහළ නායකත්වය අහිමි වී ඇත. පාලන තන්ත්‍රය යලි සකසා ගත් අතර, එය දැන් ගැඹුරු ආර්ථික හුදකලාවකට සහ දැඩි අභ්‍යන්තර නායකත්වයකට මුහුණපාමිණ සිටිති.

ගෝලීය ආර්ථිකය: යුද්ධය ප්‍රධාන බලශක්ති අර්බුදයක් ඇති කළ අතර, තෙල් මිල බැරලයකට ආසන්න වශයෙන් ඩොලර් 120ක් දක්වා ඉහළ ගියේය. හෝමූස් සමුද්‍ර සන්ධිය තවමත් උණුසුම් ස්ථානයක් වන අතර, දැන් ඉරානය සංක්‍රමණ ගාස්තු අය කිරීමේ අයිතිය තහවුරු කරන ”ගාස්තු කුටියක්” ලෙස ක්‍රියා කරමින් සිටි.

ඇමරිකානු ලෝකයේ අති විශාල නාවික බලඇණි හා සියගණනක් වූ නවීන ගුවන් යානා මගින් බෝම්බ දමමින් ඉරානයේ බලාගාර, පරිපාලන ගොඩනැගිලි, හා නෂ්ඨික බලාගාර විනාශකර දැමීම ඇමෙරිකානු හා ඊශ්‍රායල හමුදා දින 39 තිස්සේ අඛණ්ඩව සිදු කලද, ඉරානයද සිය ප්‍රහාර දිගින් දිගටම පසුගිය සති කිහිපය තිස්සේ නොකඩවා සිදු කරමින් ඇමෙරිකානු මැදපෙරදිග පිහිටි කඳවුරු, ප්‍රහාරක යානා වෙත මිසයිල නාශක යාන්ත්‍රණය මගින් බලවත් ප්‍රහාර රැල්ලක් එල්ලකර තිබුණි. මෙනිසා ඇමෙරිකානු අතිනවීන ජෙට් යානා විනාශ කර දැමීමටත්, ඉරානයේ මිසයිල ඊශ්‍රායල ආරක්ෂක පද්ධතිය මගහැර ප්‍රහාර එල්ලකිරීමටත් යුහුසුලු‍විය.

පෙබරවාරි 28දා ඇරඹුණු මැදපෙරදිග ඉරානයට පහර දීම ආරම්භකර මාසකුත් දින 13 ගතව තිබු අතර මේ වනවිට ඉරානයේ මුල්පෙළේ නායකයන්වූ අයතුල්ලා අල් කමේණි හා අල් ජරිජානි වැනි නායකයන් වෙත එල්ලකොට ඝාතනය කර දැමුවේය. ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් එසේ කළේ ඒ අනුව ඔහුට නතු පාලකයෙකු එහි පත් කලහැකියයි යන විශ්වාශයෙනි. නමුත් අල් කමේණිගේ පුත්‍රයා වූ මුජාල්බා කුමෙනි ඒ වෙනුවෙන් ආදේශ කළේය. ඉරානය සුනු විසුනු කිරීමට ඇමරිකාව පොළඹවාගෙන තිබුණේ ඊශ්‍රායලයේ ජනාධිපති බෙන්ජමින් නෙතන්යාහුගේ බලවත් ඇවිටිල්ල මත යයි සඳහන්වේ. කෙසේ නමුදු බලවත් අමෙරිකානු හා ඊශ්‍රායල ප්‍රහාර නොතකමින් ඉරානය ප්‍රති ප්‍රහාර එල්ලකරමින් ඇමෙරිකාවේ මැදපෙරදිග රටවල එනම් බහරේන්, කුවේට්, ඩුබායි, සවුදි අරාබියානු, ජෝර්දානු, රටවල තිබු යුද කඳවුරු වලටද, ඒ රටවල ඇමරිකානුවන් සතු සමාගම් වලට ප්‍රතිප්‍රහාර එල්ල කළේය. මේ නිසා ඒ රටවල විසු ලක්ෂ සංඛ්‍යත ඇමරිකානු හා ඊශ්‍රායල සමාගම් වලට ඩ්‍රෝන ප්‍රහාර මාලාවක් එල්ල කරනු ලැබු අතර ඒ හමුවේ එම පිරිස් ඉවත්කිරිමටද ඔවුනට සිදු විය. ඉන් නොනැවතී ඉතා ප්‍රබල බෝම්බ හෙලිමට පැමිණි ජෙට් යන 4ක්ද විනාශකර දමා තිබුනි. බි්‍රතාන්‍ය සතු සයිප්‍රස්හි පිහිටි ඇමෙරිකානු කඳවුරකටද, තුර්කියේ සහ අසර්බයිජානයේ කඳවුරකටද ප්‍රහාර එල්ල කළේය, ඊශ්රයලය සිය රට සතුරු මිසයිල වලින් ආරක්ෂිතයයි කලක් තිස්සේ උදම් අනමින් පසුවූ රටක් විය, ඉරානය මේ ආරක්‍ෂිත වළලු‍ හරහා සිය ඩ්‍රෝන මෙහයවන්නටද මේ අතර තුර සමත්වූ අතර ඒ නිසා බලාපොරොත්තු නොවූ අන්දමේ විනාශයකටත් එරට වැසියන්ටද මුහුණපාන්නට සිදුව තිබුණි. මේ නිසා එම ප්‍රහාර වහා නවතා දමන ලෙස වැසියන් ගෙන් විරෝධතා මතුව තිබුණි.

විදෙස් වාර්තා අනුව ඇමරිකානු භටයින් 18 මියගොස් 538 තුවාල වී ඇතැයි සඳහන්වේ. තවද 416 සුළු තුවාල සිදුවූ අතර මැදපෙරදිග කඳවුරු වලට කළ පහර දීම් වලදී 745 තුවාල වූ බවත් ඇමරිකාවේ ප්‍රහාරක රේඩාර් පද්ධති රැසක් විනාශවූ බවත් සඳහන්වේ. ඊශ්‍රායලය මෙම තොරතුරු සඳහන් කර නොතිබුණි.

ඉරානයේ මෙම යුදගැටුම නිසා 2,076 මිය ගොස් තිබු අතර 26,500 ක් තුවාල ලබා තිබු බව එහි සෞඛ්‍ය අමාත්‍යංශය සඳහන් කොට ඇත. යුධ හමුදා භටයින් ටෙහෙරණයේ 400ක්ද, හර්නාහි 3,036ක්ද, හමුදා භටයන් 1,221ක්ද, සිවිල් වැසියන්, 1,714 මිය ගොස් 15,000 තුවාල ලබා ඇතැයි සඳහන්වේ. එහි පාලම් ගොඩනැගිලි, හා බලාගාර රැසක් ඉතාදැරුණු අන්දමේ ප්‍රහාරවලින් විනාශවී ඇතැයි එම වාර්තා වල සඳහන්වේ.

අප්‍රේල් 10 වනදා පකිස්ථානයේ හයිද්‍රබාද් නගරයේදී මැදපෙරදිග ගැටුම සම්බන්දයෙන් සිදු කරනු ලැබූ සති 2 ක සටන් විරාම ගිවිසුම තවදුරටත් දීර්ඝ කිරීමේ සම සාකච්ජාවක් ඇමරිකානු උප ජනාධිපති වෑන්ස් මහතා හා සෙසු නියෝජිත පිරිස් සමග සිදු කරනු ලදී. මෙහිදී පකිස්තානු විදේශ ඇමති අබ්බාස් මහතා විසින් ඊශ්රායෙලය සමබන්දව කරනුලැබූ ප්‍රකාශයක් සම්බන්ධයෙන් දැඩි විරෝධතාවක්ද මතුවී ඇතැයි විදෙස් පුවත් මගින් ප්‍රචාරය කරනු ලැබුවේය. ඔහු මෙහිදී සඳහන් කොට තිබුනේ ඊශ්රාලය මුළුමහත් ලොවටම හානි ගෙන දෙන ”පිළිකාවක්” බවය, මේ ප්‍රකශය ගැන එහි ජනාධිපති නවාස් ෂෙරිෆ් මහතා කණගාටුව ප්‍රකාශකර තිබුණි. තවද ඇමරිකානු ජනාධිපති ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් ඉරානය භෝමුස් සමුද්‍ර සන්දිය හරහා ගමන් කරන ලබන නැව් වලින් සටන් විරාම ගීවිසුම කඩකරමින් මුදල් විශාල ලෙස අය කරනු ලබන බව නිවේදනය කර තිබුණි.

ඇමෙරිකාවේ ජනතාවගෙන් හා විපක්ෂයෙන් මෙන්ම සිය මිතුරු රටවල් සහය දීමට මැලිවීම, නේටෝ සංවිධානයේ නිහඬබව ඇමරිකන් ජනාධිපතිවරයා සාම ගිවිසුමට ඉරානය පෙළඹ වීම මුලික හේතුව වී යයි විදෙස් විශ්ලේෂකයන් සඳහන කරයි. මේ යුද්ධයට ඇමරිකාව ඇදදමා ඇත්තේ ඊශ්‍රායලය යයි සඳහන් කරන විශ්ලේෂකයන් පෙන්වා දෙන්නේ නැවතත් මෙම ගැටුම මතුවිය හැකිය යන්නය. අපේ රටට ආසන්න මුහුදේදී ඉරාන නැවක් බෝම්බ හෙළා ගිල්වා දැමිමත්, තවද ඉන්දියන් සයුරේ අප රටට ආසන්න මුහුදේ පිහිටි දිවයිනකට ඉරානය බෝම්බ දැමීමත්, තවද ඇමෙරිකාව විසින් ඔවුන්ගේ නවීන යානා නැවැත්වීම සඳහා අයැදුමක් කිරීමත් මේ යුද්ධ ගැටුමේ අප දිවයින මැදිවූ අවස්ථා ලෙස සඳහන් යුතුය. කෙසේ නමුත් අප ජනාධිපතිවරයා එම ඉල්ලිම ප්‍රතික්ෂේප කිරීම ඉතිහාසගතවන කරුණක් බව මෙහිලා සඳහන් කලයුතුය.

නීතිඥ ශාන්ත සේනාධීර 

See less

Comments

Lanka News UK- March 2026 -ලංකා නිවුස් යුකේ මාර්තු-අන්තර් ජාල පුවත්පත

Lanka News UK March 2026 issue – Online Newspaper
Please share this with your friends and relatives.
Visit our website: www.Lanka News UK .com
Editor : Shanthi Senadheera – +44 7956129642 Text or phone
lanaknewsuk1@gmail .com
shanthi.senadheera@yahoo.co.uk

ඉරාන නාවිකයින් බේරා ගැනීම: ජනපති අනුරට දෙස්, විදෙස් පැසසුම්

ඒ ප්රහාරයෙන් ඉරාන නාවිකයින් 80ක්වත් මරුමුවට පත්වුණා. ප්රහාරයෙන් දිවි ගලවාගත් නාවිකයින් 32 දෙනෙක් ශ්රී ලංකා නාවික හමුදාව විසින් බේරාගෙන කරාපිටිය රෝහලට ඇතුළත් කළා.අමෙරිකාවෙන් බලපෑම්මේ අතර විශේෂ වාර්තාවක් පළ කරමින් රොයිටර් පුවත් සේවය කියන්නේ, ඉරාන නැවු දෙකෙන් බේරාගත් ඉරාන නාවිකයින් පිරිස යළි ඉරානයට පිටත්කරන්න එපා කියල ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදය ශ්රී ලංකාවට බලපෑම් කරමින් ඉන්න බව. ඒ වගේම මේ ඉරාන ජාතිකයින් පිරිස සතුරු පාර්ශවයට සම්බන්ධ කරගැනීමේ හැකියාව ගැන ඉන්දියාවේ ඉන්න ඊශ්රායල තානාපතිවරයා කොළඹ ඇමෙරිකානු තානපාති කාර්යාලයේ නිලධාරියෙකුගෙන් විමසීමක් කළ බවත් රොයිටර් වාර්තාවේ දැක්වෙනවා.මුළු ලෝකයම ඉරානයට පිටුපාද්දී ඉරාන නාවිකයින් බේරා ගැනීමට ඉදිරිපත් වීම ගැන අදහස් දක්වමින් දේශපාලන විශ්ලේෂකයෙක් වන Carl Zha ශ්රී ලංකාව විග්රහ කරලා තිබුණේ ”ඉන්දීය සාගරයේ සැබෑ භාරකරු” හැටියට.
  • ඉරාන නාවිකයින් බේරා ගැනීම: ජනපති අනුරට දෙස්, විදෙස් පැසසුම්
  •  
  • ඩොනල්ඩ් ට්රම්ප් සහ බින්යමින් නෙතනියාහු කියන යුද උන්මත්තකයෝ දෙන්නෙක් මුළු ලෝකයම යුද ගිනිදැල්වලින් වහගනිද්දී, ශ්රී ලංකාව අසල ඉන්දීය සාගරයේ කොටු වෙලා හිටපු 200 කට අධික ඉරාන ජාතික නාවිකයින් බේරා ගන්න ගත්ත තීරණය ගැන ශ්රී ලංකා ජනාධිපති අනුර කුමාර දිසානායක දෙස්, විදෙස් ප්රශංසාවට ලක්වෙමින් ඉන්නවා.
    ජාත්යන්තර නීතිය, මානව හිමිකම් සහ එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය තුට්ටුවකට මායිම් නොකරමින් වෙනිසියුලාවේ ජනාධිපති නිකොලස් මදුරෝ පැහැරගෙන ගිහින්, ඉරානයේ ආධ්යාත්මික නායකයා ඇතුළු සමස්ථ නායකත්වය බෝම්බ දාල ඝාතනය කරලා, ඊලඟට කියුබාවටත් වැඩේ දෙනවා කියල පාරම් බාමින් ට්රම්ප් උමතුවෙන් හැසිරෙන වෙලාවක ශ්රී ලංකාවේ ජනාධිපතිවරයා ගත් මේ පියවර දිරිමත් සහ ප්රතිපත්ති ගරුක තීරණයක් විදියට විශේල්ෂකයින්ගේ සහ සමාජ මාධ්යවල අගය කිරීමට ලක්වෙලා තියෙන බව තුර්කියේ TRT World පුවත් ආයතනය වාර්තා කරනවා.

    IRIS Bushehr නෞකාවේ සිටි ඉරාන නාවිකයින් පිරිස බේරාගෙන කොළඹට ගෙනවිත්, නෞකාව ත්රිකුණාමලයට අරගෙන යන්න ජනාධිපති අනුර කුමාර දිසානායක ප්රමුඛ මාලිමාව ආණ්ඩුව තීරණය කළේ, අමෙරිකානු සබ්මැරීනයක් ශ්රී ලංකාව අසල ජාත්යන්තර මුහුදේදී ඉරානයේ IRIS Dena යුද නෞකාව ගිල්වා දැමුවාට පස්සේ. ඒ ප්රහාරයෙන් ඉරාන නාවිකයින් 80ක්වත් මරුමුවට පත්වුණා. ප්රහාරයෙන් දිවි ගලවාගත් නාවිකයින් 32 දෙනෙක් ශ්රී ලංකා නාවික හමුදාව විසින් බේරාගෙන කරාපිටිය රෝහලට ඇතුළත් කළා.

    අමෙරිකාවෙන් බලපෑම්
    මේ අතර විශේෂ වාර්තාවක් පළ කරමින් රොයිටර් පුවත් සේවය කියන්නේ, ඉරාන නැවු දෙකෙන් බේරාගත් ඉරාන නාවිකයින් පිරිස යළි ඉරානයට පිටත්කරන්න එපා කියල ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපදය ශ්රී ලංකාවට බලපෑම් කරමින් ඉන්න බව. ඒ වගේම මේ ඉරාන ජාතිකයින් පිරිස සතුරු පාර්ශවයට සම්බන්ධ කරගැනීමේ හැකියාව ගැන ඉන්දියාවේ ඉන්න ඊශ්රායල තානාපතිවරයා කොළඹ ඇමෙරිකානු තානපාති කාර්යාලයේ නිලධාරියෙකුගෙන් විමසීමක් කළ බවත් රොයිටර් වාර්තාවේ දැක්වෙනවා.

    මුළු ලෝකයම ඉරානයට පිටුපාද්දී ඉරාන නාවිකයින් බේරා ගැනීමට ඉදිරිපත් වීම ගැන අදහස් දක්වමින් දේශපාලන විශ්ලේෂකයෙක් වන Carl Zha ශ්රී ලංකාව විග්රහ කරලා තිබුණේ ”ඉන්දීය සාගරයේ සැබෑ භාරකරු” හැටියට.

    මේ අතර IRIS Dena නෞකාව ගිල්වා දැමීම ගැන ලිපියක් පළකරමින් අල් ජසීරා පුවත් සේවය ඉන්දීය අගමැති නරේන්ද්ර මෝදි දැඩි ලෙස විවේචනය කරලා තිබුණා. මෙතෙක් කලක් ඉන්දීය සාගරයේ භාරකරු ලෙසින් පෙනී සිටි ඉන්දීය අගමැතිවරයාට අඩුම තරමින් තමන්ගේ නිවසට ආපු අමුත්තාවත් බේරාගන්න බැරි වුන බව අල් ජසීරා පවසනවා. IRIS Dena ඇමෙරිකානු ප්රහාරයට ලක්වුණේ ඉන්දියාවේ ආරාධනයෙන් ඉන්දියාවේ සති දෙකක නාවික අභ්යාස වැඩසහනකට සහභාගි වෙලා ආපසු යමින් සිටියදී.
    BBC ආයතනය, ගාඩියන්, Telegraph, ඉන්ඩිපෙන්ඩන්ට් පුවත්පත් ඇතුළු බොහෝ ජාත්යන්තර ජනමාධ්ය ශ්රී ලංකා ආණ්ඩුවේ ක්රියාව වාර්තා කරලා තිබුණ. ඒ වගේම ඉරාන නෞකාවට පහර දීමෙන් පස්සේ ඇමෙරිකාව නාවිකයින් බේරා ගැනීමට ඉදිරිපත් නොවීම නීත්යානුකූල ද කියල Independent පුවත්පත ප්රශ්න කරනවා.

    කොහොමත් කොයි තරම් පුංචි රටක් වුණත් ලංකාව අනිවාර්යයෙන්ම සතියකට දෙකකට සැරයක් ජාත්යන්තර පුවත් අතරට එනවා. ඒක මම කාලාන්තරයක් තිස්සේ දැකපු දෙයක්. ඒ බැඅි එක හොඳ දෙයක් වෙන්නත් පුළුවන්, දිත්වා කුණාටුව හෝ පාස්කු ප්රහාරය වගේ ඛේදනීය පුවතක් වෙන්නත් පුළුවන්.

    ඒ නිසා විදේශිකයින් සිය ගණනකගේ දිවි බේරාගැනීමේ මානුෂීය මෙහෙයුමක් ගැන ලංකාව ජාත්යන්තර ප්රසාදයට ලක්වීම ගැන හදවතින්ම සතුටුයි.

    මේ සිද්ධියේදී සාමාන්යයෙන් ලංකාවේ අහන්න, දකින්න නොලැබෙන දේකුත් දකින්න ලැබීමත් සතුටක්; මේ දවස්වල මාලිමා ආණ්ඩුවේ දැඩි විවේචකයෙක් වෙලා ඉන්න චම්පික රණවකත්, නාමල් රාජපක්ෂ මන්ත්රීවරයාත් ජනාධිපති අනුර ගේ පියවර අගය කරලා තිබුණ. ඇත්තෙන්ම ඒකත් ලංකාවේ දේශපාලනයේ පැහැදිලි වෙනසක්.

    මානුෂිකත්වය පෙරදැරිව ඉරාන නාවිකයන්ට අදාළව රජය ගනු ලැබූ තීරණය අගය කරන බව සාධාරණ සමාජයක් සඳහා වන ජාතික ව්යාපාරයත් සඳහන් කරලා තිබුණ.

    රටක් වශයෙන් අප එහි දී ප්රදර්ශනය කර ඇත්තේ මානුෂිකත්වය පෙරටු කරගත් ශිෂ්ට සම්පන්න රාජ්ය තාන්ත්රික ක්රියා පිළිවෙතක්,” බවත් සාධාරණ සමාජයක් සඳහා වන ජාතික ව්යාපාරයේ සභාපති, හිටපු කතානායක කරු ජයසූරිය නිකුත් කළ නිවේදනයේ සඳහන් වෙනවා.

    සරෝජ් පතිරණ 
     
  • යකඩ මිනිසා ලෙසින් හැඳින්වූ ඉරානයේ හිටපු ජනාධිපති
  • ඝාතන තැත වරදියි.
  • අහමඩිනෙජාඩ් ඇමෙරිකානු – ඊශ්රායෙල් බෝම්බවලින් මියගිය බවට පුවතක් හෙළිකර ලොවපුරා පලකරනු ලැබූ අතර එම පුවත පලවී දිනකට පසුව ඔහු තවත් නිරුපද්‍රිතව සිටින වීඩියෝවක සමාජ මාධ්‍යවල පලවී තිබුණි.
  • මානව හිමිකම් චෝදනා හමුවේ ශ්‍රී ලංකාව ජාත්‍යන්තර වශයෙන් හුදකලා කිරීමට බටහිර බලවතුන් උත්සාහ කළ අවස්ථාවලදී, අහමඩිනෙජාඩ්ගේ ඉරානය නිරන්තරයෙන් ශ්‍රී ලංකාව වෙනුවෙන් පෙනී සිටියේය.
  • මහමුද් අහමඩිනෙජාඩ් යනු බටහිර බලවතුන්ට ”‍කළු චරිතයක්”‍ වුවද, තුන්වන ලෝකයේ රටවල් බොහොමයකට ඔහු අධිරාජ්‍ය විරෝධී වීරයෙකු විය. විශේෂයෙන්ම ශ්‍රී ලංකාව වැනි රටකට ආර්ථික හා දේශපාලනික වශයෙන් අභියෝගාත්මක කාලසීමාවකදී ඔහු අතහිත දුන් නායකයෙකි.
  • 1956 වසරේ ඉරානයේ අරදාන්හි උපත ලැබූ මහමුද් අහමඩිනෙජාඩ්, දේශපාලනයට පිවිසීමට පෙර සිවිල් ඉංජිනේරුවරයෙකු ලෙස කටයුතු කළ අයෙකි. ඔහු ලෝකයේ අවධානයට ලක්වන්නේ 2005 වසරේදී ඉරානයේ ජනාධිපතිවරයා ලෙස තේරී පත්වීමත් සමඟයි.
  • සරල බව: ඔහු ජනාධිපති මන්දිරයට වඩා තමන්ගේ පැරණි නිවසේ විසීමට ප්‍රිය කළ, රජයේ ඉහළ වැටුප් ප්‍රතික්ෂේප කළ නායකයෙකු ලෙස ප්‍රසිද්ධියට පත් විය.
  • මතභේදාත්මක ස්ථාවරය: ඊශ්‍රායලයට එරෙහිව ඔහු දැක්වූ දැඩි මතවාදී ස්ථාවරය සහ ඉරානයේ න්‍යෂ්ටික වැඩපිළිවෙළ වෙනුවෙන් පෙනී සිටීම නිසා බටහිර රටවල් සමඟ නිරන්තර ගැටුම් ඇති කරගත්තේය.
  • ශ්‍රී ලංකාව සහ ඉරානය: අහමඩිනෙජාඩ් යුගයේ ස්වර්ණමය සබඳතා
  • අහමඩිනෙජාඩ් පාලන සමය (2005-2013) ශ්‍රී ලංකාව සහ ඉරානය අතර සබඳතාවල තීරණාත්මක සන්ධිස්ථානයක් ලෙස සැලකේ. විශේෂයෙන්ම ශ්‍රී ලංකාවේ පැවති යුද්ධය නිම කිරීමට සහ ඉන් පසු සංවර්ධන කටයුතු සඳහා ඔහු ලබාදුන් සහය අතිමහත්ය.
  • 1. 2008 ඓතිහාසික සංචාරය
  • 2008 වසරේදී අහමඩිනෙජාඩ් ශ්‍රී ලංකාවේ නිල සංචාරයක නිරත විය. මෙය දෙරට අතර මිත්‍රත්වය තහවුරු කළ ප්‍රධාන අවස්ථාවකි.
  • 2. උමා ඔය බහුකාර්ය ව්‍යාපෘතිය
  • ශ්‍රී ලංකාවේ කෘෂිකාර්මික හා බලශක්ති ක්ෂේත්‍රයේ දැවැන්ත පෙරළියක් කළ උමා ඔය ව්‍යාපෘතිය සඳහා මූල්‍ය හා තාක්ෂණික දායකත්වය ලබාදීමට අහමඩිනෙජාඩ් රජය එකඟ විය. මෙය ඔහුගේ පාලන සමයේ ශ්‍රී ලංකාවට ලැබුණු විශාලතම ආධාරයකි.
  • 3. තෙල් සහ බලශක්ති සහයෝගීතාව
  • එකල ශ්‍රී ලංකාවට අවශ්‍ය බොරතෙල් ලබාගැනීමේදී සහනදායී ණය ක්‍රම ලබාදීමටත්, සපුගස්කන්ද තෙල් පිරිපහදුව නවීකරණය කිරීමටත් ඔහු මූලිකත්වය ගත්තේය.
  • 4. ජාත්‍යන්තර සහයෝගය
  • මානව හිමිකම් චෝදනා හමුවේ ශ්‍රී ලංකාව ජාත්‍යන්තර වශයෙන් හුදකලා කිරීමට බටහිර බලවතුන් උත්සාහ කළ අවස්ථාවලදී, අහමඩිනෙජාඩ්ගේ ඉරානය නිරන්තරයෙන් ශ්‍රී ලංකාව වෙනුවෙන් පෙනී සිටියේය.
  • මහමුද් අහමඩිනෙජාඩ් යනු බටහිර බලවතුන්ට ”‍කළු චරිතයක්”‍ වුවද, තුන්වන ලෝකයේ රටවල් බොහොමයකට ඔහු අධිරාජ්‍ය විරෝධී වීරයෙකු විය. විශේෂයෙන්ම ශ්‍රී ලංකාව වැනි රටකට ආර්ථික හා දේශපාලනික වශයෙන් අභියෝගාත්මක කාලසීමාවකදී ඔහු අතහිත දුන් නායකයෙකි.
  • ඔහුගේ මරණය පිළිබඳව පැතිර යන පුවත් සත්‍ය වුවහොත්, එය මැදපෙරදිග දේශපාලනයේ මෙන්ම ලෝක දේශපාලන සමතුලිතතාවයේද විශාල වෙනසක් ඇති කරනු නොඅනුමානය.
  • (මුහුණු පොතෙන් උපුටා ගත පුවතකි.)
  • යුද උණුසුම සමඟ බොරතෙල් මිල සීඝ්‍රයෙන් ඉහළට
  • March 7 2026 Lankalokaya.lk
  • මැදපෙරදිග කලාපයේ මේ වන විට උත්සන්න වී ඇති අමෙරිකානු-ඉරාන යුදමය වාතාවරණය සහ ඊශ්‍රායල ප්‍රහාර හේතුවෙන් ලෝක වෙළෙඳපොළේ බොරතෙල් මිලෙහි අසාමාන්‍ය ලෙස සීඝ්‍ර ඉහළ යාමක් වාර්තා වී ඇති බව නවතම විදෙස් වාර්තා පෙන්වා දෙයි.
  • ඩොලර් 93 සීමාව ඉක්මවීම
  • ජාත්‍යන්තර වෙළෙඳපොළ දත්තවලට අනුව, බ්‍රෙන්ට් (Brent) බොරතෙල් බැරලයක මිල ඊයේ (06) පැවති අගයට වඩා 9%ක දැවැන්ත ප්‍රතිශතයකින් එකවර ඉහළ ගොස් ඇත. ඒ අනුව මේ වන විට බ්‍රෙන්ට් බොරතෙල් බැරලයක මිල අමෙරිකානු ඩොලර් 93 සීමාව ඉක්මවා ගොස් තිබේ.
  • වසර දෙකකට පසු වාර්තා වූ ඉහළම අගය
  • ආර්ථික විශ්ලේෂකයන් පෙන්වා දෙන පරිදි, මෙලෙස බොරතෙල් මිලෙහි කැපී පෙනෙන ඉහළ යාමක් වාර්තා වන්නේ වසර දෙකකට පමණ පසුවය. මීට පෙර ලෝක වෙළෙඳපොළේ බොරතෙල් මිලෙහි මෙවැනි ඉහළ යාමක් අවසන් වරට වාර්තා වී තිබුණේ 2023 වසරේ සැප්තැම්බර් සිට නොවැම්බර් දක්වා වූ කාලසීමාවේදීය.
  • මිල ඉහළ යාමට බලපෑ ආසන්නතම හේතු
  • අමෙරිකාව විසින් ඉරාන යුද නෞකාවලට එල්ල කළ ප්‍රහාර සහ ඊශ්‍රායලය විසින් ලෙබනනයට එල්ල කරන ප්‍රහාර මාලාව හේතුවෙන් ගෝලීය බලශක්ති සැපයුමේ ප්‍රධානතම කේන්ද්‍රස්ථානයක් වන මැදපෙරදිග කලාපයේ තෙල් සැපයුම් ජාලය දැඩි අවදානමකට ලක්ව ඇත.
  • විශේෂයෙන්ම, ලෝකයේ ඛනිජ තෙල් ප්‍රවාහනය කරන ප්‍රධානතම මුහුදු මාර්ගයක් වන “හෝමූස් සමුද්‍ර සන්ධිය” Strait of Hormuz ආශ්‍රිතව නැව් ගමනාගමනයට බාධා එල්ල වේයැයි යන දැඩි භීතිය ආයෝජකයින් සහ ගැනුම්කරුවන් තුළ ඇති වීම මෙම මිල ඉහළ යාමට සෘජුවම බලපා තිබේ.
  • ගෝලීය ආර්ථිකයට සහ ශ්‍රී ලංකාවට ඇති විය හැකි බලපෑම
  • මෙම යුදමය තත්ත්වය සහ තෙල් මිල ඉහළ යාම තවදුරටත් වර්ධනය වුවහොත්, ලෝකයේ ප්‍රවාහන හා නිෂ්පාදන පිරිවැය ඉහළ ගොස් ගෝලීය උද්ධමනය යළි හිස එසවිය හැකි බවට ආර්ථික විශේෂඥයෝ අනතුරු අඟවති.
  • එසේම, ඛනිජ තෙල් ආනයනය මත සම්පූර්ණයෙන්ම යැපෙන ශ්‍රී ලංකාව වැනි සංවර්ධනය වෙමින් පවතින රටවල ආර්ථිකයට සහ දේශීය ඉන්ධන මිල ගණන් කෙරෙහි ද මෙමඟින් දැඩි පීඩනයක් එල්ල වීමේ අවදානමක් පවතී. 

එංගලන්තය ඉරානයට එරෙහි යුද්ධයට සම්බන්ධ වෙයි

මහා බි්‍රතාන්‍ය (UK), ඉරානය ට එරෙහි යුද්ධයට සම්බන්ධ වන බව නිල වශයෙන් ප්‍රකාශ කලා. UK සතු යුධ ශක්තිය කෙබඳුද?

UK අගමැති, තම ජනතාවගේ හා හමුදා සාමාජිකයන් ගේ ආරක්ෂාව වෙනුවෙන් ඉරානයට එරෙහි යුද්ධයට සම්බන්ධ වීමට තීරනය කල අතර, මේ වන විට යුධ ගුවන් යානා කටාරය වෙතත්, යුධ හෙලිකොප්ටර් යානා කීපයක් සයිප්‍රස් වෙතත්, යුධ නැව් මද්‍යධරණී මුහුද වෙතත් යැවූ බව නිල වශයෙන් ප්‍රකාශ කලා. තවද ඔවුන්ගේ කඳවුරු ඇමරිකානු හමුදා සඳහා භාවිතා කිරීමටද අවසර ලබා දී තිබෙනව.
බි්‍රතාන්‍යය (United Kingdom) සතු යුධ ශක්තිය ලෝකයේ ප්‍රමුඛ පෙළේ පවතින අතර, එහි ප්‍රධාන අංශ කිහිපයක් දැක්විය හැකියි,

1. නාවික බලය (Royal Navy)

බි්‍රතාන්‍යය සතු ප්‍රබලම අවියක් වන්නේ ඔවුන්ගේ නාවික හමුදාවයි. මෙහිදී ප්‍රධාන වශයෙන්:
ගුවන් යානා වාහක නෞකා: HMS Queen Elizabeth සහ HMS Prince of Wales
යන දැවැන්ත නෞකා දෙක ඔවුන් සතුයි. මේවා මත සිට F-35B වැනි නවීනතම ප්‍රහාරක යානා මෙහෙයවිය හැකියි.
ප්‍රහාරක සබ්මැරීන: Astute-class
වැනි ඉතාමත් නිහඬ, හඳුනාගත නොහැකි මට්ටමේ නවීන සබ්මැරීන ඔවුන් සතුයි.
න්‍යෂ්ටික බලය: Vanguard-class සබ්මැරීන මගින් ක්‍රියාත්මක වන Trident මිසයිල පද්ධතිය බි්‍රතාන්‍යයේ ප්‍රධානතම න්‍යෂ්ටික ආරක්ෂක පවුරයි.
2. ගුවන් බලය : (Royal Air Force – RAF) RAF සතු තාක්ෂණය ඉතා ඉහළ මට්ටමක පවතී:
F-35 Lightning-II :රේඩාර් වලට හසු නොවන : (Sealth) පස්වන පරම්පරාවේ ප්‍රහාරක යානා.
Eurofighter Typhoon: ඉතා වේගවත් සහ ඕනෑම කාලගුණයකදී සටන් කළ හැකි බහුකාර්ය ප්‍රහාරක යානා.
ඩ්‍රෝන තාක්ෂණය: නිරීක්ෂණ සහ ප්‍රහාරක කටයුතු සඳහා Reaper වැනි උසස් ඩ්‍රෝන යානා භාවිතා කරයි.

3. ගොඩබිම බලය (British Army) බි්‍රතාන්‍ය යුධ හමුදාව සංඛ්‍යාත්මකව කුඩා වුවත්, ඔවුන් සතු පුහුණුව සහ උපකරණ ප්‍රබලයි: Challenger 3: දැනට ලෝකයේ පවතින ප්‍රබලතම ප්‍රධාන යුධ ටැංකියක් ලෙස මෙය සංවර්ධනය වෙමින් පවතී.
විශේෂ බලකා (SAS) ලොව දක්ෂතම සහ රහසිගතම මෙහෙයුම් සිදුකරන විශේෂ බලකායක් ලෙස (Special Air Service) සැලකේ.

4. තාක්ෂණය සහ බුද්ධි තොරතුරු
බි්‍රතාන්‍යයේ ශක්තිය රඳා පවතින්නේ හමුදා බලය මත පමණක් නොවෙයි:
GCHQ සහ M16: ලොව පුරා පැතිරුණු බුද්ධි තොරතුරු ජාලය මගින් සතුරාගේ සැලසුම් කල්තියා හඳුනා ගැනීමට ඔවුන්ට හැකියාව ඇත.
Cyber Warfare
: සයිබර් ප්‍රහාර වැළැක්වීමට සහ එල්ල කිරීමට ඔවුන්ට විශේෂිත ඒකක පවතී

දෙවන ලෝක යුද්ධය ට පසු ටෝපිඩෝ ප්‍රහාරයකින් ගිල්වා දැමූ, ලොව වටා වැඩිම දුරක් යාත්‍රා කල, බලසම්පන්න ඉරාන යුධ නැව – IRIS Dena

ඉරාන නාවික හමුදාවට අයත් IRIS Dena (75) යනු මෑත කාලයේදී වැඩි අවධානයට ලක්වූ, ඉරානය තුළම නිෂ්පාදනය කරන ලද ”‍Mowj (Mowj Class) ගණයට අයත් නවීනතම ෆ්‍රිගේට් (Frigate) වර්ගයේ යුධ නෞකාවකි-

මෙම නෞකාව පිළිබඳ වැදගත් කරුණු කිහිපයක් පහතින් දැක්වේ-

තාක්ෂණික පසුබිම සහ නිෂ්පාදනය
නිෂ්පාදනය: මෙය ඉරානයේ නාවික කර්මාන්ත ශාලා (Marine Industries Organization
) මගින් දේශීය තාක්ෂණය භාවිතයෙන් නිපදවන ලද්දකි-
සේවයට එක්වීම: 2021 ජූනි මාසයේදී ඉරාන නාවික හමුදා බලඇණියට නිල වශයෙන් එක් විය-

කාර්යභාරය: මතුපිට යුධ කටයුතු (Surface Warfare&
ගුවන් ආරක්ෂණ Anti-Aircraft) සහ සබ්මැරීන නාශක (Anti-submarine)
මෙහෙයුම් සඳහා මෙය නිර්මාණය කර ඇත-

නෞකාවේ හැකියාවන් සහ ආයුධ පද්ධති
Dena නෞකාව විවිධ නවීන ආයුධවලින් සමන්විතය:
මිසයිල පද්ධති: නෞකා නාශක මිසයිල (Anti-ship cruise missiles) සහ ගුවන් ඉලක්ක වෙත එල්ල කළ හැකි මිසයිල පද්ධති මෙහි අඩංගු වේ-

ගෝලායුධ: මිලිමීටර් 76 ප්‍රධාන තුවක්කුවක් සහ තවත් කුඩා ප්‍රමාණයේ ස්වයංක්‍රීය තුවක්කු පද්ධතිවලින් මෙය සමන්විතයි-

ටෝර්පිඩෝ (Torpedoes): සබ්මැරීන ප්‍රහාර වැළැක්වීම සඳහා ටෝර්පිඩෝ විදිනයන් ස්ථාපනය කර ඇත-
රේඩාර් පද්ධති: එකවර ඉලක්ක කිහිපයක් හඳුනාගත හැකි දේශීයව නිපදවන ලද නවීන රේඩාර් සහ ඉලෙක්ට්‍රොනික යුධ උපකරණ (^Electronic warfare systems) මෙහි ඇතුළත් වේ-

සුවිශේෂී මෙහෙයුම් (360 මෙහෙයුම)
IRIS Dena නෞකාව ලෝකයේ අවධානයට ලක්වූ ප්‍රධානතම හේතුවක් වන්නේ “‍360 මෙහෙයුම”‍ (Mission 380)යි- 2022-2023 කාලසීමාව තුළ IRIS Macran නෞකාව සමඟ එක්ව IRIS Dena නෞකාව මාස 8 කට ආසන්න කාලයක් පුරා ලොව වටා සංචාරය කරමින් කිලෝමීටර් 65,000 කට වඩා දුරක් ගමන් කළේය-මෙය ඉරාන නාවික ඉතිහාසයේ නෞකාවක් සිදුකළ දීර්ඝතම මුහුදු ගමන ලෙස සැලකේ-

ප්‍රමාණය සහ වේගය
දිග: මීටර් 94ක් පමණ වේ-

බර: ටොන් 1,500ක් පමණ (Displacement)
වේගය: පැයට නාවික සැතපුම් 30ක (30 Knots) පමණ උපරිම වේගයකින් ගමන් කළ හැකිය-
මෙම නෞකාව ඉරානයේ නාවික බලය ජාත්‍යන්තර මුහුදේ ප්‍රදර්ශනය කිරීම සඳහා භාවිත කරන ප්‍රධානතම සංකේතයක් ලෙස සැලකිය හැකිය-

තොරතුරු අන්තර්ජාලයෙන්

දෙවැනි ඉරාන නැවේ කතාව කෙටියෙන්
ශ්‍රී ලංකා රජය විසින් මානුෂීය පදනමින් රැකවරණය දුන් ඉරාන නාවික හමුදාවට අයත් නෞකාව සම්බන්ධ සිදුවීම සම්බන්ධයෙන් බොහෝ දෙනෙක් ව්‍යාකූල අදහස් දරන බව පෙනෙනවා-

ඒකට හේතුව මේ රටේ කරුමයකට වගේ මෙවරත් ශ්‍රී ලංකාවේ උත්තරීතර පාර්ලිමේන්තුව තුල විපක්ෂයේ ඉතුරු උනු අවස්ථාවාදී අඳබාල දේශපාලු‍වන් කිහිපදෙනෙක් පාර්ලිමේන්තු වරප්‍රසාද වලට මුවා වෙලා සමාජගත කරපු පට්ටපල් බොරු, මේ සිද්ධිය සම්බන්ධයෙන් ශ්‍රී ලංකාවේ රජයට අනවශ්‍ය පීඩනයක් ලබා දීමේ පහත් දේශපාලන අරමුණින් මෙම නෞකාව තුල දරුවන් 300ක් සිටින බවට අමු බොරුවක් ඔවුන් සමාජගත කලා-

IRIS Bushehr නම් මේ නාවික සැපයුම් නෞකාව තවත් ඉරාන යුධ නෞකා දෙකක් සමග ඉන්දියාවේ පැවති රටවල් කිහිපයක් සහභාගී වූ යුධ අභ්‍යාසයකට සහභාගී වෙලා ආපහු ඉරානය බලා යාත්‍රා කිරීමට නියමිතව සිටි නෞකාවක්- මේ සමග පැමිණි එක් නෞකාවක් තමයි ලංකාවට දකුණු දිග මුහුදේ දී ඇමරිකානු ප්‍රහාරයකට ලක් වෙන්නේ-

IRIS Bushehr නෞකාව තුල නාවිකයන් 208ක් සිටින බව කියනවා- ඒ අතර නාවික හමුදා නිලධාරීන් 53ක්, ආධුනික කැඩෙට් නිලධාරීන් 84ක්, ජ්‍යෙෂ්ඨ සෙසු නිලයන් 48ක් සහ කණිෂ්ඨ සෙසු නිලයන් 23ක් මේ අතර සිටින බව කියනවා-

දැනට මැද පෙරදිග ඇවිලී යන යුද්ධයට සෘජු සම්බන්ධයක් නොතිබුණු, යුධ අභ්‍යාසයක් නිම වී ආපසු යන නෞකාවක් බැවින් බොහෝ විට යුධ සූදානමක (Combat Readiness) නැති සහ ප්‍රධාන ප්‍රහාරක නෞකා කාණ්ඩයකට අයත් නොවන මෙම නාවික සැපයුම් නෞකාව (Naval Supply Vessel), එහි පරිවාර නෞකාවකට එල්ල වූ ප්‍රහාරයත් සමඟ නිරායාසයෙන්ම සරණාගත තත්වයට පත් වෙනවා- ශ්‍රී ලංකාවේ රැකවරණය නොලැබුණහොත් ඔවුන්ට කිසිසේත් මරණයෙන් ගැලවී නැවත ඉන්දියන් සාගරය තරණය කර තම මව් රටට යෑමට අවස්ථාවක් නැති බව ඉතාම පැහැදිලියි- එසේම මේ නෞකාවේ කිසියම් යාන්ත්‍රික දෝෂයක් ද ඇති වෙලා තිබෙන බව එහි නාවිකයින් ලංකාවට දැනුම් දීලා තිබෙනවා කියලා කියනවා- ඒක කෙසේ වෙතත් ප්‍රධාන හේතුව වෙන්නේ කලින් කී සරණාගතභාවය-

මේ තත්ත්වය තුල ලංකාවේ රජයට ඉතා අභියෝගාත්මක තත්වයකට මුහුණ දෙන්න වෙනවා- එක අතකින් සරණාගත තත්වයට පත් වෙලා ජීවිතය යදින නාවිකයන් පිරිසක් සහිත නෞකාවක්- තවත් පසෙකින් මේ නෞකාවටත් පෙර නෞකාවට අත් වූ ඉරණම අත් කරලා දෙන්න බලාගෙන ඉන්දියන් සාගරයේ ස්ථාන ගත වෙලා ඉන්න ප්‍රතිවාදී කණ්ඩායම- මේ දෙක මැද්දට සිර වෙච්ච ශ්‍රී ලංකා රජය- රජයට හෙවත් ශ්‍රී ලංකාව කියන රටට එල්ල වෙන මේ බරපතල රාජතාන්ත්‍රික පීඩනය තීව්‍ර කරන්න බලාගෙන තමයි අර කී මේ රටේම බිහිවෙච්ච මජර දේශපාලු‍වන් හිතා මතා බොරු සමාජගත කලේ-

මේ තත්ත්වය තුල අනිවාර්යයෙන්ම ශ්‍රී ලංකා රජය රාජතාන්ත්‍රිකව මේ ප්‍රශ්නයට අදාළ සියළු පාර්ශවයන් සමඟ සාකච්ඡා කරමින් යම් යම් එකඟතාවලට පැමිණීමට කාලය ගත් බව පැහැදිලියි- ඒ කාලය තුල තමයි විපක්ෂයේ සංවිධානාත්මක පිරිස් පාර්ලිමේන්තුව තුලත්, සමාජ මාධ්‍ය තුලත්, ප්‍රසිද්ධ මාධ්‍ය තුලත් නානාප්‍රකාර ව්‍යාජයන් ප්‍රචාරය කරලා මේ තත්ත්වය තවදුරටත් ව්‍යාකූල කරන්න උත්සාහ කලේ-

සියළු කරුණු සමාලෝචනයෙන් පසු අවසානයේ 5 දා රාත්‍රියේ තමයි ශ්‍රී ලංකා රජය තම ස්ථාවරය ප්‍රකාශ කරමින් නාවිකයන් පිරිස කොළඹට රැගෙන ඒමටත්, නෞකාව ත්‍රීකුණාමලය වරාය තුළ ශ්‍රී ලංකා නාවික හමුදාව භාරයේ රැදවීමටත් අවසරය දෙන්නේ-

ඒ අතරේම රටේ රාජ්‍ය නායකයා වන ජනාධිපතිවරයා ප්‍රසිද්ධ මාධ්‍ය හරහා ශ්‍රී ලංකා රාජ්‍යයේ ස්ථාවරය ප්‍රකාශයට පත් කරමින්, මේ තීරණය තනිකරම මානුෂීය පදනම මත පමණක් පිහිටා ගත් තීරණයක් බවත්, මෙය යුද්ධයේ එක් පාර්ශවයකට පක්ෂව සහ ප්‍රතිවාදී පාර්ශවයට විරුද්ධව ගත් තීරණයක් නොවන බවත්, යුද්ධයේදී කිසිදු පාර්ශවයකට තම කිසිදු සහයක් නොලැබෙන බවත්, යුද්ධය වෙනුවට සාමය ස්ථාපිත කිරීමට අනුබල දීම ශ්‍රී ලංකා රාජ්‍යයේ පැහැදිලි ස්ථාවරය බවත්, යුද්ධය නිසා අහිමි වන කුමන පාර්ශවයක හෝ ජීවිත රැකගත හැකි නම් ඒ සඳහා ශ්‍රී ලංකා රජය නොපැකිලිව පෙනී සිටින බවත් ලෝකය හමුවේ අවධාරණය කරනවා- මේ සාකච්ඡාව හමාර වී සුළු වේලාවක් තුල ලොව පුරා මාධ්‍ය ශ්‍රී ලංකාවේ මෙම තීරණය ගැන වාර්ථා කිරීමෙන්, මේ සිද්ධියට සහ ජනාධිපතිවරයාගේ ප්‍රකාශයට තිබූ ජාත්‍යන්තර අවධානය තහවුරු වෙනවා-

කථාවේ සාරාංශය තමයි ඔය-
මේ අභියෝගාත්මක අවස්ථාවේ, බොහොම සීරුවෙන් සහ සංගමයෙන් නිවැරදි රාජතාන්ත්‍රික තීරණ ගනිමින්, මේ දක්වා අභියෝග හොඳින් කළමනාකරණය කරන ශ්‍රී ලංකාවේ රාජ්‍ය නායකත්වයේ සහ රජයේ රාජතාන්ත්‍රික පරිණතභාවය ගැන ආඩම්බර වෙන ගමන්ම, ජාතියක් ලෙස අතිශය තීරණාත්මක මෙවැනි මොහොතක පවා සිය පටු දේශපාලන අරමුණු මුල් කරගෙන, අනවශ්‍ය ව්‍යාකුලත්වයක් රට තුළ නිර්මාණය කරමින් ශ්‍රී ලංකා රජය තව තවත් පීඩනයට ලක් කරන්නට දත කන අවස්ථාවාදී විපක්ෂ දේශපාලු‍වන් ගැන සාමාන්‍ය ජනතාව ලෙස අපේ දැඩි පිළිකුල ද මෙසේ සටහන් කර තැබිය යුතුය-

Wishwa Chinthanaගේ මුහුණු පොතෙන්-

මෙරට ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණ විනිසුරුවරයෙක් සිය කීර්තිනාමය රැකගැනීමේ සටන ඉන්දියාවට ගෙන යයි

ශ්‍රී ලංකාවේ ඉහළම අධිකරණය වන ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයේ වත්මන් විනිසුරුවරයෙකු වන ඒ.එච්.එම්.ඩී. නවාස් මහතා වසර දහයකට ආසන්න කාලයක් තිස්සේ සිය කීර්තිනාමයට හානි කරමින් අන්තර්ජාලයේ පළ වී ඇති ලිපි ඉවත් කරන ලෙසට ගූගල් සමාගමට බල කිරීම සඳහා ඉන්දියානු අධිකරණයක පිහිට පැතීමේ දුර්ලභ මෙන්ම සුවිශේෂී පියවරක් ගෙන තිබේ. මේ සඳහා ඔහු විසින් ඉන්දියාවේ බැංගලූරු නුවර පිහිටි කර්ණාටක මහාධිකරණය හමුවේ පෙත්සමක් ගොනු කර ඇත.

ඉන්දියාවේ අධිකරණයක
පිහිට පැතීමට මූලික හේතුව
ශ්‍රී ලාංකික විනිසුරුවරයෙකු වෙනත් රටක අධිකරණයක් වෙත යාම නීති ක්ෂේත්‍රය තුළ දැඩි කතාබහට ලක්වූවකි. මෙයට ප්‍රධානතම හේතුව වී ඇත්තේ “කිසිදු පුද්ගලයෙකු තමන්ගේම නඩුවක විනිශ්චයකරුවෙකු නොවිය යුතුය” (nemo judex in causa suaa) යන නීතිමය මූලධර්මයයි. නවාස් මහතා ශ්‍රී ලංකාවේ ඉහළම අධිකරණයේ විනිසුරුවරයෙකු ලෙස කටයුතු කරන බැවින්, මෙරට අධිකරණ පද්ධතිය තුළ මෙවැනි නඩුවක් ගොනු කිරීම ආචාරධර්මීය සහ ආයතනික වශයෙන් සංකීර්ණ ගැටලු‍ මතු කළ හැකි බව ඔහුගේ නීතිඥයින් පෙන්වා දෙයි.

එබැවින්, අදාළ ලිපි ලොව පුරා පතුරුවා හරින සෙවුම් යන්ත්‍රය වන ගූගල් ඉන්දියා (Google India) සමාගමේ මූලස්ථානය බැංගලූරු නුවර පිහිටා ඇති බැවින් කර්ණාටක මහාධිකරණයට මෙහි නඩු නිමිත්ත ඇසීමේ බලය ඇති බව පෙත්සම මගින් තහවුරු කර ඇත.

මතභේදයට තුඩුදුන් ලිපි සහ චෝදනා
මෙම පෙත්සමට පදනම් වී ඇත්තේ 2015 සහ 2020 වසරවලදී ශ්‍රී ලංකාවේ වෙබ් අඩවි දෙකක් ‘Colombo Telegraph’
සහ ‘Lanka eNews’ මගින් ප්‍රකාශයට පත් කරන ලද ලිපි පෙළකි. නවාස් මහතා නියෝජ්‍ය සොලිසිටර් ජනරාල්වරයාව සිටි සමයේ රාජ්‍ය සමාගමකට අදාළ අල්ලස් විමර්ශනයකට ඔහු සම්බන්ධ බවටත්, 2020 වසරේදී එවකට ජනාධිපති ගෝඨාභය රාජපක්ෂ මහතාගේ නිර්දේශය මත ඔහු අභියාචනාධිකරණයේ සභාපතිවරයා ලෙස පත්වීම ප්‍රශ්න කරමින් ද මෙම ලිපි පළ වී තිබුණි. කෙසේ වෙතත් තම සම්පූර්ණ අධිකරණ දිවිය තුළ කිසිදු විෂමාචාර චෝදනාවක් තමන්ට එරෙහිව ඔප්පු වී නොමැති බවත්, මෙම පදනම් විරහිත ලිපි මගින් ජාත්‍යන්තර නීති ප්‍රජාව ඉදිරියේ තම “චරිතය ඝාතනය කිරීමක්” සිදුවන බවත් විනිසුරුවරයා පෙත්සමෙන් අවධාරණය කරයි.

ජාත්‍යන්තර නීතිය “අමතක කර දැමීමේ අයිතිය”
මෙම නඩුවේදී ඉදිරිපත් වී ඇති නීතිමය තර්ක සාමාන්‍ය අපහාස කිරීමේ නීතියෙන් ඔබ්බට ගිය ඒවා වේ. විදේශිකයන්ට පවා අදාළ වන පරිදි ඉන්දියානු ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ 21 වැනි වගන්තියෙන් තහවුරු කර ඇති ජීවත්වීමේ සහ පුද්ගල ගෞරවයේ අයිතිය නවාස් මහතාගේ නීතිඥයින් විසින් මෙහිදී මතු කර තිබේ. එසේම, සිවිල් හා දේශපාලන අයිතිවාසිකම් පිළිබඳ ජාත්‍යන්තර සම්මුතිය (ICCPR) ද මීට පාදක කරගෙන ඇත.

මෙහි ඇති වඩාත්ම සුවිශේෂී තර්කය වන්නේ යුරෝපීය නීති පද්ධතියේ බහුලව භාවිත වන, යම් පුද්ගලයෙකු පිළිබඳ අන්තර්ජාලයේ ඇති සෙවුම් ප්‍රතිඵල ඉවත් කිරීමට ඇති “අමතක කර දැමීමේ අයිතිය” (Right to be forgotten) නමැති සංකල්පය ඉන්දියානු අධිකරණය හමුවේ ඉල්ලා සිටීමයි.

දේශසීමා ඉක්මවා ගිය ඩිජිටල් නීතිමය අභියෝගය
විනිසුරුවරයා 2023 වසරේදී අදාළ ප්‍රකාශකයින්ට සහ ගූගල් ආයතනයට නීතිමය දැනුම්දීම් සිදු කළද, අධිකරණ නියෝගයක් නොමැතිව එම සබැඳි (Links) ඉවත් කළ නොහැකි බව ගූගල් සමාගම දන්වා තිබුණි. මෙම සුවිශේෂී නඩුව, ඩිජිටල් යුගයේ අදහස් ප්‍රකාශ කිරීමේ නිදහස සහ කීර්තිනාමය රැකගැනීම අතර තුලනය පිළිබඳව දේශසීමා ඉක්මවා ගිය සංකීර්ණ නීතිමය ප්‍රශ්න මතු කර තිබේ.(The Hindu) සහ The Indian Express වැනි ඉන්දීය පුවත්පත් වාර්තා කරන පරිදි, කර්ණාටක මහාධිකරණය විසින් මේ වන විටත් ගූගල් ඉන්දියා සමාගමට සහ ඉන්දියාවේ ඉලෙක්ට්‍රොනික හා තොරතුරු තාක්ෂණ අමාත්‍යාංශයට නොතීසි නිකුත් කර ඇති අතර, ඊට අදාළ ප්‍රතිචාර දැක්වීම සඳහා එළඹෙන මාර්තු 16 වැනිදා දක්වා කල් ලබා දී ඇත.

Jafna Monitor ඇසුරින්
Lankalokaya.lk 

See less

  • අතීතයේ දිවයින පිළිබඳ තොරතුරු හෙළි කරමින්
  • ලොවටම ඒ ශ්‍රී විභුතිය කියාදුන් විදේශිකයෝ
  • 33 වන කොටස
  • ලෙනාඩ් වුල්ෆ්
  • ඔහු අපේ රටේ පොත්පත් කියවන බොහෝ දෙනෙකු දන්න හොඳට හුරු පුරුදු නමක් ඇති කතුවරයෙක්. ඔහු අපි හඳුන්වන්නේ ලෙනාඩ් වුල්ෆ් නමින් වුනත් ඔහුගේ සම්පුර්ණ නම වුයේ ලෙනාඩ් සිඩ්නි වුල්ෆ් ලෙසයි. එංගලන්තයේ උපත ලද ඉංග්‍රීසි ජාතිකයෙකුවූ ඔහු දේශපාලන න්‍යායවාදියෙකු, ගත්කරුවකු, ප්‍රකාශකයෙකු හා සිවිල් සේවකයෙකු ලෙසත් හැඳින්විය හැකියි. දකුණු පළාතේ හම්බන්තොට දිස්ත්‍රික්කය පාදක කර ගනිමින් “ද විලේජ් ඉන් ද ජන්ගල්” (The Village in the jungle) කලක් තිස්සේ අපේ ජනහදට ලංවූ කෘතියක් වගේම එය කළක් පාසල් විෂය මාලාවටද ඇතුලත් කර තිබුණා. තවද අපේ රටේ සිටි ප්‍රවීන සිනමා අධ්‍යක්ෂකයෙකුවූ ලෙස්ටර් ජේම්ස් පිරිස් විසින් එය සිනමාවට ද නැගුවා.
  • ලෙනාඩ් වුල්ෆ් එංගලන්තයේ ලන්ඩනයේ කෙන්සින්ටන් පෙදෙසේ නාගරික මධ්‍යමපාන්තික පවුලකට දාව ඔහු උපත ලබා තිබුණේ 1880 නොවැම්බර් 25 වනදායි. දෙමව්පියන් වන්නේ සොලමන් රීස් සිඩ්නි වුල්ෆ් හා මේරි වුල්ෆ් ය. වර්ෂ 1892 දී සිය පියා මිය යාමෙන් අනතුරුව වුල්ෆ් ආලින්ටන් හවුස් ප්‍රාථමික පාසැලට ඇතුළත් කර තිබුණා. ඔහු දසදෙනෙකුගෙන් යුත් ඔහුගේ පවුලේ තුන්වන්නා විය. සිය මුලික අධ්‍යාපනයෙන් පසු ලන්ඩනයේ එකල ප්‍රසිද්ධ පාසලක්වූ ශාන්ත පාවුළු පාසලට (1894) ඇතුළත් වූ අතර 1899 දී පමණ කේම්බි්‍රජ් හි ත්‍රිත්ව විද්‍යාලයට ඇතුළත්වීම සඳහා උසස් ශිෂ්‍යත්වයක් හිමි කර ගනු ලැබුවා. ඒ අනුව වුල්ෆ්ගේ BA උපාධිය ලබා ගනු ලැබුවේ 1902 වර්ෂයේ ය. ඉගෙනීමට තිබු දක්ෂතාව නිසා ඔහුට කේම්බි්‍රජ් විශ්ව විද්‍යාලයේදී ගෞරව උපාධියක් ලබාගැනීමට අවස්ථාව සැලසුණා. එකළ රැකියා සඳහා විශාල ඉල්ලු‍මක් තිබුණේ විදේශ සේවයටයි. මෙකල ලංකාව බි්‍රතාන්‍ය පාලනයට යටත්ව තිබු නිසා ඔහුට මෙහි පැමිණීමට පහසු කරුණක් උනා. බි්‍රතාන්‍යය රජයට දිවයින පුරා පිහිටි පෙදෙස් පාලනයට නතුවිමත් සමග ඒ පෙස් පාලනය පිණිස යොදවන්නට උගත් පරිපාලන කේෂ්ත්‍රයේ දැනුමක් ඇති පිරිසක් යෙදවීමට එකල සිටි යටත් විජිත ලේකම් වරයා කටයුතු කර තිබුණා. ලෙනාඩ් ලංකාව ගැන බොහෝ තොරතුරු පොත්පත් අසුරෙන් දැන සිටිනිසා ඔහු වැඩි කැමැත්තක් දැක්වුයේ ලංකාවේ පරිපාලන සේවාවේ යෙදෙන්නටය.
  • 1904 ඔක්තෝම්බර් මාසයේදී පමණ වුල්ෆ් ලංකාවේ සිවිල් සේවයට එක් වුයේ යටත් විජිත් සේවයට අනියුක්තව ආධුනික කනිෂ්ඨ සිවිල් සේවකයකු ලෙසය. ඔහු මුලින්ම යාපනයේ රාජකාරි කළ අතර ඉන්පසු මහනුවර දිස්තික්කයට ද මාරු කර තිබුනේය. අනතුරුව 1908 අගෝස්තු මස පමණ දකුණු පළාතේ හම්බන්තොට දිස්ත්‍රික්කයේ උප දිසාපතිවරයා ලෙස ඔහු පත් කර තිබුණා.
  • වයස අවුරුදු 21 දී පමණ ලංකාව වෙත පැමිණි වුල්ෆ් 1908 සිට 1911 දක්වා තුන්වසරක කාල සීමාව තුළ දිවයින හා එහි ජන ජීවිතය පිළිබඳ අත්දැකීම රැසක් ලබාගෙන තිබු බව සඳහන් කරයි. හම්බන්තොට උප දිසාපතිවරයා ලෙස කටයුතු කරනු ලැබු මෙම කාල වකවානුව වුල්ෆ් තරමක් අභියෝගාත්මක කාලයක් වුණා. එනම් හම්බන්තොට ඉතා දුෂ්කර වියළි දේශගුණයකින් යුත් කලාපයක් වීම හේතුවෙනුත්, මෙම වකවානුවේදී අඩු වර්ෂාපතනයක් ලැබීමත් හේතුවෙන් වාරි පහසුකම් නොතිබූ භූමි ප්‍රදේශයන්හි වගා කටයතු සිදු කිරීමද අපහසු තත්ත්වයේ තිබුණා.
  • වුල්ෆ් හට තම පාලන කටයුතු සිදු කිරීමට වර්ග සැතපුම් 1200ක පමණ භූමි ප්‍රමාණයක් හිමිව තිබුණා. කෙසේ නමුත් මෙම ප්‍රමාණයෙන් සැතපුම් 600 කට පමණ ආසන්න ප්‍රදේශයක් සමන්විත වූයේ කැලෑවන්ගෙන් යුක්ත වූ මාගම්පත්තුව යන ප්‍රදේශයයි.
  • එවකට හම්බන්තොට ප්‍රදේශයේ 1911 වසරේ දී ජන සංගණනයක් පැවැත් වූ අතර එවකට ප්‍රදේශයේ ජනගහනය වූයේ 110,508 කි. මේ අතරින් බහුතරයක් පහතරට සිංහලයන් වුණා. නමුත් හම්බන්තොට නගරය සමන්විත වූයේ මුස්ලිම්වරුන්ගෙන්ය. එවකට ප්‍රධානම ජීවනෝපාය වූයේ වී ගොවිතැනයි. මෙම වී වගාවට අමතරව හේන් වගාවත්, පොල් හා පැඟිරි වගාවත් සාර්ථකව සිදු කෙරුණා. මීට අමතරව ලු‍ණු ලේවායන් තුළින්ද අදායම් ලබා ගැනීමේ හැකියාවක් ලැබුණා.
  • වුල්ෆ්ගේ දිනපොතේ දත්තවල සඳහන් වූ පරිදි මොහු පරිපාලන කටයුතු කරන වකවානු වලදී සිදු වූ විශේෂ සිදුවීම්, දුටු විශේෂ කරුණු, අලි ඇතුන් ආදිය ගැනත් සටහන් කිරීමේ කටයුත්තක නිරතව සිටි බව කියවේ. වුල්ෆ් ට තදින්ම දැනුන එම සිදුවීම් වලින් කිහිපයක් නම්,
  • 1909 මාර්තු මස 16 වන දින සටහන් කර ඇත්තේ “මා කටුවන රජයේ පාසල අධීක්ෂණය කළ අතර එම ස්කෝලයේ ගුරුවරයෙකුට සාමාන්‍ය දැනීම යටතේ පාඩමක් උගන්වන ලෙස මම යෝජනා කළෙමි. පාඩමේ මාතෘකාව වූයේ “මහ මුහුදයි-” ඔහු ඉතා හරවත් පාඩමක් සිසුන් ඉදිරියේ ඉතා සිත් ගන්නා සුළු අන්දමට ඉදිරිපත් කළේය. ගුරුවරයාගේ වියක්ත බව මට ඉන්පසු ප්‍රත්‍යක්ෂ වුණි-” එම සටහන් වල සඳහන් කොට තිබුණා.
  • වුල්ෆ්ගේ දිනපොතේ දත්ත රැසක් එකල හම්බන්තොට ප්‍රදේශයේ සහ දිවයිනේ සෙසු පළාත්වල ජන ජීවිතය ඔහු සටහන් කර ඇත.
  • 1910 අගෝස්තු 8 වන දින සඳහන් කර ඇත්තේ, “ශාන්ත ජෝසෆ් රෝමානු කතෝලික වත්තට මම ගියෙමි. බොහෝ කාලයක් තිස්සේ එහි යෑමට මට උවමනාවක් තිබිණි. වත්තේ පොල් වගාව සරුවට කර ගෙන යන බවක් පෙනේ. මෙම වගාව සඳහා සම්පූර්ණ සේවය ඉටු කරනු ලබන්නේ කාන්තාවන්ගෙනි. මොවුන් ඈත ගම්වලින් පැමිණෙන අය වූ අතර ඉතා අඩු පඩියකට උදැල්ලත්, පොළවත් සමඟ ගැටෙති” යනුවෙනි සඳහන් කර ඇත්තේ එකළ දිවයිනේ සිටි කාන්තවන්ට සැලකු අන්දම ගැන නිර්දය ලෙස සටහන් කරමිනි. 1911 දී පමණ ලෙනාර්ඩ් වුල්ෆ් නැවත එංගලන්තය බලා පිටත් වුණා.
  • ඔහු විවාහ ගිවිසගත්තේ ඇන්ඩලින් වර්ජිනියා ස්ටේපන් (Adeline Virginia Stephen) සමඟයි. පසුකාලීනව ඇයව හඳුන්වනු ලැබුවේ වර්ජිනියා වුල්ෆ් යනුවෙනි. කතුවරයෙකු ලෙස වුල්ෆ් විවාහයෙන් අනතුරුව වුල්ෆ් ලිවීම් කටයුතු ආරම්භ කරනු ලැබුවා. ඔහුගේ ප්‍රථම නවකතාව ප්‍රකාශයට පත් කරනු ලැබූවේ 1913 දීය. එම නවකතාව වන්නේ “ද විලේජ් ඉන් ද ජන්ගල්” යන්නයි. එසේත් නැතිනම් “බැද්දේගම” ලෙස ප්‍රසිද්ධියට පත්ව තිබෙන නව කතාවයි. මේ සඳහා පාදක වුයේ ලංකාවේ යටත් විජිත පාලනය සමයයි. අනතුරුව වුල්ෆ් කම්කරු පක්ෂයට හා ෆෙබියන් සංවිධානයට එක් වූ අතරම 1916 වසරේදී පමණ ලෝක සාමය සම්බන්ධයෙන් යෝජනා ඉදිරිපත් කරනු ලැබුවා. ඔහු සහ වර්ජිනියා එක්ව 1917 දී “හොගාර්ත්” නම් පොත් ප්‍රකාශන සමාගම පිහිටුවා ගනු ලැබුවා. බැද්දේගම වුල්ෆ් යන නාමය ඇසූ පමණින්ම ලාංකිකයන් ඔහුව හඳුනන්නේ ඔහු විසින් රචිත කෘතිය හේතුවෙනි. මේ සඳහා පාදකව තිබෙන්නේ යටත් විජිත වකවානු වල ලාංකිකයන් විසින් ගත කරනු ලැබූ ජන ජිවිතයේ සැබෑ ස්වරූපයයි. ඔහු මෙරට ගත කළේ ඉතාමත් කෙටි කාලයක් වුවත් එවකට ගැමියන් මුහුණ දුන් ගැටළු, සමාජ පැවතුම්, ජන ජීවිතය ආදී කරුණු සම්බන්ධයෙන් ඔහුට තිබුණේ පෘථුල තේරුම් ගැනීමකි. වුල්ෆ් ලංකාවටත්, මෙම හම්බන්තොට ජනතාවටත් ඉමහත් සෙනහසක් දැක්වූවා.
  • “ශ්‍රී ලංකාවේ හත් අවුරුදු සිවිල් සේවා කාලය තුළදී මා සෞන්දර්යාත්මක දේශපාලන සත්ත්වයකු බවට පත් කළේය. දහස් සංඛ්‍යාත සිංහල දෙමළ ජනතාව පත්ව සිටි අසරණ තත්ත්වය මා භීතියට පත් කළේය. අධිරාජ්‍ය වාදයේ කුරිරු බව මා දුටුවෙමි” යනුවෙන් සඳහන් කර තිබෙනවා.
  • මෙම කෘතියට The Wise Virgins, International Government, The Future of Constantinople, Cooperation and the Future of Industry, Economic Imperialism, Empire and Commerce in Africa, Socialism and Co-operation, Fear and Politics, Hunting the Highbrow, Imperialism and Civilization, Quack! Quack!,Barbarians At The Gate, The War for Peace
  • ආදියද වුල්ෆ් විසින් රචිත කෘති අතර වැදගත් වනවා.
  • දකුණු පළාතේ හම්බන්තොට දිස්ත්‍රික්කය පුරා සිය රාජකාරි කාලයේදී මෙන්ම නිවාඩු වක් ලැබූ හැමවිටකදීම ඔහු එහි විසු ගැමි ජනතාවගේ කටුක දිවි පෙවෙත පිලිබඳ ඉතා පුළුල් අධ්‍යනයක යෙදුනේය. ඔහුගේ නවකතාවට පදනම් කර ගෙන තිබුණේ සිළිඳු නම් අහිංසක ගැමියෙකු හා ඔහුගේ පවුල පිළිබඳ කියවෙන කතා පුවතයි. හම්බන්තොට දිස්ත්‍රික්කයේ කටුක දිවි පෙවෙතක් ගතකරන ගැමි ජනතාව සිය දිවි ගමන ගෙනයාමේදී මුහුණ පාන්නට සිදුවන ගැහැට සිළිඳු ගේ චරිතය ඔස්සේ ඔවුනට අත් විඳින්නට සිදුවූ ශෝචනීය ඉරණම ඉතාමනවින් ඉදිරිපත් කරන්නට එම කතුවරයා සමත්වී ඇත. වියලි කාලයේ ඔවුන් මුහුණ පාන දුක් ගැහැට පිළිබඳවත්, අන්ත දුප්පත්කම නිසා ඔවුන්ගේ ජිවිත ගෙනයාමට කරන අරගලය ඔහු ඉතා මැනවින් ඉදිරිපත්කිරීම මෙම නවකතාවේ සවිස්තරව සඳහන් කරයි. වනය ඇති බියකුරු බව මෙන්ම ගැමි ජනයා එල්බගෙන ඇති මිත්‍යා විශ්වාශ නිසා ඔවුන්ගේ සිතුම් පැතුම් කැටිකර ගත් ගැමියන්ට මුහුණපාන්නට සිදුවන දුක් ගැහැට ඔහු මැනවින් මෙම නවකතාවේ චරිතතුළින් ඉස්මතු කර ඇත්තේ විදේශික ඇසකින් නොවන බව නම් පැහැදිලිය. සිළිඳු හින්නිහාමි, පුන්චිහාමි යන දියණියන් සමග බද්දේගමෙහි විසුවේය .හින්නිහාමි නම් දියණිය මතය විශ්වාශ නිසා මරණයට ගොදුරුවේ. මේ අතර පුංචි මැණිකා බබුන් හා විවාහ ගිවිසගනී, මේ විවාහයට පවුලේ අය විරුද්ධවේ, ගමේ වෙළඳාමට එන ප්‍රනාන්දු පුංචි මැණිකා කෙරෙහි හිතගොස් ඈ සිය වසඟයට ගන්නට කල උත්සාහය ව්‍යර්ථ වෙයි. මේ නිසා සිළිඳුට ඔවුන් බොරු නඩුවකට ඈඳා සිරගතවීමට සැලසෙයි. ඉන් කම්පාවට පත් සිළිඳු ගමේ ආරච්චිට හා ප්‍රනාන්දු මුදලාලිට වෙඩි තැබීම නිසා ජිවිතාන්තය දක්වා සිර බත් කෑමට සිදුවෙයි. ඔවුන්ගේ දිවි පෙවෙත පිළිබඳ ඉතා සියුම් තැන් ස්පර්ශ කරමින් කර ඇත්තේ ඇත්තෙන්ම සුවිශේෂී කාර්යභාරයකි. මෙම බද්දේගම නවකතාව සිංහලට පරිවර්තනය කර තිබුනේ දිවයිනේ ඉතා දක්ෂ ගත් කතුවරයෙකුවූ ඒ. පි. ගුණරත්නයි. ඔහු ද මන්කි (The Monkey) වනසරණ, මැකීගිය දඬමං, සුදු ගොනා (R.A.Spitle) වැනි පරිවර්තන රැසක් ප්‍රකාශයට පත්කර ඇති දක්ෂ කතුවරයෙකි. ඔහු ඉතා මැනැවින් මේ පොත සිංහලට පරිවර්තනය කර තිබුණි. මේදක්වා මුද්‍රණ රැසක් සිදු කිරීම තුළින් මේ පොත දිවයිනේ පාඨකයන් අතර ජනප්‍රිය කෘතියක් ලෙස අද පවා වැළඳගෙන තිබේ.
  • වුල්ෆ්ගේ බිරිඳ වූ වර්ජිනියා කලක් තිස්සේ මානසික ව්‍යාධි තත්ත්වයකින් පෙළුණා. කෙසේ නමුත් ඔවුන් දෙදෙනා අතර ඉතා සමීප සබඳතාවක් තිබුණි බව කියවේ. ඇය 1941 මාර්තුවේදී සියදිවි නසා ගත්තා. වුල්ෆ් මිය ගියේ ඊට වසර විසි අටකට පසු 1969 අගෝස්තු 14 වනදායි.
  • නීතිඥ ශාන්ත සේනාධීර -ලංකා නිවුස් යු.කේ. 
  • Comments
  • No comments yet
  • ලන්දේසි ඉංජිනේරු තාක්ෂණයේ දියුණුව කියාපාන ලංකාවේ තැනූ රහසිගත උමං මාර්ග
  • ක්‍රි-ව- 1658 දි ලංකාවේ වෙරළබඩ පළාත් වල බලය ලන්දේසින්ගේ යටතට පත් වීමත් සමග ඔවුන් විසින් ඔවුන්ගේ බලකොටු භූගෝලීය වැදගත් මර්මස්ථානයන්හි ස්ථාපිත කරන්නට යෙදුණි- ලන්දේසින් විසින් පෘතුගීසීන් සතුව තිබී අල්ලාගත් බලකොටු ඔවුන්ගේ ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පීය ක්‍රම අනුව නැවත නවීකරණය කර ඇත – ගාලු‍ කොටුව ඊට කදිම උදාහරණයකි-
  • මෙම බලකොටු බොහෝ ප්‍රමාණයක් වෙරළ ආසන්නයේ මෙන්ම වෙරළ අභ්‍යන්තරයේ ද දැක ගත හැකිය- ලංකාවේ වැදගත්ම හා විශාලතම ලන්දේසි බලකොටු ලෙස ගාල්ල, කොළඹ, යාපනය, යන නගරයන් ආශ්‍රිතව ඉදිවූ කොටු පවුරු දැක්විය හැක- අද කොළඹ කොටුවේ ඉතිරිව ඇත්තේ එහි නම පමණි- අනෙක් බලකොටු දෙක සංරක්ෂිත තත්වයෙන් පවතී-
  • එසේම කළුතර, මීගමුව, කල්පිටිය, මාතර, තංගල්ල, හම්බන්තොට, අලිමංකඩ, පුනරීන්, ත්‍රිකුණාමලය ආදී ස්ථානවල ඔවුන් බලකොටු පිහිටවා තිබුණි- දිවයින අභ්‍යන්තරයේ කටුවන, හක්මන, මල්වාන, හංවැල්ල, අරන්දර, අට්ටාපිටිය, රුවන්වැල්ල, සීතාවක, රත්නපුර, මැණික්කඩවර, ස්ථානවල ද ලන්දේසි බලකොටු තිබූ බවට සාක්ෂි හමුවෙයි-
  • මේවායින් බහුතරයක ආරක්ෂාව වෙනුවෙන් උමං මාර්ග සකස් කර තිබුණි- නමුත් අද වන විට ඒවායෙන් ඉතිරි වී ඇත්තේ අතලොස්සකි- මෙරට විශාලතම මෙන්ම ආකර්ෂණීය ඕලන්ද බලකොටුව තුලද එවන් රහසිගත උමං මාර්ග පද්ධතියක් ඇතැයි කියෙවෙයි-
  • එහි ඕලන්ද දේවස්ථානයේ දකුණු දොරටුවට මදක් ඔබ්බෙන් වූ විවරය මලවුන්ගේ ලෝකය වෙතට දිවෙන උමං මාර්ගයක ආරම්භයක්- හේතුව දේවස්ථානයට යටින් වූ උමං සුසාන භූමියක් එයට සම්බන්ධ වීම- එහි අනෙක් උමං මාර්ගය අණදෙන නිලධාරී කැස්පර්ස් ගේ නිල නිවස වෙතටද අනෙක මුහුද දෙසට ද යොමු වූ බව කියවෙයි-
  • වර්තමානයේ මෙම උමං මාර්ගය වෙත පිවිසෙන දොරටුව ආරක්ෂක හේතු නිසා බලධාරීන් විසින් යතුරු ලා වසා දමා තියෙනවා- මේ විවරය ගාලු‍ කොටුව අභ්‍යන්තරයේ සතර දිසාවට දිවෙන උමං මාර්ග පද්ධතියක එක් කෙලවරක් පමණක් බවටත් ද මතයක් පවතිනවා-
  • ලන්දේසි යුගයට අයත් ශ්‍රී ලංකාවේ දෙවන විශාලතම බලකොටුව වන යාපනය කොටුවේත් දිය අගලට පිටතින් වන පිටත ප්‍රාකාරයට ඇතුළතින් යුගල බැගින් නිර්මාණය කල උමං මාර්ග පහක් දක්නට ලැබෙනවා- මෙම උමං මේ වන විටත් යහපත් ආකාරයෙන් ආරක්ෂා වී තිබුණත් මේවායෙහි දොරටු අද දක්නට ලැබෙන්නෙ නැහැ- නමුත් මේවායෙහි උමං දොර තිබූ බවට සාධක දක්නා ලැබෙනවා-
  • කොළඹ කොටුව අද දකින්න ලැබෙන්නෙ නැහැ- නමුත් එහි අවශේෂ කීපයක් පමණක් කොළඹ නගරය ආශ්‍රිතව දකින්න පුළුවන්- වසර 225 කට වඩා පැරණි ලන්දේසි යුගයේ ඉදිකරන ලද මුතුවැල්ල උමං මාර්ගය කොළඹ ආශ්‍රිතව තියෙන එවන් නිර්මාණයක්- එය කොළඹ නගරයේ වර්ෂා ජලය මුහුදට ගෙන යාමට සකස් කරන ලද්දක්-
  • ලංකාවෙ සුවිශේෂීම අද්විතීය ලන්දේසි උමං මාර්ගය දකින්න ලැබෙන්නෙ කල්පිටිය ලන්දේසි කොටුවෙ- අද වන විට එය නාවික හමුදාව භාරයේ පවතින කඳවුරක්- මේ නිසා බලකොටුව මැනවින් ආරක්ෂා ව තියෙනවා-
  • මේ බලකොටුවෙන් ආරම්භ වී වම් පසට සේම දකුණු පසටද දිවෙන උමං මාර්ග දෙකක් දැකගන්න පුළුවන්- මින් වම් පසට දිවෙන් කිලෝමීටර් දෙක හමාරක් පමණ දිග උමං මාර්ගය කෙලවර වෙන්නෙ එරමුතිව් දිවයිනෙන්- මේ උමං මාර්ගය නගරය යටින් ගොස් මුහුදු පත්ලටත් යටින් දිවෙන සේ නිර්මාණය කර තිබීම විස්මයජනක යි- මෙහි අමුණා ඇති google map දර්ශනයෙන් එය වටහා ගන්න පුළුවන්-
  • Famous Five කතාංගයේ කොටසක මෙවැනි නිර්මාණයක් දකින්න ලැබෙනවා- ඒ වගේම යුරෝපයේ බලකොටු ආශ්‍රිතව මෙවැනි නිර්මාණ දකින්න පුළුවන්- ඒත් ලංකාවෙ දකින්නට ලැබෙන්නේ මෙහි පමණයි- මේ ඕලන්ද ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පයාගේ අග්‍රගණ්‍ය නිර්මාණයක් බව සැකයක් නැහැ-
  • නගරය හරහා සෙබලු‍න් ප්‍රවාහනය නිසා පිරිස් බලය සතුරන් හට ආරංචි වීම වැළැක්වීමටත් හදිසි පළා යාමක් වෙනුවෙනුත් මෙය ඉදි කරන්නට ඇති බව හිතන්න පුළුවන්- මෙහි දකුණු පස උමං මාර්ගය දිවෙන්නේ ඕලන්ද දේවස්ථානය වෙත- එය මීටර් 500 ක් පමණ දිගකින් යුක්තයි-
  • අද වන විට මේ උමං මාර්ග භාවිතාවක් සිදු නොවෙන නිසා, ඒවාට සාමාන්‍ය ජනතාවට පිවිසීමේ අවසරය නැහැ- අපේ රට සූරා කෑ අධිරාජ්‍යයවාදීන් ඉතිරි කර ගිය වටිනා නිර්මාණ විදිහට මේවා හඳුනාගන්න පුළුවන්-
  • Kokila Withanathanthri 
  • See less
  • Comments
  • No comments yet
  • Be the first to comment.
  • නිදහස කවියෙන් පොබකල
  • එස් මහින්ද හිමි
  • අද අප ජාතික නිදහස් දිනයක් අභිමානයෙන් සමරන්නේ සහ ඒ වෙනුවෙන් තම ප්‍රාණය පුද කල විරුවන්ද, අප්‍රමාණ කැප කිරීම් කල විරුවන්ද ජාතික වීරයන් සේ ස්මරණය කෙරෙනුයේ අප අද භුක්ති විඳිනා නිදහසේ සැබෑ උරුමකරුවන් ඔවුන් නිසාවෙනි-
  • ලක්දිව පෘතුගීසි, ලන්දේසී සහ බි්‍රතාන්‍ය ජාතිකයින්ගේ පාලනයට යටත් වීමෙන් පසු නැවත ස්වෛරී මාතෲ භූමියක් ජනිත කිරීම උදෙසා ඔවුන් දුන් පිටුබලය නොවන්නට තවමත් අප විදෙස් ජාතියක වහලු‍න් සේ දිවි ගෙවමින් කල් ගත කරනු ඇත-
  • එසේ අප දිනාගත් නිදහස උදෙසා දායකත්වය දැක්වූ අයවලු‍න් අතුරින් කවියෙන් දේශයක් පොබ කල කෙනෙකු වූයේ නම් අන් කවරකුත් නොව එස් මහින්ද හිමියන්‍ ය-
  • “‍කඩුවට වඩා පෑන බලවත් ”‍යන කියමන සනාථ කරමින් උන්වහන්සේ නිදහස පිළිබඳ සිතුවිලි කාව්‍යකරණයෙන් ජන සම්මුඛ කරලූයේ නිදා සිටි දේශයට මල් වැස්සක් පතිත කරමින් සුගන්ධවත් පුෂ්පයක් විකසිත කරන්නට දරනා වෙහෙසක් පරිදිය-
  • ඉන්දියාවේ හිමාලයට ආසන්න ටිබෙට් දේශයට නුදුරින් ඇති සීකීම් පෙදෙසෙහි උපත ලබා තම තෙවැනි සොයුරා වූ සිකීම් පුණ්ණජී හිමියන් සමග ලක්දිවට පැමිණි මහණ උපසම්පදා ලැබීම උන්වහන්සේගේ ජීවිතයේ සුවිසෙස් සන්ධිස්ථානයක්ම විය-
  • මරදාන මාලිගාකන්ද විද්‍යෝදය පිරිවෙන්හි ලැබූ අධ්‍යාපනයෙන් සිංහල, සංස්කෘත, පාලි සහ ඉංග්‍රීසි යන භාෂාවන්ගේ පරිචයද නක්ෂත්‍ර විද්‍යාවේ නිපුණත්වයද අංකුර කවීත්වයෙහි මූලාරම්භයද බුදු දහම ගැඹුරින් හැදැරීමේ මූලික පියවරද තැබූ බැව් සඳහන්‍ ය-
  • එවකට ලක්දිව යටත් කොටගෙන පාලනය ගෙන ගිය බි්‍රතාන්‍ය ජාතිකයින් නිසාවෙන් බොහෝ තැන්වලදී ආරිය සිංහලයින්ට ලැබුණේ කුඩම්මාගේ සැලකිල්ලය- “එසේත් නැත්නම් ඔවුන්ගේ යකඩ සපත්තුවට යටවන්නටය-”
  • මේ හේතුවෙන් නිදහස පිළිබඳ සිතුවිලි ජාති හිතෛෂි විරුවන්ගේ සිත් හි මෝරමින් පැවති අතර ඔවුන් ඒ පිළිබඳව ජනයා දැනුවත් කිරීමට අමද්‍යප ව්‍යාපාරය වැනි සංගම් පවා අරඹා තිබුණි-
  • නමුත් ඒ උදාරතර අරමුණට ජීවය එක්කිරීමට සමත් වූයේ සිකීම් දේශයෙන් පැමිණ සිටි මහින්ද හිමියන් ය-
  • තමන් විදෙස් දේශයක ජන්ම ලාභය ලබා තිබුණද, ලක්දිව යනු තම මාතෲ භූමිය සේ සැලකූ උන්වහන්සේ එහි නිදහස උදෙසා නිදාසිටි සිහලු‍න්ව අවදි කරේ තම නිසඟ කවීත්වය උපයෝගී කොටගෙන මෙලෙසින්‍ ය-
  • කෙස් ගහ පවා වෙන රටවල මිනිසුන්නේ
  • උස් නිදහස පිණිස සටනට සැර සෙන්නේ
  • ඉස් මොල තිබෙද්දිත් මේ ගැන නොසිතන්නේ
  • ඇස් ගෙඩි දෙකට හෙණ ගහලද සිහලු‍න්නේ
  • එවැනි ජාතිකානුරාගී සිතුවිලි සවණ වැකූ කල අවදි වූ සිහලු‍න්ට තමන් ජාතිය වෙනුවෙන් ගමන් ගත යුතු මග පිළිබඳව උන් වහන්සේ කවියෙන් ගෙන හැර දැක්වූයේ මෙලෙසින් ය-
  • තමන් ලැබූ දිවි පෙවෙතේ
  • කොටසක් රට සමය වෙතේ
  • පුද නොකලොත් නුඹෙන් පුතේ
  • මෙලොවට කිසි ඵලක් නැතේ
  • තමන් එසේ යුතුකම් ඉටු කිරීමෙන් අනතුරුව ලෝකයෙන් ගැරහුම් ලැබූවද දුක් නොවිය යුතු බැව්ද දැක්වූයේ මෙලෙසිනි-
  • ඉටු කොට කල යුතු යුතුකම්
  • ලැබුණත් ලෝකෙන් ගැරහුම්
  • ඉවසන්නට පුලු‍වන්නම්
  • නුඹයි මගේ පුතා උතුම්
  • උන්වහන්සේ නිදහස් සිතුවිල්ලෙන් ජනයා පොබ කරන සමයෙහිදී විවිධ අදෘශ්‍යමාන හස්ත මගින් උන්වහන්සේගේ ගමනට බාධා තිබූ බවත් බුදු දහම මනාව උගත් අයෙකුට ඒවා අභියෝගයක් නොවන බවත් පැවසූයේ මෙලෙසිනි-
  • සහන ලැබෙන තුරු ලංකාදීපයට
  • ගහන ගැහිලි හමුවේ සිහ වෙසින් සිට
  • නහන රුපුන් නහමින් යමි ඉදිරියට
  • මහණ කමත් බණ දහමත් එකයි මට
  • මා ඉහත දැක්වූ පද්‍යයන් අන්තර්ගත වූ, නිදහස් සිතුවිලි ජන මනසට එක්කෙරූ
  • – නිදහස් දැහැන
  • – නිදහසේ මන්ත්‍රය
  • – ලංකා මාතා
  • – නිදහස
  • වැනි පද්‍ය පන්තීන්ද
  • ළමා සාහිත කෙත පෝෂණය උදෙසා ජාතික තොටිල්ල හෙවත් දරු නැලවිල්ල ආදී පද්‍ය පන්තීන්ද රචනා කරන ලදී-
  • කවියෙන් නිදහස පිළිබඳව සිතුවිලි ජනිත කරලීමෙන් අනතුරුව සිහලු‍න්ගේ සිත් හි යහපත් සිතුම් පැතුම් මෙන්ම ගති සිරිත් ද අධ්‍යාපනයෙහි වැදගත්කමද ඔවුන්ට ඒත්තු ගන්වනු රිසින්,
  • ★ දහම් පාසැල් ඇරඹීම,
  • ★ ඉංග්‍රීසි පාඨශාලා ඇරඹීම
  • ★ නොමිලේ බෙහෙත් දෙන ස්ථාන ඇරඹීමට මූලික වීම,
  • ★ සිහල සාහිත කෙත ප්‍රගමනය උදෙසා දායක වීම,
  • ★ නිදහස් ව්‍යාපාරය උදෙසා කටයුතු කල ජන නායකයින්ට සහය වීම-
  • වැනි කටයුතු රාශියකට උන්වහන්සේ දායකත්වය ලබාදීමට සමත් විය-
  • තම දිවියෙහි ඒකායන අභිප්‍රාය වූ ලක්දිව බි්‍රතාන්‍යයන්ගෙන් නිදහස කර ගැනීම තම සියැසින් දකින්නට තරම් වාසනාවන්ත වූ වීරයන් අතලොස්ස අතරින් කෙනෙකු වූ උන්වහන්සේව 1948 නිදහස දිනාගැනීමෙන් අනතුරුව ජාතික වීරයෙකු සේ ගරු බුහුමනින් පුදන්නට විය-
  • ලක්දිව නිදහස දිනා වසර තුනක් ඇවෑමෙන් උන් වහන්සේ අපවත් වූයේ වසර 51 ක් වැනි කෙටි ආයු කාලයකිනි-
  • දහම ගුරු තනතුරෙහි තබා ගනිමින් තමා ජීවත්වූ භූමියෙහි ස්වෛරීත්වය උදෙසා අභීතව පෑන මෙහෙයවමින් නිදාසිටි සිහලු‍න් අවදි කිරීමට ගත් මෙහෙය නිසාවෙන් නිදහස දිනා වසර 78 ක් ගත වන මෙම වසරේ පමණක් නොව සිහල ජාතිය පවතිනා තුරාවටම උන් වහන්සේ ගේ මෙහෙය කල ගුණ දන්නා ජාතියක් ලෙස ස්මරණය කල යුතුම වෙයි-
  • එවන් විරු දරුවන් නැවතත් මෙබිම සුරක්ෂිත කරනු වස් පහල වේවා යන්න ”‍උරුමයක වරුණ ”‍ පැතුම වෙයි-
  • උරුමයක වරුණ Urumayaka Waruna (FB page) See less 
  • See less
  • දෙවන ලෝක යුද්ධයේදි සබ්මැරීන් නාශක යාත්‍රාවක් තනියම ගිල්වා දැමූ.. අදටත් බි්‍රතාන්‍ය වැසියන් හිස නමා ගරු කරන ලාංකිකයා ගිල්බට් රිචඩ් අලස්
  • ලෝක යුද්ධ ගැන අපි අහලා තියෙන්නේ පොත්වලින්, එහෙමත් නැත්නම් හොලිවුඩ් චිත්‍රපටවලින්… ඒ හැම තැනකම හිටියේ සුදු ජාතික වීරයෝ… හැබැයි මීට අවුරුදු 80කට විතර කලින්, ලෝකයම ගිනිගත්ත දෙවන ලෝක යුද්ධයේ මහා සයුර මැද, සුදු ජාතිකයන් පවා පුදුම කරවපු, මරණය පෙනි පෙනී සතුරා දණගැස්වූ එකම එක සිංහල ලේ ඇති වීරයෙක් හිටියා…
  • ඔහු නමින් ගිල්බට් රිචඩ් අලස් (Gilbert Richard Alles). මේ ඔහු ලංකාවේ තේජස ලෝකය හමුවේ තැබූ ඒ අසහාය වීරකතාවේ දිගහැරුමයි.. “
  • “1940 දශකයේ මුල් භාගය වන විට මුළු ලෝකයම යුද ගින්නෙන් ඇවිළෙමින් තිබුණා. බි්‍රතාන්‍ය කිරීටයට යටත් විජිතයක්ව තිබූ ලංකාවෙනුත් තරුණයන් රැසක් බි්‍රතාන්‍ය හමුදාවට බැඳුණේ නාසි සහ ජපන් ආක්‍රමණයට එරෙහිව සටන් කරන්නයි. ඒ අතරින් ගිල්බට් රිචඩ් කියන්නේ හරිම සුවිශේෂී තරුණයෙක්. ඔහු තෝරාගත්තේ නාවික හමුදාවයි. ඒත් සාමාන්‍ය නාවික හමුදාවක් නෙවෙයි ලෝකයේ භයානකම රාජකාරියක් හිමි රාජකීය සබ්මැරීන් බලඝණය-
  • ඔහු සේවය කළේ HMS Tantivy නම් බි්‍රතාන්‍ය සබ්මැරීනයේයි. එහි ඔහුට හිමිවූයේ Gun Layer හෙවත් සබ්මැරීනයේ ප්‍රධාන කාලතුවක්කුව මෙහෙයවන්නාගේ භයානක භූමිකාව.
  • “දිනේ 1944 සැප්තැම්බර් මාසයේ දවසක්… ස්ථානය මලක්කා සමුද්‍ර සන්ධිය ආසන්න මුහුද… HMS Tantivy
  • සබ්මැරීනය නිහඬව මුහුදු පතුලේ ගමන් කරමින් හිටියේ සතුරු ජපන් නැව් සොයමින්. සබ්මැරීනයක් ඇතුළත ජීවිතය කියන්නේ හරිම පීඩාකාරී දෙයක්. ඔක්සිජන් අඩුයි, ඉඩකඩ සීමිතයි, හැම වෙලාවකම තියෙන්නේ මරණ බය…
  • හදිසියේම සබ්මැරීනයේ රේඩාර් තිරය මත අමුතු සංඥාවක් දිස්වුණා… ඒ ජපන් හමුදාවට අයත් සබ්මැරීන් නාශක යාත්‍රාවක්
  • හිතන්නවත් වෙලාවක් නැහැ ඊළඟ තත්පරයේ දී සටන ආරම්භ වුණා.. හදිසියේම HMS Tantivy සබ්මැරීනයේ ඇතිවුණු කාර්මික දෝෂයක් නිසා ඔවුන්ට සිද්ධ වුණා මුහුදු මතුපිටට එන්න.. මෙය සබ්මැරීනයකට තියෙන ලොකුම අවාසියක් මොකද මතුපිටට ආ සැණින් ඔවුන් සතුරාට ලෙහෙසි ඉලක්කයක් වෙනවා.
  • මුහුදු මතුපිටට එනකොට ජපන් සතුරු යාත්‍රාව ඉතාම ආසන්නයේ තිබුණා.. දෙපැත්තෙන්ම වෙඩි ප්‍රහාර එල්ල වෙන්න ගත්තා.. මුහුද හරිම රළුයි රළ ගෙඩි සබ්මැරීනයේ තට්ටුවට ගහන්නේ ඕනෑම කෙනෙක්ව මුහුදට ඇදලා දාන්න පුළුවන් වේගයකින්-
  • මේ වෙලාවේ සබ්මැරීනයේ තට්ටුව මත තිබුණු කාලතුවක්කුව ක්‍රියාත්මක කරන්න කෙනෙක් අවශ්‍ය වුණා… සතුරු වෙඩි උණ්ඩ වැස්සක් වගේ පතිත වෙද්දී, තට්ටුව මතට යනවා කියන්නේ සියයට සියයක්ම මරණය වැළඳගැනීමක්.
  • බි්‍රතාන්‍ය නිලධාරීන් ඇඹරෙද්දී ලංකාවේ මේ අභීත පුත්‍රයා, ගිල්බට් රිචඩ් ඉදිරිපත් වුණා. සර්, මම යන්නම්.. ඔහු කිව්වේ එච්චරයි… අලස් සබ්මැරීනයේ ඇතුළත ආරක්ෂිත කලාපයෙන් මිදී, රළු මුහුදේ පතිත වන රළ ගෙඩි අතරින් ඉහළ තට්ටුවට දිව ගියා.. ඔහු අසල සිටි අනෙක් සෙබළුන්ට සතුරු ප්‍රහාර හමුවේ නැවත සබ්මැරීනය ඇතුළට දිව ගියා.
  • දැන් ගිල්බට් තනිවෙලා..
  • මහා සාගරයේ රළ පහරවල් ඔහුට වදිනවා.. එක අතකින් සතුරු යාත්‍රාවෙන් මැෂින් තුවක්කු ප්‍රහාර එල්ල වෙනවා ඔහු ඒ කිසිම දෙයකින් සැලු‍ණේ නැහැ ඔහු කාලතුවක්කුව අතට ගත්තා ඔහුගේ ඉලක්කය වූයේ සතුරු යාත්‍රාවේ හදවත…
  • ඔහුගේ පළමු වෙඩි මුරයම සතුරු යාත්‍රාවට මාරාන්තික පහරක් එල්ල කළා.. අලස් වේගයෙන් කාලතුවක්කුව නැවත ක්‍රියාත්මක කරමින්, සතුරාට හිස ඔසවන්නට ඉඩක් දුන්නේ නැහැ ජපන් සෙබළුන් පුදුම වුණා සබ්මැරීනයක තට්ටුවක් මත තනි මිනිසෙක් මෙතරම් දරුණු ප්‍රහාරයක් එල්ල කරන්නේ කොහොමද කියලා
  • අලස්ගේ ඒ අසාමාන්‍ය ධෛර්යය නිසා ජපන් යාත්‍රාව අකර්මන්‍ය වුණා HMS Tantivy සබ්මැරීනය සහ එහි සිටි සිය ගණනක් පිරිස බේරුණේ අලස් තනිවම කළ ඒ ජීවිත පරිත්‍යාගශීලී සටන නිසයි..
  • “️මෙම සටනින් පසු, බි්‍රතාන්‍ය රාජකීය නාවික හමුදාවේ ඉහළ නිලධාරීන් අලස්ගේ වීරත්වය ගැන වාර්තා කළා 1945 වසරේදී ඔහුට Distinguished Service Medal (DSM& නමැති උසස්ම හමුදා ගෞරව සම්මානය පිරිනමනු ලැබුවා.
  • මෙම පදක්කම පිරිනමනු ලබන්නේ සටන් බිමේදී පෙන්වන අතිශය දුර්ලභ ගණයේ නිර්භීතකම වෙනුවෙන්. ගිල්බට් රිචඩ් අලස් මහතා එම සම්මානය දිනාගත්තේ ලංකාවේ නාමය ලෝක ඉතිහාස පොත්වල ලියවමින්..
  • යුද්ධය අවසාන වූ පසු ඔහු නැවත තම මව්බිමට පැමිණියා. ඔහු කළ ඒ මහා සේවය වෙනුවෙන් ඔහුට ලැබිය යුතු නිසි ගෞරවය එදා සමාජයෙන් ලැබුණාද යන්න ගැටලු‍වක් වුවත්, ලංකා නාවික හමුදාවේ (එකල Royal Ceylon Navy) මුල්කාලීන ගොඩනැගීමට ඔහුගේ අත්දැකීම් මහඟු‍ පිටුවහලක් වුණා.
  • “ අපේ රටේ ඉතිහාසය කියන්නේ රජවරුන්ගේ කතා විතරක් නෙවෙයි ලෝකයම ගිලගත් මහා යුද්ධවලදී, ලෝකයේ බලවත්ම ජාතීන් සමඟ කරට කර සටන් වැදුණු මෙවැනි අසහාය මිනිසුන් ලංකාවේ ඉඳලා තියෙනවා. අපි රිචඩ් අලස් වැනි වීරයන් ගැන කතා නොකළොත්, අනාගත පරපුර හිතන්නේ ලාංකිකයන් කියන්නේ හැමදාම අනුන්ගෙන් උදව් ගත්ත ජාතියක් කියලා විතරයි…
  • හැබැයි මතක තියාගන්න ලාංකිකයන් කියන්නේ සබ්මැරීන් නාශක යාත්‍රාවක් පවා දණගැස්වූ මිනිසුන් ඉන්න ජාතියක්..
  • Siri Lankava – Facebook
  • Samantha Pathirana, Ambassador to Romania
  • On March 3, 2026, Ambassador Samantha Pathirana presented his Letters of Credence to the President of Romania, Nicușor Dan, during a formal ceremony held at the historic Cotroceni Palace in Bucharest. This event marked his official appointment as the second residential Ambassador Extraordinary and Plenipotentiary of Sri Lanka to Romania.
  • The ceremony featured an impressive Guard of Honour provided by the Romanian Armed Forces, followed by the handing over of the Letters of Credence. Subsequently, discussions were held with President Dan in the Lounge of the Unirii Hall at the Presidential Palace. Ambassador Pathirana was accompanied by Counsellor, Kaushalya Govinda, and Attaché, R. Ratheesparan of the Embassy.
  • During the meeting, Ambassador Pathirana conveyed warm greetings from President Anura Kumara Disanayaka and highlighted the longstanding diplomatic ties between the two nations, which date back to 1957. The Ambassador emphasized the substantial progress made in strengthening bilateral relations across various sectors, fostering cooperation and mutual support.
  • In his response, President Nicusar Dan extended his best wishes to President Disanayaka and the people of Sri Lanka. Ambassador Pathirana also briefed the
  • President Dan showed his appreciation for the large Sri Lankan community residing in Romania and inquired about their welfare and requested the Ambassador to reach out the institutions in Romania if he need any assistance regarding the Sri Lankan Community. The Ambassador expressed gratitude to the Romanian government for its strong support, particularly in hosting over 25,000 Sri Lankans employed in industries such as apparel, construction, hospitality, and agriculture. He also advocated for a government-to-government (G2G) framework to ensure safer and more regulated pathways for skilled labour migration between the two nations.
  • Ambassador Pathirana’s tenure in Romania follows his dedicated career in Sri Lanka’s Foreign Service (SLFS). He previously served as the Deputy High Commissioner at the Sri Lanka High Commission in London and held the position of Director General of the South Asia and SAARC Division at Sri Lanka’s Ministry of Foreign Affairs, Foreign Employment and Tourism. During his career, he has also held roles including Director General of Economic Affairs, Director of UN & Multilateral Affairs Division, and Assistant Director of West Division at the Ministry.
  • Further he served in Sri Lanka Mission in New Delhi, Moscow and Geneva.
  • His academic credentials include a Masters’ Degree in International Relations from the University of Malta) and Masters Bachelor’s Degree in Engineering from the Georgian Technical University, Tibillis, Georgia.
  • Embassy of Sri Lanka
  • Bucharest, Romania
  • 05 March, 2026 
  • See less
  • Comments
  • No comments yet
  • Be the first to comment.

In Memorium of Dr Hemamala Pushpakumari Jasenthuliyana

Dr Hemamala Pushpakumari Jasenthuliyana who passed away on 21st January 2026. Loving daughter, sister, aunt, and a very loyal friend

My very dear friend for over 62 years, Hemamala departed this life in January this year. Known as Pushi by school and university friends, and Mala by other friends in UK, her nameHemamala means golden garland and Pushpakumari meansflower princess.

Pushi was born on 29 March 1946 to a loving family with an older brother and later, a sister joined the family. I met Pushi when I was 15 and she was 16, at our school Visakha Vidyalaya (a prominent girls’ school in Sri Lanka). There, Pushi excelled in her studies, and was famous among the students and teachers as the girl who won the most prizes atannual prize giving days. As well as being an exceptional student, Pushi was very involved in school life, as secretary of the school Buddhist society, vice-captain of one of the schoolhouses (Dawes house), and prefect.

Pushi entered Colombo University medical school in 1965, where I had the pleasure of becoming her batchmate, and her dedication to others continued with her becoming president of the medical school girls’ hostel. After qualifying as a doctor in 1970, Pushi worked in several hospitals in Sri Lanka before arriving in England to continue her postgraduate studies. Pushi chose Psychiatry as her speciality and worked for the NHS for three decades, practicing with great kindness and compassion.

Pushi had always been dedicated to making a positive difference for women and girls, and after retiring, she joined Soroptimist International (the largest women’s organisation with consultative status in the UN) where she became president of the Enfield club. There Pushi was very active in fundraising and had a particular interest in initiatives thathelped women for whom English was a second language. In Sri Lanka, Pushi and I travelled many times to remote villages to support impoverished schools in these areas.

Pushi was a devout Buddhist, very much involved as a devotee at Abhayaramaya, helping with the upkeep of the temple and taking part in religious observances and meditation sessions. She even joined the dhamma discussion I ran every Saturday on Zoom, never missing a single meeting until she fell ill.

Just like her beautiful names, Pushi loved beautiful things anddelighted in giving beautiful gifts to the people she loved. She paid special attention to friends’ and relatives’ birthdays, never forgetting to give presents and send cards, and very much appreciated receiving birthday cards too.

Pushi had many interests throughout her life. When she was younger, she played the piano and enjoyed sewing even making her own dresses. Later, she found a love of travelling, preferring warmer climes although she was still game for joiningd me in a Baltic cruise. Pushi also did enjoy watching TV, with detective series and nature programmes being her favourites.

Pushi was dedicated to her family in Sri Lanka, being particularly close to her younger sister who she called every morning to chant Buddhist stanzas together, until she fell ill.Pushi was a mentor to her sister’s son Kanishka & daughterSewvandi whom she also supported financially, but most of all she was a very loving and dedicated aunt to them. Pushi’s friends and family knew her as honest, forthright, occasionally quick to temper, but always with a warm and compassionate heart.

Pushi’s funeral was held on 20 February 2026 at Enfield crematorium, attended by many friends & neighbours, school alumni, and members of her Soroptimist club, with her favourite music playing. Buddhist funeral rites were performed by Venerable Panamure Thapassi. A peaceful and tranquil celebration of Pushi and her life lived guided by theBuddha’s teachings, by those who loved her.

May her journey through sansara be short until she attains the supreme bliss of Nirvana.

Dr.Sriya Kulupana 

See less

Comments

  • සුගතපාල ද සිල්වා, බෝඩිංකාරයෝ සහ 66 විය පිරූ අපේ කට්ටිය (1959 – 2025)
  • එකට කන, එකට බොන,
  • එකට රණ්ඩු කරන අපේ කට්ටිය.
  • (හරිම බඩු හයක් සමරු සංග්‍රහයේ අපේ කට්ටිය ගැන හැඳින්වීම)
  • මහාචාර්ය එදිරිවීර සරච්චන්ද්‍ර මනමේ නාටකය තුළින් ලාංකේය නාට්‍ය කලාවේ ගමන් මඟ වෙනස් කළා සේම සාංදෘෂ්ටිකවාදය හෙවත් නව්‍යවාදය තම නිර්මාණවලට පාදක කර ගනිමින් මෙරට වෙනස්ම ආරක නාට්‍ය කලාවක පුරෝගාමියා වූයේ සුගතපාලද සිල්වාය. ඔහුගේ නාට්‍ය කලාව ආරම්භ වූයේ “අපේ කට්ටිය” තුළිනි. අපේ කට්ටියේ සාමාජිකයන් පස් දෙනෙක් වූහ. සිරිල් බී. පෙරේරා, සුගතපාල ද සිල්වා, රැලෙක්ස් රණසිංහ, ජී. ඩබ්ලිව්. සුරේන්ද්‍ර, සහ විපුල ධර්මවර්ධන මේ පිරිසය. 60 දසකයේ යුරෝපයේ ඇතිවූ කලාවේ පුනරුදය මෙරටදී අත්හදා බැලීමට මේ පිරිස තුළ වූයේ දැඩි පිපාසයකි.
  • කලකට ඉහත රැලෙක්ස් රණසිංහ අපේ කට්ටියේ ආරම්භය පිළිබඳව තම මතකය අවදි කළේ මෙලෙසය.
  • “අපේ කට්ටිය ඉස්සෙල්ලම පටන් ගත්තේ එක්දහස් නවසිය පනස් නවයේ එක්තරා දිනයක තැබෑරුමකයි. ඒ කාලේ අපි තැබැරුම්වල බිබී කලාව පිළිබඳ බුද්ධිමය සංවාදවල නිරත වුණා. එවැනි සංවාද සාමාන්‍යයෙන් සිදු වුණේ විශ්වවිද්‍යාලවල උනත් අපි ඒ සම්මතය බිඳිමින් තැබෑරුම් තුළ සංවාද මණ්ඩප ආරම්භ කළා. ඒ දවස්වල අපි කට්ටිය සේවය කළේ සමීප ස්ථානවල. සුගත් වැඩ කළේ කේ.වී.ජී. ද සිල්වා පොත් සාප්පුවේ. සුරේන්ද්‍ර හා විපුල ඒ කාලෙ තිබුණ දිවයින කියන පත්තරේ (දැන් දිවයින නොවේ). සිරිල් බී. ඉන්දියානු මහ කොමසාරිස් කාර්යාලයෙත්, මම කැතලික් මෙසෙන්ජර් පත්තරේත් සේවය කළා. අපි නිතරම හමුවුණ අතර ඒ සෑම අවස්ථාවකම කියවපු පොත්පත් ගැන, නාට්‍ය හා චිත්‍රපට ගැන සාකච්ඡා කළා. අපි විවිධ විෂය යටතේ තිබුණු සෑම හොඳ පොතක්ම කියෙව්වා. ඉන්දීය මහ කොමසාරිස් කාර්යාලයේ ඉතා උසස් පුස්තකාලයක් තිබුණා. අපි සුරේන්ද්‍ර ලවා පොත් ගෙන්නා ගත්තා. සුගත් තමන් වැඩ කරන පොත් සාප්පුවෙන් පොත් අරං එනවා. අපි මේ පොත්පත්වල අන්තර්ගතය ගැන වාද විවාද කරනවා. සුගත් වැඩියෙන් කතා කළේ නාට්‍ය ගැන. දවසක් ඔහු එවැනි කතාබහක නිරත වෙන කොට අපි කිව්වා උඹ හැම නාට්‍යක්ම විවේචනය කරනවා. උඹ පුලු‍වන් නං කරපංකො හොඳ නාට්‍යයක් කියලා. මේක සුගත්ගේ හිතේ තදින් කාවැදුණා. එයා බෝඩිංකාරයෝ ලිව්වා.”
  • අපේ කට්ටිය කල එළි බැස්සේ සුගතපාලද සිල්වාගේ බෝඩිංකාරයෝ සමඟිනි. සුගත් බෝඩිංකාරයෝ ලියමින් සිටි කාලයේ ලංකා කලා මණ්ඩලයේ සිංහල අනුමණ්ඩලය මගින් 1962 වසර සඳහා පැවැත්වීමට නියමිතව තිබූ නාට්‍ය තරගය සඳහා පිටපත් කැඳවා තිබිණි. අපේ කට්ටියේ අදහස වූයේ සුගත්ගේ නාට්‍ය පිටපත ඒ සඳහා ඉදිරිපත් කිරීමටය. නාට්‍ය අත්පිටපත භාර දෙන අවස්ථාවේ එය කිසියම් කලා සංගමයකින් ඉදිරිපත් කළ යුතුව තිබූ හෙයින් ඒ සඳහා නමක් සෙවිය යුතු විය. සිරිල් බී. “අපි කට්ටිය” කියා අකුරු පෙළක් කොළ කැබැල්ලක ලියා පිරිසට ඉදිරිපත් කළේය. සියල්ලෝ එය අනුමත කළ අතර රැලෙක්ස් එය අපේ කට්ටිය වුණොත් හොඳ නැතිදැයි ඇසුවේය. එතැන් සිට කණ්ඩායම “අපේ කට්ටිය” බවට පත් විය-
  • බෝඩිංකාරයෝ පුහුණු වූයේ කොම්පඤ්ඤවීදියේ මධ්‍ය මහා විද්‍යාලයීය ගොඩනැගිල්ලකය. පුහුණුවීම් සිදු කෙරුණේ රාත්‍රි කාලයේය. එහෙත් එම ගොඩනැගිල්ලට විදුලි ආලෝකය පවා නොතිබිණි. කණ්ඩායමේ සාමාජිකයන් එක් අයෙක් සත 25 බැගින් එකතුකොට පැට්‍රොමැක්ස් ලාම්පුවක් කුලියට ගෙන පුහුණුවීම් කළහ. පසුව යාබද පන්සලක සිටි හිමිනමක් මේ තරුණ පිරිස නාට්‍යයක් පුහුණුවීමට ගන්නා උත්සාහය දැක පන්සලෙන් ි වයරයක් ඇද විදුලි බුබුලක් ශාලාවට ලබා දුන්නේය.
  • නාට්‍ය ආරම්භ කළද එය කරගෙන යෑමට මුදල් නොවීය. එක් අවස්ථාවක රුපියල් 25ක් සොයා ගැනීමට නොහැකි වූ බැවින් නාට්‍ය කිරීම අත්හැර දැමීමට පවා තීරණය කළ බැව් සුගත් අයියා අප සමග පවසා තිබේ. පසුව මීමැඩුම සමාගමේ හෙක්ටර් ද සිල්වා සහ රිචඩ් ද සිල්වා මුදලින් උපකාර කළ හෙයින් නාට්‍ය වේදිකා කිරීමට ඔවුනට හැකි විය. නාට්‍යයේ පසුතලය නිර්මාණය කිරීම සඳහා අවශ්‍ය පිරිවැය සොයා ගත්තේ රැලෙක්ස් අයියාගේ මගුල් මුදුව උකසට තැබීමෙනි.
  • 1962 ජාතික නාට්‍ය උළෙලට නාට්‍ය 6ක් ඉදිරිපත් විය. බෝඩිංකාරයෝ හොඳම රචනය, හොඳම නිෂ්පාදනය හා හොඳම න`ඵවාට හිමි සම්මාන දිනා ගත්තේය. බෝඩිංකාරයෝහි ජී. ඩබ්ලිව් සුරේන්ද්‍ර (ගුණපාල) ටෝනි රණසිංහ (සිරිසෝම) වික්‍රම බොගොඩ (වීරසේකර) ධර්මසිරි වික්‍රමරත්න (පෙරේරා) ක්වින්ටස් රොද්‍රිගෝ (මාටින්) කාන්ති වීරරත්න (සරෝජා), ප්‍රේමා විජයවර්ධන (මිසිස් ජයසිංහ) යන චරිතවලට පන පෙවූහ.
  • එතෙක් පැවැති ශෛලීගත නාට්‍ය කලාව වෙනුවට තාත්වික නාට්‍ය කලාවේ ආරම්භය වූයේ බෝඩිංකාරයෝ නාට්‍යයි. එක දිගට මනමේ අනුකරණය කරමින් නිෂ්පාදනය වූ ශෛලීගත නාට්‍ය නරඹා හෙම්බත්ව සිටි රසිකයාට බොඩිංකාරයෝ නවතම අත්දැකීමක් විය.
  • ඉන් ලද පන්නරය ඔස්සේ සුගතපාල ද සිල්වා තට්ටුගෙවල්, හරිම බඩු හයක්, හෙලේ නැග්ග ඩෝං පුතා, නිල් කට්රොල් මල්, හිතහොඳ අම්මණ්ඩි, දුන්න දුනුගමුවේ, මුතු කුමාරි, නන්දිවිසාල, සත සහ සත, දෑවැද්දෝ, තුරඟ සන්නිය, ඇසල සඳ අවන්හල සහ මරාසාද් නිර්මාණය කළේය.
  • මා සුගතපාලද සිල්වා මහතා හඳුනා ගත්තේ 1981 කොළඹ ගේන්ස්බරෝහි පැවැති නාට්‍ය සිනමාව, රූපවාහිනිය හා ගුවන් විදුලිය පිළිබඳ පාඨමාලාවක් හැදෑරූ කාලයේය. ජේ. එච්. ජයවර්ධන මහතා විසින් මෙහෙය වූ එහි නාට්‍ය කලාව පිළිබඳ අපේ ගුරුවරයා වූයේ සුගතපාලද සිල්වාය. මා ඒ වන විටද මාධ්‍ය ආයතනයකට සම්බන්ධ වී සිටි හෙයින් ගුරුවරයා හා ගෝලයා අතර හිවත්කම් වැඩි විය. අවසානයේ ඔහු අපේ ආදරණීය සුගත් අයියා විය. මා වේදිකාවට සම්බන්ධ වූයේ සුගතපාලද සිල්වාගේ ඇසල සඳ අවන්හල නාට්‍යයෙනි. වේදිකා පරිපාලනය කෙරෙහි ඇල්මක් දැක්වූ මම ඒ බැව් සුගත් අයියාට කීවෙමි. ඔහු එහි වේදිකා පරිපාලනය බාර නිව්ටන් රණසිංහට මා බාර දී මෙන්න මූට ටිකක් කියල දීපං කීවේය. නිව්ටන් අයියාගේ සහයක ලෙස එහි වැඩ කළෙමි. ඒ අනුව වේදිකා පරිපාලනය පිළිබඳ මගේ පළමු ගුරුවරයා වූයේ නිව්ටන් අයියාය. සුගත් අයියාගේ වේදිකා පරිපාලකයකු වීම අප එවක සැලකුවේ මහත් ගෞරවයක් ලෙසිනි. මන්ද ධර්මසේන පතිරාජ, තිලක් ගුණවර්ධන වැනි සිනමාවේ හා රූපවාහිනියේ දැවැන්තයෝ මුල් කාලයේ ඔහුගේ වේදිකා පරිපාලකයෝ වූ බැවිනි.
  • ඉන් පසු සුගත් අයියාගේ දුන්න දුනුගමුවේ මුල් නිෂ්පාදනයේ අවසාන දර්ශනයේ (1981 වත්තල පැවැති දර්ශනයේ) පිකට් කාරයාගේ චරිතය රඟ පෑ නලු‍වා නොපැමිණි බැවින් මට එය රඟපාන්නැයි සුගත් අයියා බල කළේය. වේදිකාව පසුපස සිට හැම දේම කළ මට වේදිකාව මත පෙනී සිටින්නැයි කී විට දෙකකුල් වෙවුලන්ට විය. තදින් දාඩිය දානන්ට විය. මොනා කරන්නද කොහොම හරි චරිතය රඟපෑවෙමි. මගේ අනෙක් සගයා වූයේ පසුගියදා විශ්‍රාම ගිය මහධිකරණ විනිසුරු මා මිත්‍ර සමන් වික්‍රමාරච්චිය.
  • සුගත් අයියාගෙන් අපේ ජීවිතවලට එක් වූයේ විශාල ආලෝකයකි. ඔහු අපට දරුවන් මෙන්, සොහොයුරන් මෙන්, පවුලේ සමීපතයන් මෙන් සැලකුවේය. එවක ඔහු සේවය කළේ ගුවන් විදුලියේ නාට්‍ය අංශය භාරවය. අප වැනි අංකුරයන්ට ගුවන් විදුලි රඟමඩලට නාට්‍ය ලියන්නට ඔහු නිර්ලෝභීව අවස්ථාව ලබා දුන්නේය. ඔහු රෝගාතුරව ක`ඵබෝවිල රෝහලේ සිටියදී පවා ඇඳ අසල සිටි අපගේ සුවදුක් විමසන්නට තරම් කාරුණික විය.
  • මා සමඟ එම පාඨමාලාව හැදෑරු පාලිත තේනුවරද මිතුරාද සුගත් අයියාගේ නාට්‍ය වැඩකටයුතුවලට එක් විය. ඔහුද එම පවුල සමග බොහෝ ලෙන්ගතු විය. අවසානයේ ඔහු ඒ නිවෙසේම නතර විය. අද ඔහු සුගත් අයියාගේ ආදරණීය බෑනණුවන්ය. වනමලීගේ සැමියාය.
  • අද සුගත් අයියාද නැත. ජී. ඩබ්ලිව් සුරේන්ද්‍රද නැත. සිරිල් බී පෙරේරාද නැත, රැලේක්ස් අයියාද නැත, ටෝනි අයියාද නැත, වික්‍රම බෝගොඩ ද නැත. බෝඩිංකාරයෝද නැත. එහෙත් මෙරට නාට්‍ය කලාවේ සුවිශේෂී සන්ධිස්ථානයක් සනිටුහන් කරන බෝඩිංකාරයෝ පිළිබඳ මතකය කිසිදා ගිලිහී නොයනු ඇත.
  • Veteran Journalist, Priyanjen Suresh De Silva 
  • See less
  • Comments
  • No comments yet

Mojtaba Khamenei named as Iran’s New Supreme leader

Iran’s State Media

08/03/26

Thousands of pro-Iranian protesters have marched through central London chanting anti-Israeli and US slogans and calling for an end to the Iran war.

The Telegraph 

07/03/26

🔴 Thousands of pro-Iranian protesters have marched through central London chanting anti-Israeli and US slogans and calling for an end to the Iran war.

There were tense scenes along the route between Westminster and the US embassy in Nine Elms when the march was met by a counter-demonstration of people holding Israeli flags.

More than 50,000 march in London against US-Israeli attack on Iran.

0

Middle East Eye 

07/03/26

rnteopodsS1ihhhhl527989730ht5c09thu3fm7ifmh3352ttctlgig4cthc ·

🎥 Watch in full: More than 50,000 march in London against US-Israeli attack on Iran.

Thousands marched to the US embassy to demand an end to the war and warn against further escalation.

Six US Troops killed in Iran war brought home in dignified transfer

CNN News

07/03/26

CNN

2h ·

The families of the six US Army Reserve soldiers who were killed this week in Kuwait watched as their loved ones were brought home during a dignified transfer at Dover Air Force Base in Delaware on Saturday. https://cnn.it/4uchNqd

එක්සත් රාජධානියෙන් පිටවයාමට එකඟවුවහොත් පවුම් 10,000ක් සහ පවුලකට පවුම් 40,000ක් දක්වා අසාර්ථක සරණාගතයින්ට ගෙවීමට නීතියක්

සරණාගත හිමිකම් ප්‍රතික්ෂේප කළ අයට එක්සත් රාජධානියෙන් පිටවයාමට එකඟ වුවහොත් පවුම් 10,000ක් සහ පවුලකට පවුම් 40,000ක් දක්වා -වැඩකල හැකි සරණාගත වීසා අපේක්ෂකයන්ට වැඩ කරන්න ඉඩ දෙන්නත් එම නිසාම ඔවුන්ට රජය මගින් ගෙවන දීමනාව කපා හරින්නත් යෝජනා කරනවා
ෂබානා මහමුද් ස්වදේශ ලේකම්වරිය
05/03/26

අසාර්ථක සරණාගතයින් ඉවත් වීමට ගෙවීම නීති ක්‍රියාත්මක කිරීම සඳහා අවශ්‍ය බව ස්වදේශ ලේකම් පවසයි.දැනට මෝටර් රථ, ස්කූටර් වැනි වත්කම් තියන පුද්ගලයන්ටත් සරණාගත දීමනාව ගෙවීම නතර කිරීමට ද,

අසාර්ථක සරණාගතයින් එක්සත් රාජධානියෙන් පිටව ගියහොත් ඔවුන් සඳහා ගෙවීම් හඳුන්වා දීමට ගත් තීරණය ස්වදේශ ලේකම්වරිය ආරක්ෂා කර ඇත.

අද උදෑසන ෂබානා මහමුද් ගෙනහැර දැක්වූ සැලසුම් යටතේ, සරණාගත හිමිකම් ප්‍රතික්ෂේප කළ අයට යාමට එකඟ වුවහොත් පවුම් 10,000ක් සහ පවුලකට පවුම් 40,000ක් දක්වා ලබා ගත හැකි බව ඇය පැවසුවාය.

නමුත් අසාර්ථක සරණාගතයින් සඳහා එක්සත් රාජධානියේ මධ්‍ය ඉවත දැමිය හැකි ආදායමට වඩා වැඩි මුදලක් ගෙවීම සාධාරණීකරණය කරන්නේ කෙසේදැයි විමසූ විට, ඇය මෙසේ පිළිතුරු දෙයි: “අපි අපේ නීතිය ක්‍රියාත්මක කළ යුතුයි. බලන්න, එය මිනිසුන්ගේ හකු තුළ රැඳී ඇති බව මම දනිමි. එය ඔබට සම්පූර්ණයෙන්ම ස්වයංක්‍රීයව සුවපහසුවක් දැනෙන දෙයක් නොවේ.

“නමුත් මෙය කළ යුතු නිවැරදි දෙය වන්නේ මන්දැයි මම පැහැදිලි කරමි. කුඩා මුදලක් ඇති පුද්ගලයින්ට රට හැර යාමට අපි දැනටමත් දිරිමත් කරමු, මන්ද එය බොහෝ දුරින් ලාභම විකල්පයයි.

“තුන් දෙනෙකුගෙන් යුත් පවුලකට සරණාගත හෝටලයක නවාතැන් ගැනීමට වසරකට පවුම් 158,000 ක් වැය වේ. එය අපි සෑම වසරකම වියදම් කරන විශාල මුදලක්.

“ඉතින් මම නිවේදනය කළේ මෙම නව ප්‍රවේශය පරීක්ෂා කිරීමට යන නියමු වැඩසටහනක්, අසාර්ථක සරණාගතයින් වන පවුල් කුඩා කට්ටලයක්, ඔවුන් ඔවුන්ගේ සියලු අභියාචනා අයිතිවාසිකම් අවසන් කර ඇති අතර ඔවුන්ට මේ රටේ සිටීමට අයිතියක් නැත.

“නිහඬව යාමට, පිටව ගොස් ඔවුන්ගේ මව් රටට ආපසු යාමට අපි ඔවුන්ට මෙම මුදල් කට්ටලය පිරිනමන්නෙමු. ඔවුන් එසේ නොකළහොත්, ඔවුන් බලහත්කාරයෙන් ඉවත් කිරීමකට මුහුණ දෙනු ඇත.”

මෙය සදාචාරාත්මක දේ පාගා දමන පිරිවැය-ප්‍රතිලාභ විශ්ලේෂණයක් බව අභියෝග කළ ඇය මෙසේ පිළිතුරු දෙයි: “වඩාත්ම සදාචාරාත්මක දෙය නම් අපගේ නීති මුලින්ම ක්‍රියාත්මක කිරීමයි.

“අපට නීති රාශියක් ඇති පද්ධතියක් මට උරුම වී ඇත, නමුත් අපි ඒවා කිසි විටෙකත් ක්‍රියාත්මක නොකරමු.”

නිත්‍ය වාසය ලබාදීමේදී නැතිනම් ILR (Indefinate Leave to Remain)රේමින්)නීතිය ක්‍රියාත්මක කිරීමේ ක්‍රම වේදයේදී ඉහළ තලය හා පහල තලය යන විසා ( High skilled – Low skilled ) සඳහා දැඩි අවධනයක් යොමු කර ඇත. ඇය ආගමන විගමන නීතිය පිළිබඳ ඇති වෘත්තිය දැනුම මේ සඳහා උපයෝගී කර ගෙන ඇති බව පැහැදිලිව පෙනීයන කරුණක්වේ.

රාජ්‍ය සේවකයන්, වෛද්‍යවරුන් හා හෙදියන් වැනි මෙරටට ඉල්ලුමක් තිබෙන අත්‍යවශ්‍ය රැකියා කරණ කණ්ඩායම් වලට වසර 5 දී හෝ ඉන් පෙර ILR ලබා ගැනීමට හැකිවන පරිදි ද.නීති පැනවිමට සැලසුම් කර ඇත. හෙද සහායකයින් 2021 වසරෙන් පසුව නොයෙකුත් අක්‍රමිකතා උපයෝගී කර මෙරටට එම රැකියා පිනිස පැමිණි පිරිස ඉතා විශාල බවත් මේ සඳහා දැඩි පිලිවතක් ඔවුනට නිත්‍ය වාසය ලබාදීමේදී අනුගමනය කිරීමය සිදුවන බවත් නැතහොත් ඔවුන්ගේ යැපෙන්නන් සමග 3,50,000 අධික පිරිසකට ස්ථිර පදිංචිය දිමා සිදුවේ.

මේ අයගේ සුබසාධන කටයුතු සඳහා සඳහා බිලියන 10 අධික පිරි වැයක් මෙහි බදු ගෙන මහජනතාවට ගෙවීමට සිදුවේ.එය ගැන අප රජය වැඩපිළිවෙලක් දීමට කටයුතු කරනවබ මේ සම්බන්දව අද පැවැති ස්කයි රුපවාහිනී වැඩසටහනකදී ප්‍රකාශ කලාය.

“ඔවුන්ගේ සියලු අභියාචනා අයිතිවාසිකම් අවසන් කර ඇති” අසාර්ථක සරණාගතයින්ගේ පවුල් වෙත ඇය යොමු කරයි, ඔවුන් ආපසු නොඑනු ලැබේ.

“අපි ඒවා ආපසු ලබා නොදෙමු, ප්‍රධාන වශයෙන් අපි දරුවන් නැවත පැමිණීම බලාත්මක කිරීමට අකමැති නිසා,” ඇය පවසයි.

“ඒක ප්‍රතිපත්තිමය තේරීමක්, මම එය ආපසු හරවනවා.

“ඉතින් පිරිවැය ප්‍රතිලාභයක් තියෙනවා, නමුත් ඒකට සදාචාරයක් තියෙනවා, මොකද අපිට මේ අය මේ රටින් පිටව යන්න අවශ්‍යයි.

අද තවත් සංක්‍රමණ නීතියක් වෙනස් වෙයි.සරණාගත වීසා අපේක්ෂකයන්ට වැඩ කරන්න ඉඩ දෙන්නත්,රජය මගින් ගෙවන දීමනාව කපා හරින්නත් ජුනි මාසයේ සිට ක්‍රියාත්මකයි.


අද තවත් සංක්‍රමණ නීතියක් වෙනස් වෙයි
Thilan Jayasekara
05/03/26

නව නීතිය අනුව වැඩකල හැකි සරණාගත වීසා අපේක්ෂකයන්ට වැඩ කරන්න ඉඩ දෙන්නත් එම නිසාම ඔවුන්ට රජය මගින් ගෙවන දීමනාව කපා හරින්නත් යෝජනා කරනවා. විශේෂයෙන්ම තම සරණාගත අයදුම්පත්‍රය දාලා වසරකට වැඩි කාලයක් බලාගෙන ඉන්න අපේක්ෂකයන් 21,000 අධික පිරිසට තමයි මෙයින් යෝජනා කරන්නේ “තමන්ට තමන්වම බලාගන්න” කියලා. ඊට අමතරව බ්‍රිතාන්‍යයේ නීතිය කඩ කරන අයටත්, නීති විරෝධීව රැකියා කරලා අහුවෙන අයටත් සරණාගත දීමනාව ඉවත් කරන්නත්, ඔවුන්ට දඅනට සපයලා තියන හෝටල් පහසුකම් වලින් ඉවත් කරන්නත් නව නීතියෙන් යෝජනා කරනවා.


එළැඹෙන ජුනි මාසයේ සිට ක්‍රියාත්මක වීමට නියමිත මෙම නව නීතිය මගින් මේ වෙනකොට නීත්‍යානූකූලව මෙරට රැදී සිට පසුව සරණාගත වීසා සදහා අයදුම් කරන පුද්ගලයන්ටත් සරණාගත දීමනාව නොගෙවන අතර ඔවුන්ටද සරණාගත අයදුම්පතට තීරණයක් ලැබෙන තුරු රැකියාවක් කර උපයා ගැනීමට යෝජනා කරලා තියනවා. ඒ වගේම දැනට මෝටර් රථ, ස්කූටර් වැනි වත්කම් තියන පුද්ගලයන්ටත් සරණාගත දීමනාව ගෙවීම නතර කිරීමටයි යෝජනා කෙරෙන්නේ.read more ….